{"id":13622,"date":"2021-11-27T13:01:40","date_gmt":"2021-11-27T06:01:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=13622"},"modified":"2021-11-27T13:01:41","modified_gmt":"2021-11-27T06:01:41","slug":"con-nguoi-cat-toc-tu-bao-gio","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/con-nguoi-cat-toc-tu-bao-gio\/","title":{"rendered":"Con ng\u01b0\u1eddi c\u1eaft t\u00f3c t\u1eeb bao gi\u1edd?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1ed9t c\u00f4 g\u00e1i \u0111ang ra c\u00f4ng \u201co\u201d m\u00e1i t\u00f3c. N\u1ebfu b\u1ea1n n\u00f3i l\u00e0n t\u00f3c m\u00e2y \u00f3ng \u1ea3 c\u1ee7a c\u00f4 c\u00f3 c\u00f9ng m\u1ed9t c\u1ea5u ch\u1ea5t v\u1edbi l\u00f4ng b\u00f2, l\u00f4ng heo ho\u1eb7c v\u1edbi m\u00f3ng ch\u00f3, m\u00f3ng ng\u1ef1a th\u00ec ch\u1eafc c\u00f4 ta s\u1ebd li\u1ebfc x\u00e9o b\u1ea1n m\u1ed9t c\u00e1i \u0111\u1ee9t c\u1ed5 k\u00e8m theo c\u00e1i b\u0129u m\u00f4i. B\u1ea1n \u0111\u1eebng ch\u1ea5p. Ch\u1ec9 v\u00ec c\u00f4 ta kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00f3 th\u00f4i. \u0111\u00fang l\u00e0 l\u00f4ng ch\u00f3, l\u00f4ng heo v\u00e0 nh\u1eefng s\u1ee3i t\u00f3c \u00f3ng \u1ea3 c\u1ee7a c\u00f4 ta \u0111\u1ec1u ch\u1ec9 l\u00e0 s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a l\u1edbp s\u1eebng tr\u00ean da. M\u00f3ng tay, m\u00f3ng ch\u00e2n c\u1ee7a c\u00f4 ta c\u0169ng ch\u1eb3ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5u t\u1ea1o b\u1eb1ng ch\u1ea5t g\u00ec qu\u00fd gi\u00e1 h\u01a1n m\u00f3ng g\u00e0, m\u00f3ng kh\u1ec9. \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a nh\u1eefng th\u1ee9 \u1ea5y l\u00e0 n\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 d\u00e2y th\u1ea7n kinh. B\u1edfi v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi ta chu\u1ed1t c\u1ef1a g\u00e0 c\u00f3 l\u00e0m g\u00e0 b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng, b\u1ecb ch\u1ea3y m\u00e1u g\u00ec \u0111\u00e2u. Ng\u01b0\u1eddi ta c\u1eaft m\u00f3ng tay, m\u00f3ng ch\u00e2n c\u0169ng v\u1eady th\u00f4i. T\u1ea5t nhi\u00ean l\u00e0 \u0111\u1eebng c\u00f3 c\u1eaft ph\u1ea1m v\u00e0o da.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00e1i t\u00f3c l\u00e0 g\u1ed1c con ng\u01b0\u1eddi. V\u00e0, v\u00ec n\u00f3 d\u1ec5 c\u1eaft, u\u1ed1n theo \u0111\u1ee7 ki\u1ec3u cho n\u00ean m\u1ea5y b\u00e0, m\u1ea5y c\u00f4 ch\u1ecbu b\u1ecf th\u1eddi gi\u1edd v\u00e0 ti\u1ec1n b\u1ea1c \u0111\u1ec3 \u201co\u201d k\u1ef9 m\u00e1i t\u00f3c. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u00e0y nay m\u1edbi v\u1eady m\u00e0 ngay t\u1eeb th\u1eddi xa x\u01b0a c\u0169ng \u0111\u00e3 v\u1eady. V\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ea5ng m\u00e0y r\u00e2u \u0111\u00e2u c\u00f3 ch\u1ecbu thua trong c\u00e1i s\u1ef1 \u201co\u201d m\u00e1i t\u00f3c. Th\u1ebf nh\u01b0ng ch\u1eb3ng ai bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u00e3 ngh\u0129 ra vi\u1ec7c c\u1eaft t\u00f3c v\u00e0 u\u1ed1n ch\u1ea3i \u0111\u1ee7 ki\u1ec3u \u0111\u00f3 c\u1ea3. Ta bi\u1ebft, gi\u1edbi ph\u1ee5 n\u1eef c\u00f3 c\u00e2y l\u01b0\u1ee3c r\u1ea5t s\u1edbm trong l\u1ecbch s\u1eed, c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u1ebfn m\u1ea5y ng\u00e0n n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y. \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 m\u1ea5y b\u00e0 m\u1ea5y c\u00f4 m\u1edbi u\u1ed1n t\u00f3c m\u00e0 ngay c\u1ea3 m\u1ea5y \u0111\u1ea5ng tr\u01b0\u1ee3ng phu t\u1eeb th\u1eddi c\u1ed5 c\u0169ng ham u\u1ed1n t\u00f3c g\u1edbm l\u1eafm.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u01b0ng c\u00e1i t\u1ee5c \u0111\u00e0n \u00f4ng t\u00f3c ng\u1eafn, \u0111\u00e0n b\u00e0 t\u00f3c d\u00e0i c\u0169ng ch\u1ec9 m\u1edbi \u0111\u00e2y th\u00f4i. Ngay t\u1eeb th\u1eddi Trung c\u1ed5, \u0111\u00e0n \u00f4ng c\u0169ng \u0111\u1ec3 t\u00f3c d\u00e0i, u\u1ed1n qu\u0103n t\u00edt l\u1ea1i c\u00f2n c\u00e0i th\u00eam ruy b\u0103ng n\u1eefa ch\u1ee9. N\u1ebfu t\u00f3c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 d\u00e0i, h\u1ecd ch\u1eb3ng ng\u1ea1i v\u1ea5n th\u00eam t\u00f3c gi\u1ea3 m\u00e0 h\u1ecd mua \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf m\u1ea5y b\u00e0 nh\u00e0 qu\u00ea.<\/p>\n\n\n\n<p>Vua Henry VIII n\u01b0\u1edbc Anh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1ea1o ra c\u00e1i \u201cm\u1ed1t\u201d \u0111\u00e0n \u00f4ng c\u1eaft t\u00f3c ng\u1eafn. \u00d4ng ra l\u1ec7nh \u0111\u00e0n \u00f4ng ph\u1ea3i c\u1eaft t\u00f3c ng\u1eafn nh\u01b0ng l\u1ea1i cho ph\u00e9p \u0111\u1ec3 r\u00e2u v\u00e0 ria. Ria d\u00e0i xo\u1eafn t\u00edt. Khi James I l\u00ean l\u00e0m vua th\u00ec \u0111\u00e0n \u00f4ng t\u00f3c d\u00e0i l\u1ea1i xu\u1ea5t hi\u1ec7n, k\u1ec3 c\u1ea3 t\u00f3c gi\u1ea3.<\/p>\n\n\n\n<p>V\u00e0o gi\u1eefa th\u1ebf k\u1ef7 XVII, c\u0169ng ch\u1ec9 v\u00ec t\u00f3c ng\u1eafn, t\u00f3c d\u00e0i m\u00e0 d\u00e2n Anh chia l\u00e0m hai phe: m\u1ed9t phe cho r\u1eb1ng \u0111\u00e0n \u00f4ng ph\u1ea3i c\u1eaft t\u00f3c ng\u1eafn v\u00e0 \u0111\u1ec3 r\u00e2u d\u00e0i, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i phe kia ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e0n \u00f4ng ph\u1ea3i t\u00f3c d\u00e0i v\u00e0 c\u1eaft r\u00e2u ng\u1eafn. Kho\u1ea3ng g\u1ea7n 100 n\u0103m sau th\u00ec c\u00e1i t\u1ee5c l\u1ec7 \u1ea5y v\u1eabn c\u1ee9 lui t\u1edbi, t\u1edbi lui. Sau c\u00f9ng v\u00e0o n\u0103m 1800, t\u1ee5c l\u1ec7 tr\u1edf n\u00ean d\u1ee9t kho\u00e1t l\u00e0 \u0111\u00e0n \u00f4ng ph\u1ea3i c\u1eaft t\u00f3c ng\u1eafn.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1ea5y b\u00e0 th\u00ec lu\u00f4n lu\u00f4n gi\u1eef c\u00e1i m\u00e1i t\u00f3c d\u00e0i c\u1ee7a m\u00ecnh. Nh\u01b0ng \u0111\u00e0n b\u00e0 c\u1eaft t\u00f3c ng\u1eafn l\u1ea1i l\u00e0 \u201cm\u1ed1t\u201d th\u1eddi th\u01b0\u1ee3ng trong cung vua Louis XIV. Ng\u00e0y nay, t\u1ea5t nhi\u00ean, ph\u1ee5 n\u1eef c\u1eaft t\u00f3c ng\u1eafn kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec \u201cth\u1eddi trang\u201d m\u00e0 c\u00f2n v\u00ec gi\u1ea3n ti\u1ec7n h\u01a1n, \u0111\u1ee1 ph\u1ea3i m\u1ea5t qu\u00e1 nhi\u1ec1u ch\u1ea3i chu\u1ed1t v\u1edbi \u0111\u1ee7 th\u1ee9 trang b\u1ecb l\u1ec9nh k\u1ec9nh nh\u01b0 k\u1eb9p, l\u01b0\u1ee3c\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>C\u00f2n m\u1ea5y anh th\u1ee3 h\u1edbt t\u00f3c v\u00e0 ti\u1ec7m h\u1edbt t\u00f3c th\u00ec c\u0169ng ch\u1ec9 xu\u1ea5t hi\u1ec7n m\u1edbi \u0111\u00e2y. N\u00f3i l\u00e0 m\u1edbi \u0111\u00e2y nh\u01b0ng c\u0169ng l\u00e0 t\u1eeb n\u0103m 1461 \u0111\u1ea5y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m c\u00e1i ngh\u1ec1 h\u1edbt t\u00f3c \u0111\u00e3 h\u1ee3p th\u00e0nh \u201cph\u01b0\u1eddng h\u1ed9i\u201d t\u1ea1i n\u01b0\u1edbc Anh, c\u00f2n t\u1ea1i n\u01b0\u1edbc Ph\u00e1p th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i vua Louis XIV, ph\u01b0\u1eddng h\u1ed9i h\u1edbt t\u00f3c m\u1edbi ra \u0111\u1eddi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum M\u1ed9t c\u00f4 g\u00e1i \u0111ang ra c\u00f4ng \u201co\u201d m\u00e1i t\u00f3c. N\u1ebfu b\u1ea1n n\u00f3i l\u00e0n t\u00f3c m\u00e2y \u00f3ng \u1ea3 c\u1ee7a c\u00f4 c\u00f3 c\u00f9ng m\u1ed9t c\u1ea5u ch\u1ea5t v\u1edbi l\u00f4ng b\u00f2, l\u00f4ng heo ho\u1eb7c v\u1edbi m\u00f3ng ch\u00f3, m\u00f3ng ng\u1ef1a th\u00ec ch\u1eafc c\u00f4 ta [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-13622","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13622","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13622"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13622\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13622"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13622"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13622"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}