{"id":13530,"date":"2021-11-27T12:48:44","date_gmt":"2021-11-27T05:48:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=13530"},"modified":"2021-11-27T12:48:46","modified_gmt":"2021-11-27T05:48:46","slug":"nguyen-tu-nang-la-gi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/nguyen-tu-nang-la-gi\/","title":{"rendered":"Nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng l\u00e0 g\u00ec?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>Nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng l\u00e0 n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng thu \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb nguy\u00ean t\u1eed. M\u1ed7i nguy\u00ean t\u1eed \u0111\u1ec1u ch\u1ee9a nh\u1eefng h\u1ea1t n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng. L\u1ef1c \u0111\u00e3 l\u00e0m cho th\u00e0nh ph\u1ea7n c\u1ee7a c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eed \u201cd\u00ednh\u201d l\u1ea1i v\u1edbi nhau. Trong nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng, h\u1ea1t nh\u00e2n nguy\u00ean t\u1eed l\u00e0 ngu\u1ed3n n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00f3ng ra khi nguy\u00ean t\u1eed b\u1ecb \u201c\u0111\u1eadp b\u1ec3\u201d. C\u00f3 hai c\u00e1ch \u0111\u1ec3 thu \u0111\u01b0\u1ee3c n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng nguy\u00ean t\u1eed.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u00e1ch th\u1ee9 nh\u1ea5t l\u00e0 \u201ct\u1ed5ng h\u1ee3p\u201d (fusion) v\u00e0 c\u00e1ch th\u1ee9 hai l\u00e0 \u201cph\u00e2n h\u1ea1ch\u201d. T\u1ed5ng h\u1ee3p l\u00e0 k\u1ebft hai nguy\u00ean t\u1eed th\u00e0nh m\u1ed9t. S\u1ef1 t\u1ed5ng h\u1ee3p nguy\u00ean t\u1eed s\u1ebd gi\u1ea3i t\u1ecfa m\u1ed9t n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng kinh h\u1ed3n d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng nhi\u1ec7t. H\u1ea7u h\u1ebft n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng do m\u1eb7t tr\u1eddi ph\u00f3ng ra l\u00e0 do s\u1ef1 t\u1ed5ng h\u1ee3p nguy\u00ean t\u1eed m\u00e0 ra. V\u00e0 \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea1ng c\u1ee7a nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u1ea1ng kh\u00e1c c\u1ee7a nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng l\u00e0 do qu\u00e1 tr\u00ecnh ph\u00e2n h\u1ea1ch. qu\u00e1 tr\u00ecnh ph\u00e2n h\u1ea1ch di\u1ec5n ra khi m\u1ed9t nguy\u00ean t\u1eed b\u1ecb t\u00e1ch ra l\u00e0m hai. \u0111\u00e2y l\u00e0 nguy\u00ean t\u1eafc \u0111\u1ec3 ch\u1ebf t\u1ea1o bom nguy\u00ean t\u1eed. Nh\u00e0 b\u00e1c h\u1ecdc \u201ct\u00e1ch\u201d m\u1ed9t nguy\u00ean t\u1eed ra l\u00e0m hai b\u1eb1ng c\u00e1ch b\u1eafn nh\u1eefng h\u1ea1t kh\u00e1c &#8211; h\u1ea1t neutron ch\u1eb3ng h\u1ea1n &#8211; v\u00e0o m\u1ed9t nguy\u00ean t\u1eed. Ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00fac n\u00e0o b\u1eafn \u201c\u0111\u1ea1n neutron\u201d v\u00e0o nguy\u00ean t\u1eed ta c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u00e1ch nguy\u00ean t\u1eed \u1ea5y ra \u0111\u00e2u. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eed \u0111\u1ec1u h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u00e1ch ra \u0111\u01b0\u1ee3c. Nh\u01b0ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u00e1ch \u0111\u01b0\u1ee3c nguy\u00ean t\u1eed uranium v\u00e0 plutonium v\u1edbi ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n v\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u00edch h\u1ee3p.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1ed9t d\u1ea1ng uranium g\u1ecdi l\u00e0 \u201cU.235\u201d (hay l\u00e0 uranium \u0111\u1ed3ng v\u1ecb). M\u1ed9t nguy\u00ean t\u1eed uranium \u0111\u1ed3ng v\u1ecb c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb h\u1ea1t neutron b\u1eafn b\u1ec3 l\u00e0m hai. V\u00e0 khi \u0111\u00f3, b\u1ea1n bi\u1ebft c\u00f3 bao nhi\u00eau n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00f3ng ra kh\u00f4ng? Ch\u1ec9 m\u1ed9t pound (kho\u1ea3ng 450g) c\u00f3 th\u1ec3 cho m\u1ed9t n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng b\u1eb1ng m\u1ed9t tri\u1ec7u pound than \u0111\u00e1 \u0111\u1ed1t ch\u00e1y ho\u00e0n to\u00e0n, ch\u1ec9 c\u1ea7n m\u1ed9t vi\u00ean uranium x\u00edu x\u00edu l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 d\u00f9ng cho c\u1ea3 m\u1ed9t c\u00e1i t\u00e0u th\u1ee7y l\u1edbn hay m\u1ed9t c\u00e1i m\u00e1y \u0111i\u1ec7n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum Nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng l\u00e0 n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng thu \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb nguy\u00ean t\u1eed. M\u1ed7i nguy\u00ean t\u1eed \u0111\u1ec1u ch\u1ee9a nh\u1eefng h\u1ea1t n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng. L\u1ef1c \u0111\u00e3 l\u00e0m cho th\u00e0nh ph\u1ea7n c\u1ee7a c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eed \u201cd\u00ednh\u201d l\u1ea1i v\u1edbi nhau. Trong nguy\u00ean t\u1eed n\u0103ng, h\u1ea1t [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-13530","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13530","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13530"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13530\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13530"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13530"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13530"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}