{"id":13486,"date":"2021-11-27T12:45:28","date_gmt":"2021-11-27T05:45:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=13486"},"modified":"2021-11-27T12:45:29","modified_gmt":"2021-11-27T05:45:29","slug":"sao-bang-la-gi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/sao-bang-la-gi\/","title":{"rendered":"Sao b\u0103ng l\u00e0 g\u00ec?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1eeb h\u00e0ng ng\u00e0n n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, nh\u00ecn th\u1ea5y sao b\u0103ng, con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 kinh ng\u1ea1c t\u1ef1 h\u1ecfi: n\u00f3 l\u00e0 g\u00ec? N\u00f3 t\u1eeb \u0111\u00e2u t\u1edbi? V\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 tin r\u1eb1ng n\u00f3 t\u1eeb th\u1ebf gi\u1edbi kh\u00e1c t\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p>Th\u1eadt ra, nh\u01b0 ng\u00e0y nay ta bi\u1ebft, g\u1ecdi l\u00e0 \u201csao\u201d th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Ph\u1ea3i g\u1ecdi l\u00e0 thi\u00ean th\u1ea1ch hay v\u1ea9n th\u1ea1ch, t\u1ee9c l\u00e0 nh\u1eefng vi\u00ean \u0111\u00e1 nh\u1ecf x\u00edu bay l\u1edd ph\u1edd tr\u00ean tr\u1eddi th\u00ec m\u1edbi \u0111\u00fang. \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1eefng kh\u1ed1i ch\u1ea5t v\u1eadt th\u1ec3 \u0111\u1eb7c, di\u1ec7n t\u00edch nh\u1ecf th\u00f4i. Ch\u00fang tr\u00f4i n\u1ed5i trong kh\u00f4ng gian, t\u00ecnh c\u1edd \u0111i ngang qua tr\u00e1i \u0111\u1ea5t li\u1ec1n b\u1ecb s\u1ee9c h\u00fat c\u1ee7a tr\u00e1i \u0111\u1ea5t k\u00e9o v\u00e0o b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n, \u0111\u1ed1t cho ch\u00e1y ti\u00eau lu\u00f4n. Khi m\u1ed9t v\u1ea9n th\u1ea1ch r\u1edbt v\u00e0o b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n ta c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y n\u00f3 d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng m\u1ed9t v\u1ec7t s\u00e1ng d\u00e0i. V\u1ec7t s\u00e1ng n\u00e0y do v\u1ea9n th\u1ea1ch c\u1ecd x\u00e1t v\u00e0o kh\u00ed quy\u1ec3n sinh nhi\u1ec7t, v\u1ea9n th\u1ea1ch b\u1ecb ch\u00e1y s\u00e1ng l\u00ean v\u1eady th\u00f4i.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u0169ng kh\u00e1 k\u1ef3 l\u1ea1 l\u00e0 v\u1ea9n th\u1ea1ch th\u01b0\u1eddng r\u1ea5t nh\u1ecf, c\u00f3 khi ch\u1ec9 b\u1eb1ng \u0111\u1ea7u kim g\u0103m. H\u1ecda hi\u1ebfm c\u0169ng c\u00f3 thi\u00ean th\u1ea1ch n\u1eb7ng h\u00e0ng t\u1ea5n. H\u1ea5u h\u1ebft c\u00e1c v\u1ea9n th\u1ea1ch b\u1ecb ch\u00e1y ti\u00eau trong b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n, ch\u1ec9 c\u00f3 nh\u1eefng thi\u00ean th\u1ea1ch l\u1edbn m\u1edbi r\u01a1i xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc tin r\u1eb1ng h\u00e0ng ng\u00e0y v\u00e0 h\u00e0ng \u0111\u00eam, tr\u00e1i \u0111\u1ea5t \u201ch\u1ee9ng\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f3 h\u00e0ng ng\u00e0n \u0111\u1ebfn h\u00e0ng v\u1ea1n v\u1ea9n th\u1ea1ch. Ban ng\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 \u201csao b\u0103ng\u201d nghe b\u1ea1n. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng nh\u00ecn th\u1ea5y n\u00f3 v\u00ec \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ee7a sao b\u0103ng b\u1ecb \u00e1nh s\u00e1ng m\u1eb7t tr\u1eddi \u00e1t \u0111i n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ea5y. V\u1ea3 l\u1ea1i, h\u1ea7u h\u1ebft m\u1eb7t \u0111\u1ecba c\u1ea7u l\u00e0 n\u01b0\u1edbc n\u00ean c\u00e1c v\u1ea9n th\u1ea1ch \u1ea5y r\u1edbt xu\u1ed1ng bi\u1ec3n, xu\u1ed1ng c\u00e1c \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>V\u1ea9n th\u1ea1ch th\u01b0\u1eddng xu\u1ea5t hi\u1ec7n l\u1ebb t\u1ebb v\u00e0 th\u01b0\u1eddng ch\u1eb3ng \u0111i theo h\u01b0\u1edbng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh n\u00e0o. Nh\u01b0ng c\u0169ng c\u00f3 khi c\u00f3 nh\u1eefng \u201c\u0111\u00e1m r\u01b0\u1edbc\u201d c\u00f3 \u0111\u1ebfn h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea9n th\u1ea1ch. Trong khi di chuy\u1ec3n theo qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o quanh m\u1eb7t tr\u1eddi, tr\u00e1i \u0111\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i ngang g\u1ea7n m\u1ed9t \u201c\u0111\u00e1m r\u01b0\u1edbc\u201d v\u1ea9n th\u1ea1ch. Th\u1ebf l\u00e0 \u201c\u0111\u00e1m r\u01b0\u1edbc\u201d n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c \u201cm\u1eddi\u201d v\u00e0o kh\u00ed quy\u1ec3n c\u1ee7a tr\u00e1i \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 l\u00e0m \u201ch\u1ed9i hoa \u0111\u0103ng\u201d &#8211; n\u1ebfu l\u00e0 ban \u0111\u00eam &#8211; hay l\u00e0 \u201cm\u01b0a r\u00e0o v\u1ea9n th\u1ea1ch\u201d cho b\u00e0 con coi ch\u01a1i.<\/p>\n\n\n\n<p>V\u1ea9n th\u1ea1ch t\u1eeb \u0111\u00e2u t\u1edbi? Ng\u00e0y nay c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc cho r\u1eb1ng \u0111\u1ecbnh k\u1ef3 c\u00f3 nh\u1eefng \u201c\u0111\u00e1m r\u01b0\u1edbc\u201d v\u1ea9n th\u1ea1ch do m\u1ea3nh v\u1ee1 c\u1ee7a c\u00e1c sao ch\u1ed5i t\u1ea1o ra. Khi sao ch\u1ed5i b\u1ecb b\u1ec3 v\u1ee5n th\u00e0nh h\u00e0ng tri\u1ec7u m\u1ea3nh nh\u1ecf, c\u00e1c m\u1ea3nh n\u00e0y c\u1ee9 phi\u00eau du b\u1ec1nh b\u1ed3ng trong kh\u00f4ng gian t\u1ea1o th\u00e0nh \u201c\u0111\u00e1m r\u01b0\u1edbc\u201d thi\u00ean th\u1ea1ch v\u00e0 v\u1ea9n th\u1ea1ch.<\/p>\n\n\n\n<p>Ngay t\u1eeb th\u1eddi La M\u00e3 &#8211; n\u0103m 467 tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean &#8211; ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 kh\u1ea3o s\u00e1t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c v\u1ea9n th\u1ea1ch r\u1edbt xu\u1ed1ng \u0111\u1ecba c\u1ea7u v\u00e0 ghi v\u00e0o s\u1ed5 s\u00e1ch.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum T\u1eeb h\u00e0ng ng\u00e0n n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, nh\u00ecn th\u1ea5y sao b\u0103ng, con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 kinh ng\u1ea1c t\u1ef1 h\u1ecfi: n\u00f3 l\u00e0 g\u00ec? N\u00f3 t\u1eeb \u0111\u00e2u t\u1edbi? V\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 tin r\u1eb1ng n\u00f3 t\u1eeb th\u1ebf gi\u1edbi kh\u00e1c t\u1edbi. Th\u1eadt ra, nh\u01b0 ng\u00e0y [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-13486","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13486","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13486"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13486\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13486"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13486"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13486"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}