{"id":10089,"date":"2021-11-21T19:04:53","date_gmt":"2021-11-21T12:04:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=10089"},"modified":"2021-11-21T19:39:09","modified_gmt":"2021-11-21T12:39:09","slug":"vi-sao-noi-trung-quoc-dai-luc-do-nhieu-vung-dat-hop-thanh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/vi-sao-noi-trung-quoc-dai-luc-do-nhieu-vung-dat-hop-thanh\/","title":{"rendered":"V\u00ec sao n\u00f3i Trung Qu\u1ed1c \u0110\u1ea1i L\u1ee5c do nhi\u1ec1u v\u00f9ng \u0111\u1ea5t h\u1ee3p th\u00e0nh?"},"content":{"rendered":"\n<p>Trung Qu\u1ed1c \u0110\u1ea1i l\u1ee5c l\u00e0 m\u1ed9t v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ho\u00e0n ch\u1ec9nh. \u0110\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt m\u00e0 ai ai c\u0169ng bi\u1ebft. V\u1eady c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2u \u0111\u1ec3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady? \u0110i\u1ec1u n\u00e0y kh\u1edfi ngu\u1ed3n t\u1eeb vi\u1ec7c \u201cC\u00e1 ch\u1ec9 nam\u201d mang t\u1eeb t\u00ednh.<\/p>\n\n\n\n<p>T h\u1eddi B\u1eafc T \u1ed1ng c\u00f3 m\u1ed9t ki\u1ec7t t\u00e1c qu\u00e2n s\u1ef1 mang t\u00ean \u201cV\u00f5 Kinh t\u1ed5ng y\u1ebfu\u201d, cu\u1ed1n s\u00e1ch n\u00e0y \u0111\u1ec1 c\u1eadp t\u1edbi vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng \u201cC\u00e1 ch\u1ec9 nam\u201d \u0111\u1ec3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh ph\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng khi h\u00e0nh qu\u00e2n trong \u0111\u00eam t\u1ed1i. T rong s\u00e1ch c\u00f2n ch\u1ec9 d\u1eabn c\u00e1ch ch\u1ebf t\u1ea1o \u201cC\u00e1 ch\u1ec9 nam\u201d: C\u1eaft m\u1ed9t t\u1ea5m th\u00e9p m\u1ecfng th\u00e0nh h\u00ecnh con c\u00e1, \u0111\u1eb7t trong l\u00f2 nung \u0111\u1ecf v\u00e0 h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea7u c\u00e1 v\u1ec1 ph\u00eda nam, r\u1ed3i \u0111\u1ec3 ngu\u1ed9i, sau khi ngu\u1ed9i \u0111\u1ec3 \u201cC\u00e1 ch\u1ec9 nam\u201d th\u1ea3 n\u1ed5i tr\u00ean m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ea7u c\u00e1 s\u1ebd ch\u1ec9 v\u1ec1 h\u01b0\u1edbng nam. Hi\u1ec7n nay ng\u01b0\u1eddi ta th\u1ea5y, s\u1edf d\u0129 \u201cC\u00e1 ch\u1ec9 nam\u201d c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng nam l\u00e0 do h\u00ecnh th\u00f9 m\u1ecfng c\u1ee7a t\u1ea5m s\u1eaft trong qu\u00e1 tr\u00ecnh l\u00e0m ngu\u1ed9i s\u1ebd ch\u1ecbu s\u1ef1 t\u1eeb h\u00f3a c\u1ee7a t\u1eeb tr\u01b0\u1eddng T r\u00e1i \u0110\u1ea5t, \u0111\u00e2y l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y ra g\u00e2y ra t\u1eeb t\u00ednh.<\/p>\n\n\n\n<p>T h\u1eddi x\u01b0a, trong l\u00fac n\u00fai l\u1eeda ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nh\u1eefng d\u00f2ng nham th\u1ea1ch phun tr\u00e0o, khi ngu\u1ed9i \u0111i ch\u1ecbu s\u1ef1 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u1eeb h\u00f3a c\u1ee7a t\u1eeb tr\u01b0\u1eddng T r\u00e1i \u0110\u1ea5t c\u0169ng tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u00e1 nham th\u1ea1ch mang t\u00ednh t\u1eeb tr\u01b0\u1eddng. \u0110\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 \u0111\u00e1 Bazan c\u00f3 h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng s\u1eaft t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i cao. Lo\u1ea1i t\u1eeb t\u00ednh n\u00e0y g\u1ecdi l\u00e0 h\u00f3a th\u1ea1ch t\u1eeb t\u00ednh ho\u1eb7c l\u00e0 th\u1eeba t\u1eeb t\u00ednh. Nham th\u1ea1ch c\u00f3 h\u00f3a th\u1ea1ch t\u1eeb t\u00ednh, c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed7i con c\u00e1 ch\u1ec9 nam nh\u01b0ng n\u00f3 kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u1ec1 nam c\u1ef1c ng\u00e0y nay, m\u00e0 ch\u1ec9 v\u1ec1 h\u01b0\u1edbng c\u1ef1c t\u1eeb c\u1ee7a v\u00f9ng \u0111\u1ea5t n\u01a1i m\u00e0 nham th\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra. C\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o ph\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng c\u1ee7a h\u00f3a th\u1ea1ch t\u1eeb t\u00ednh v\u00e0 d\u1ef1a v\u00e0o tr\u00ecnh \u0111\u1ed9 khoa h\u1ecdc ng\u00e0y nay c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c v\u0129 \u0111\u1ed9 c\u1ee7a n\u01a1i m\u00e0 h\u00f3a th\u1ea1ch h\u00ecnh th\u00e0nh (v\u0129 \u0111\u1ed9 c\u00e0ng cao th\u00ec c\u00e0ng l\u1edbn, \u1edf x\u00edch \u0111\u1ea1o g\u00f3c b\u1eb1ng 00 v\u00e0 \u1edf hai c\u1ef1c th\u00ec g\u00f3c b\u1eb1ng 900). Trong l\u00fac ki\u1ec3m tra m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u00e1 nham th\u1ea1ch mang t\u1eeb t\u00ednh c\u00e1c nh\u00e0 \u0111\u1ecba ch\u1ea5t h\u1ecdc th\u01b0\u1eddng ph\u00e1t hi\u1ec7n ra v\u0129 \u0111\u1ed9 m\u1ed9t s\u1ed1 nham th\u1ea1ch t\u1eeb t\u00ednh n\u01a1i m\u00e0 n\u00f3 h\u00ecnh th\u00e0nh v\u1edbi n\u01a1i m\u00e0 hi\u1ec7n nay ng\u01b0\u1eddi ta thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0 kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nhau, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf, v\u1ecb tr\u00ed n\u01a1i m\u00e0 nham th\u1ea1ch t\u1ed3n t\u1ea1i b\u00e2y gi\u1edd kh\u00f4ng ph\u1ea3i n\u01a1i n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh ban \u0111\u1ea7u, m\u00e0 l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00f4i \u0111\u1ebfn t\u1eeb m\u1ed9t n\u01a1i r\u1ea5t xa.<\/p>\n\n\n\n<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u h\u00f3a th\u1ea1ch t\u1eeb t\u00ednh, kh\u00f4ng ch\u1ec9 n\u00f3i l\u00ean Trung Qu\u1ed1c \u0110\u1ea1i l\u1ee5c qu\u1ea3 th\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh qua t\u1ef1 l\u00e2u \u0111\u1eddi, tr\u1ea3i qua bi\u1ebft bao nhi\u00eau th\u1eddi \u0111\u1ea1i, m\u00e0 c\u00f2n ph\u00e1t hi\u1ec7n kho\u1ea3ng 300 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc kho\u1ea3ng c\u00e1ch v\u00f9ng \u0111\u1ea5t Hoa B\u1eafc T rung b\u1ed9 v\u1edbi Hoa Nam T rung b\u1ed9 c\u00e1ch nhau kho\u1ea3ng 20 v\u0129 \u0111\u1ed9. Kho\u1ea3ng c\u00e1ch n\u00e0y xa h\u01a1n r\u1ea5t nhi\u1ec1u so v\u1edbi kho\u1ea3ng c\u00e1ch hi\u1ec7n nay. \u1ede n\u00fai T \u1ea7n L\u0129nh n\u1eb1m gi\u1eefa Hoa Nam v\u00e0 Hoa B\u1eafc, c\u00e1c nh\u00e0 \u0111\u1ecba ch\u1ea5t h\u1ecdc \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n nh\u1eefng nham th\u1ea1ch d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e1y \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng v\u00e0 nh\u1eefng v\u1eadt t\u00edch l\u0169y \u1edf \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng t\u1eeb th\u1eddi c\u1ed5 x\u01b0a. C\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y, Hoa B\u1eafc v\u00e0 Hoa Nam \u0111\u00e3 t\u1eebng b\u1ecb ng\u0103n c\u00e1ch b\u1edfi m\u1ed9t \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng m\u00eanh m\u00f4ng. H\u01a1n 200 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, hai v\u00f9ng \u0111\u1ea5t n\u00e0y d\u1ea7n nh\u00edch l\u1ea1i g\u1ea7n m\u00e0 th\u00e0nh, l\u00e0m m\u1ea5t \u0111i \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng \u1edf gi\u1eefa. V\u1eadt tr\u1ea7m t\u00edch v\u00e0 nham th\u1ea1ch trong \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng c\u1ed5 \u0111\u00e3 g\u1eb7p ph\u1ea3i \u00e1p l\u1ef1c d\u1ed3n l\u1ea1i cu\u1ed1n l\u00ean th\u00e0nh n\u00fai T \u1ea7n L\u0129nh v\u00e0 c\u00e1c ng\u1ecdn n\u00fai l\u1edbn kh\u00e1c h\u00f9ng v\u0129 ng\u00e0y nay.<\/p>\n\n\n\n<p>Sinh v\u1eadt c\u1ed5 v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ee9ng c\u1ee9 kh\u00e1c c\u0169ng ch\u1ee9ng t\u1ecf, v\u00e0o th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, Hoa B\u1eafc v\u00e0 Hoa Nam kh\u00f4ng c\u00f9ng m\u1ed9t l\u1ee5c \u0111\u1ecba. 500~800 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ecba t\u1ea7ng v\u00e0 di\u1ec7n m\u1ea1o c\u1ee7a Hoa Nam kh\u00f4ng gi\u1ed1ng v\u1edbi Hoa B\u1eafc, nh\u01b0ng l\u1ea1i ho\u00e0n to\u00e0n gi\u1ed1ng v\u1edbi \u00d4xtr\u00e2ylia. Nh\u01b0 Hoa Nam v\u00e0 \u00d4xtr\u00e2ylia c\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t hi\u1ec7n t\u1eeb 600~800 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 gi\u1ea3i b\u0103ng tr\u1ea7m t\u00edch ch\u1ec9 h\u00ecnh th\u00e0nh \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i c\u00f3 kh\u00ed h\u1eadu kh\u1eafc nghi\u1ec7t, m\u00e0 Hoa B\u1eafc l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3. Nghi\u00ean c\u1ee9u h\u00f3a th\u1ea1ch ch\u1ee9ng minh r\u1eb1ng, c\u00f3 th\u1ec3 Hoa Nam v\u00e0 \u00d4xtr\u00e2ylia tr\u01b0\u1edbc kia li\u1ec1n th\u00e0nh m\u1ed9t d\u1ea3i, sau m\u1ed9t th\u1eddi gian d\u00e0i tr\u00f4i n\u1ed5i Hoa Nam di chuy\u1ec3n d\u1ea7n k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi Hoa B\u1eafc.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1ed9t ch\u1ee9ng c\u1ee9 c\u00f9ng lo\u1ea1i c\u0169ng cho th\u1ea5y c\u00e1c \u0111\u1ecba danh nh\u01b0 T \u00e2y T \u1ea1ng, T h\u00e1p L\u00fd M\u1ed9c, Qaidam\u2026 \u0111\u00e3 t\u1eebng l\u00e0 v\u00f9ng \u0111\u1ea5t c\u00f4 l\u1eadp b\u1ecb \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng c\u1ed5 chia c\u1eaft. H\u01a1n 300 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc Hoa Nam thu\u1ed9c v\u00f9ng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, nh\u01b0ng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t T \u00e2y T \u1ea1ng l\u1ea1i t\u1ed3n t\u1ea1i nh\u1eefng sinh v\u1eadt y\u00eau th\u00edch m\u00f9a \u0111\u00f4ng. \u0110\u1ebfn h\u01a1n 100 tri\u1ec7u n\u0103m v\u1ec1 tr\u01b0\u1edbc, m\u1ed9t lo\u1ea1i n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt c\u1ee7a Hoa Nam \u0111\u00e3 x\u00e2m nh\u1eadp tr\u00e0n v\u00e0o T\u00e2y T\u1ea1ng, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 ch\u1ee9ng minh t\u1eeb hai v\u00f9ng \u0111\u1ea5t xa x\u00f4i \u0111\u00e3 nh\u1eadp v\u00e0o nhau. N\u00f3i nh\u01b0 tr\u00ean th\u00ec nhi\u1ec1u v\u00f9ng \u0111\u1ea5t l\u1edbn \u0111\u00e3 n\u1ed1i l\u1ea1i v\u1edbi nhau c\u00e1ch \u0111\u00e2y kho\u1ea3ng 200~300 tri\u1ec7u n\u0103m, v\u00e0 b\u1eaft \u0111\u1ea7u h\u00ecnh th\u00e0nh Trung Qu\u1ed1c \u0110\u1ea1i l\u1ee5c. Gi\u1eefa c\u00e1c v\u00f9ng \u0111\u1ea5t cu\u1ed9n l\u00ean h\u1ec7 th\u1ed1ng n\u00fai ch\u00ednh l\u00e0 v\u1ebft ch\u1ec9 kh\u00e2u c\u1ee7a vi\u1ec7c n\u1ed1i li\u1ec1n. L\u00fac m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u th\u1eddi k\u00ec \u0111\u1ea1i trung sinh, v\u00f9ng \u0111\u1ea5t Hoa B\u1eafc &#8211;<\/p>\n\n\n\n<p>T h\u00e1p L\u00fd M\u1ed9c c\u00f9ng v\u1edbi T \u00e2y B\u00e1c L\u1ee3i \u00c1 v\u1eabn n\u1ed1i l\u1ea1i th\u00e0nh m\u1ed9t d\u1ea3i, th\u1ebf l\u00e0 h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean ch\u00e2u \u00c1 \u0110\u1ea1i l\u1ee5c c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, c\u00f2n v\u00f9ng \u0111\u1ea5t giao nhau c\u1ee7a ph\u00eda b\u1eafc \u1ea5n \u0110\u1ed9 v\u00e0 T \u00e2y T \u1ea1ng ch\u1ea1m nhau v\u00e0 k\u1ebft h\u1ee3p l\u1ea1i, h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean ch\u00e2u \u00c1 ng\u00e0y nay.<\/p>\n\n\n\n<p>T \u1eeb kh\u00f3a: C\u00e1 ch\u1ec9 nam; T\u1eeb t\u00ednh ho\u00e1 th\u1ea1ch.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trung Qu\u1ed1c \u0110\u1ea1i l\u1ee5c l\u00e0 m\u1ed9t v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ho\u00e0n ch\u1ec9nh. \u0110\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt m\u00e0 ai ai c\u0169ng bi\u1ebft. V\u1eady c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2u \u0111\u1ec3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady? \u0110i\u1ec1u n\u00e0y kh\u1edfi ngu\u1ed3n t\u1eeb vi\u1ec7c \u201cC\u00e1 ch\u1ec9 nam\u201d mang t\u1eeb t\u00ednh. T h\u1eddi B\u1eafc T \u1ed1ng c\u00f3 m\u1ed9t ki\u1ec7t t\u00e1c [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,19],"tags":[],"class_list":["post-10089","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-tu-nhien"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10089","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10089"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10089\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10089"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10089"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10089"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}