{"id":10141,"date":"2021-11-21T19:11:14","date_gmt":"2021-11-21T12:11:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=10141"},"modified":"2021-11-21T19:39:07","modified_gmt":"2021-11-21T12:39:07","slug":"hang-dong-duoc-hinh-thanh-nhu-the-nao","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/hang-dong-duoc-hinh-thanh-nhu-the-nao\/","title":{"rendered":"Hang \u0111\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?"},"content":{"rendered":"\n<p>Ai \u0111\u00e3 t\u1eebng m\u1ed9t l\u1ea7n \u0111i th\u0103m nh\u1eefng hang \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 \u1edf V\u1ecbnh H\u1ea1 Long hay Phong Nha-K\u1ebb B\u1ea3ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 qu\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng c\u1ed9t \u0111\u00e1, m\u0103ng \u0111\u00e1, nh\u0169 \u0111\u00e1 mu\u00f4n h\u00ecnh v\u1ea1n tr\u1ea1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 qu\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng con \u0111\u01b0\u1eddng ngo\u1eb1n ngh\u00e8o, u\u1ed1n kh\u00fac, th\u00e2m u v\u00e0 nhi\u1ec1u huy\u1ec1n b\u00ed. V\u1eady nh\u1eefng hang \u0111\u1ed9ng \u0111\u1eb9p nh\u01b0 m\u01a1 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ng\u01b0\u1eddi ta cho r\u1eb1ng, nh\u1eefng hang \u0111\u1ed9ng n\u00e0y l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a qu\u00e1 tr\u00ecnh x\u00e2m th\u1ef1c v\u00e0 l\u1eafng xu\u1ed1ng c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc. C\u1ea5u t\u1ea1o hang \u0111\u1ed9ng ph\u1ea7n l\u1edbn l\u00e0 \u0111\u00e1 v\u00f4i, r\u1ea5t ch\u1eafc ch\u1eafn, nh\u01b0ng v\u00ec b\u1ecb ng\u00e2m l\u00e2u ng\u00e0y trong n\u01b0\u1edbc n\u00ean \u0111\u00e3 h\u00f2a tan m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u00e1c ch\u1ea5t ch\u1ee9a trong \u0111\u00e1 n\u00e0y. \u0110\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 khi trong n\u01b0\u1edbc ch\u1ee9a th\u00e0nh ph\u1ea7n cacbonic (m\u01b0a axit), qu\u00e1 tr\u00ecnh h\u00f2a tan tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t \u0111\u00e1 s\u1ebd di\u1ec5n ra nhanh h\u01a1n. C\u1ee9 th\u1ebf, h\u1ebft n\u0103m n\u00e0y qua n\u0103m kh\u00e1c, t\u1ea7ng \u0111\u00e1 v\u00f4i ki\u00ean c\u1ed1 \u0111\u00f3 b\u1ecb b\u00e0o m\u00f2n th\u00e0nh \u0111\u1ed9ng. V\u00e0 r\u1ed3i, khi canxi cacbonnat h\u00f2a tan trong n\u01b0\u1edbc ti\u1ebfp t\u1ee5c ch\u1ea3y v\u00e0o \u0111\u1ed9ng, do s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i v\u1ec1 \u00e1p su\u1ea5t v\u00e0 nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9, cacbonic b\u1ecb t\u00e1ch ra kh\u1ecfi n\u01b0\u1edbc, kh\u1ea3 n\u0103ng h\u00f2a tan canxi gi\u1ea3m xu\u1ed1ng, canxi l\u1eafng xu\u1ed1ng theo d\u00f2ng ch\u1ea3y. C\u1ee9 th\u1ebf, l\u00e2u d\u1ea7n, t\u1ea1o th\u00e0nh c\u1ed9t \u0111\u00e1, m\u0103ng \u0111\u00e1, nh\u0169 \u0111\u00e1 v\u1edbi nhi\u1ec1u h\u00ecnh d\u1ea1ng v\u00f4 c\u00f9ng k\u00ec th\u00fa.<\/p>\n\n\n\n<p>Quan \u0111i\u1ec3m truy\u1ec1n th\u1ed1ng n\u00e0y g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 b\u1ecb c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc T rung Qu\u1ed1c xem x\u00e9t l\u1ea1i. Qua 5 n\u0103m quan s\u00e1t, nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 hang \u0111\u1ed9ng, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc Trung Qu\u1ed1c ph\u00e1t hi\u1ec7n ra r\u1eb1ng, s\u1ef1 h\u00ecnh th\u00e0nh c\u1ee7a hang \u0111\u1ed9ng li\u00ean quan m\u1eadt thi\u1ebft t\u1edbi sinh v\u1eadt t\u1ea3o, t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t l\u00fd lu\u1eadn m\u1edbi v\u1ec1 s\u1ef1 h\u00ecnh th\u00e0nh hanh \u0111\u1ed9ng -h\u1ecdc thuy\u1ebft ki\u1ebfn t\u1ea1o sinh v\u1eadt.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u1ecdc thuy\u1ebft ki\u1ebfn t\u1ea1o sinh v\u1eadt cho r\u1eb1ng, t\u1ea3o l\u00e0 sinh v\u1eadt xu\u1ea5t hi\u1ec7n s\u1edbm nh\u1ea5t tr\u00ean T r\u00e1i \u0110\u1ea5t, l\u00e0 th\u1ef1c v\u1eadt b\u1eadc th\u1ea5p c\u00f2n ph\u00e2n b\u1ed1 r\u1ed9ng r\u00e3i cho \u0111\u1ebfn t\u1eadn ng\u00e0y nay. T \u1ea3o l\u00e0 sinh v\u1eadt t\u1ef1 d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m quang h\u1ee3p. Qu\u00e1 tr\u00ecnh sinh tr\u01b0\u1edfng c\u1ee7a t\u1ea3o s\u1ebd ti\u1ebft ra cacbonnat canxi, thu th\u1eadp, k\u1ebft d\u00ednh nh\u1eefng h\u1ea1t canxi li ti. \u0110\u1ed3ng th\u1eddi, do s\u1ed1ng th\u00e0nh qu\u1ea7n th\u1ec3, r\u1ea5t nhi\u1ec1u lo\u00e0i t\u1ea3o h\u1ebft \u0111\u1eddi n\u00e0y sang \u0111\u1eddi kh\u00e1c s\u1ed1ng chung v\u1edbi nhau, h\u00ecnh th\u00e0nh r\u1ea5t nhi\u1ec1u san h\u00f4. H\u00ecnh d\u1ea1ng nh\u0169 \u0111\u00e1 trong \u0111\u1ed9ng ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u00e0 d\u1ef1a theo \u0111\u1ed9 ti\u1ebfp s\u00e1ng c\u1ee7a \u0111\u00e1, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u1ea1i ho\u00e0n to\u00e0n tr\u00f9ng kh\u1edbp v\u1edbi \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m s\u1ed1ng c\u1ee7a t\u1ea3o. C\u1ea5u t\u1ea1o b\u00ean trong c\u1ee7a nh\u0169 \u0111\u00e1, m\u0103ng \u0111\u00e1 c\u0169ng l\u00e0 nh\u1eefng v\u00f2ng tr\u00f2n gi\u1ed1ng nh\u01b0 v\u00e2n g\u1ed7 \u1edf th\u00e2n c\u00e2y. Ngo\u00e0i ra, \u1edf m\u1ed9t s\u1ed1 hang \u0111\u1ed9ng \u0111\u00e1 v\u00f4i, ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f2n t\u00ecm th\u1ea5y k\u1ebft c\u1ea5u h\u00f3a th\u1ea1ch gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 lo\u00e0i sinh v\u1eadt t\u1ea3o c\u1ed5 \u0111\u1ea1i; v\u00e0 \u1edf b\u1ec1 m\u1eb7t m\u1ed9t s\u1ed1 c\u00e1c hang \u0111\u1ed9ng v\u1eabn th\u1ea5y r\u1ea5t nhi\u1ec1u sinh v\u1eadt t\u1ea3o.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00f3m l\u1ea1i, theo h\u1ecdc thuy\u1ebft ki\u1ebfn t\u1ea1o sinh v\u1eadt, tuy s\u1ef1 h\u00ecnh th\u00e0nh c\u00e1c hang \u0111\u1ed9ng \u0111\u00e1 v\u00f4i c\u00f3 li\u00ean quan t\u1edbi n\u01b0\u1edbc, nh\u01b0ng s\u1ef1 h\u00ecnh th\u00e0nh c\u1ee7a nh\u0169 \u0111\u00e1, m\u0103ng \u0111\u00e1, c\u1ed9t \u0111\u00e1 v\u00f4 c\u00f9ng s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng trong hang th\u00ec l\u1ea1i li\u00ean quan ch\u1ee7 y\u1ebfu t\u1edbi sinh v\u1eadt t\u1ea3o trong qu\u00e1 tr\u00ecnh ki\u1ebfn t\u1ea1o \u0111\u1ecba ch\u1ea5t h\u00e0ng tri\u1ec7u n\u0103m, ti\u1ebfp \u0111\u00f3 d\u01b0\u1edbi t\u00e1c d\u1ee5ng h\u00f3a th\u1ea1ch, c\u00e1c hang \u0111\u1ed9ng m\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c di\u1ec7n m\u1ea1o k\u1ef3 th\u00fa nh\u01b0 ng\u00e0y nay.<\/p>\n\n\n\n<p>T \u1eeb kho\u00e1: Hang \u0111\u1ed9ng \u0111\u00e1 v\u00f4i; Nh\u0169 \u0111\u00e1<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ai \u0111\u00e3 t\u1eebng m\u1ed9t l\u1ea7n \u0111i th\u0103m nh\u1eefng hang \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 \u1edf V\u1ecbnh H\u1ea1 Long hay Phong Nha-K\u1ebb B\u1ea3ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 qu\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng c\u1ed9t \u0111\u00e1, m\u0103ng \u0111\u00e1, nh\u0169 \u0111\u00e1 mu\u00f4n h\u00ecnh v\u1ea1n tr\u1ea1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 qu\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng con \u0111\u01b0\u1eddng ngo\u1eb1n ngh\u00e8o, u\u1ed1n kh\u00fac, th\u00e2m u v\u00e0 nhi\u1ec1u huy\u1ec1n b\u00ed. V\u1eady nh\u1eefng hang [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,19],"tags":[],"class_list":["post-10141","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-tu-nhien"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10141","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10141"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10141\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10141"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10141"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10141"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}