{"id":13691,"date":"2021-11-27T13:13:53","date_gmt":"2021-11-27T06:13:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=13691"},"modified":"2021-11-27T13:13:54","modified_gmt":"2021-11-27T06:13:54","slug":"tai-sao-da-nguoi-lai-co-mau-khac-nhau","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/tai-sao-da-nguoi-lai-co-mau-khac-nhau\/","title":{"rendered":"T\u1ea1i sao da ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i c\u00f3 m\u00e0u kh\u00e1c nhau?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>Ph\u1ea7n \u0111\u00f4ng d\u00e2n B\u1eafc \u00c2u da tr\u1eafng, d\u00e2n T\u00e2y Phi da \u0111en, d\u00e2n \u00c1 \u0111\u00f4ng da v\u00e0ng. Tuy nhi\u00ean \u0111a s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi kh\u00f4ng h\u1eb3n l\u00e0 tr\u1eafng, kh\u00f4ng h\u1eb3n \u0111en, c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1eb3n v\u00e0ng m\u00e0 l\u00e0 n\u00e2u n\u00e2u, s\u1ea1m s\u1ea1m, ng\u00e0 ng\u00e0\u2026 C\u00e1i g\u00ec khi\u1ebfn cho n\u01b0\u1edbc da ng\u01b0\u1eddi ta ph\u1ee9c t\u1ea1p v\u1eady? Mu\u1ed1n gi\u1ea3i th\u00edch th\u1ea5u \u0111\u00e1o th\u00ec d\u00e0i d\u00f2ng l\u1eafm. V\u00ec m\u00e0u da c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ta l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a m\u1ed9t chu\u1ed7i &#8211; m\u1ed9t qu\u00e1 tr\u00ecnh &#8211; h\u00f3a h\u1ecdc di\u1ec5n ra trong c\u01a1 th\u1ec3 v\u00e0 tr\u00ean l\u00e0n da ng\u01b0\u1eddi ta ch\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong s\u1ed1 c\u00e1c m\u00f4 t\u1ea1o n\u00ean da ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 m\u00e0u c\u01a1 b\u1ea3n g\u1ecdi l\u00e0 \u201cs\u1eafc t\u1ed1\u201d (chromogens). G\u1ecdi l\u00e0 s\u1eafc t\u1ed1 nh\u01b0ng ch\u00ednh n\u00f3 l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00e0u g\u00ec r\u00f5 r\u1ec7t. N\u1ebfu nh\u1eefng s\u1eafc t\u1ed1 \u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a v\u00e0i th\u1ee9 \u201cmen\u201d hay l\u00e0 ph\u00e2n h\u00f3a t\u1ed1 g\u00ec \u0111\u00f3 th\u00ec l\u00fac \u0111\u00f3 m\u00e0u s\u1eafc m\u1edbi hi\u1ec7n ra r\u00f5 r\u1ec7t.<\/p>\n\n\n\n<p>Gi\u1ea3 th\u1eed m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1eafc t\u1ed1 \u0111\u00f3 ho\u1eb7c c\u00f3 nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c ph\u00e2n h\u00f3a t\u1ed1 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng m\u1ed9t c\u00e1ch th\u00edch \u0111\u00e1ng th\u00ec sao? L\u00fac \u1ea5y ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 b\u1ecb m\u1ed9t ch\u1ee9ng ta g\u1ecdi l\u00e0 \u201cb\u1ea1ch t\u1ea1ng\u201d v\u00ec trong da kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1eafc t\u1ed1.<\/p>\n\n\n\n<p>Hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra \u0111\u1ed1i v\u1edbi b\u1ea5t c\u1ee9 s\u1eafc da n\u00e0o. Ngay t\u1ea1i Phi ch\u00e2u c\u0169ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u201cb\u1ea1ch t\u1ea1ng\u201d, da anh ta tr\u1eafng c\u00f3 ph\u1ea7n c\u00f2n h\u01a1n c\u1ea3 ch\u00ednh ng\u01b0\u1eddi da tr\u1eafng ch\u00ednh th\u1ed1ng n\u1eefa kia.<\/p>\n\n\n\n<p>Da con ng\u01b0\u1eddi t\u1ef1 n\u00f3, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1eafc t\u1ed1 n\u00e0o, th\u00ec c\u00f3 m\u00e0u v\u00e0ng l\u1ee3t (ta quen g\u1ecdi l\u00e0 m\u00e0u \u201ckem\u201d). Nh\u01b0ng th\u00eam v\u00e0o c\u00e1i m\u00e0u v\u00e0ng l\u1ee3t \u1ea5y m\u1ed9t ch\u00fat x\u00edu m\u00e0u v\u00e0ng do s\u1eafc t\u1ed1 v\u00e0ng c\u00f3 trong ch\u00ednh da ng\u01b0\u1eddi ta. M\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 kh\u00e1c c\u00f3 m\u00e0u \u0111en trong da ng\u01b0\u1eddi ta: \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00e1c \u201ch\u1ea1t\u201d nh\u1ecf li ti \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cmelanin\u201d (ch\u1ea5t s\u1eebng). Ch\u1ea5t li\u1ec7u n\u00e0y g\u1ecdi l\u00e0 ch\u1ea5t m\u1ef1c (sepia). Khi xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u1edbi kh\u1ed1i l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn th\u00ec n\u00f3 c\u00f3 m\u00e0u \u0111en. M\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 kh\u00e1c n\u1eefa g\u00f3p ph\u1ea7n t\u1ea1o n\u00ean m\u00e0u s\u1eafc c\u1ee7a da l\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf do m\u00e1u l\u01b0u chuy\u1ec3n trong nh\u1eefng mao huy\u1ebft qu\u1ea3n nh\u1ecf li ti ph\u00eda trong da.<\/p>\n\n\n\n<p>V\u1eady m\u00e0u da ng\u01b0\u1eddi t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o t\u1ef7 l\u1ec7 cao hay th\u1ea5p c\u1ee7a m\u1ed7i m\u00e0u trong b\u1ed1n m\u00e0u tr\u1eafng, v\u00e0ng, \u0111en, \u0111\u1ecf khi ph\u1ed1i h\u1ee3p v\u1edbi nhau. T\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi m\u00e0u da c\u1ee7a lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 s\u1ef1 ph\u1ed1i h\u1ee3p c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ee3p ch\u1ea5t m\u00e0u m\u00e0 ai ai c\u0169ng c\u00f3, kh\u00e1c nhau ch\u1ec9 l\u00e0 t\u1ef7 l\u1ec7 c\u1ee7a m\u1ed7i m\u00e0u tham gia trong s\u1ef1 ph\u1ed1i h\u1ee3p \u0111\u00f3 m\u00e0 th\u00f4i.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c1nh s\u00e1ng m\u1eb7t tr\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra ch\u1ea5t \u201cmelanin\u201d, h\u1ee3p ch\u1ea5t \u0111en trong da. B\u1edfi v\u1eady nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi s\u1ed1ng trong v\u00f9ng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi th\u00ec c\u00f3 nhi\u1ec1u s\u1eafc t\u1ed1 n\u00e0y h\u01a1n v\u00e0 do \u0111\u00f3 c\u00f3 n\u01b0\u1edbc da s\u1eadm h\u01a1n. Nh\u01b0ng, d\u00f9 b\u1ea1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi da tr\u1eafng, n\u1ebfu b\u1ea1n \u201ct\u1eafm n\u1eafng\u201d \u00edt ng\u00e0y th\u00ec tia c\u1ef1c t\u00edm trong \u00e1nh s\u00e1ng m\u1eb7t tr\u1eddi c\u0169ng ch\u1eb3ng ti\u1ebfc g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng t\u1eb7ng b\u1ea1n \u00edt ch\u1ea5t melanin \u0111\u1ec3 khi \u0111i ngh\u1ec9 h\u00e8 ngo\u00e0i b\u00e3i bi\u1ec3n v\u1ec1, b\u1ea1n t\u1ef1 h\u00e0o c\u00f3 n\u01b0\u1edbc da \u201cn\u00e2u\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 1 &#8211; Arkady Leokum Ph\u1ea7n \u0111\u00f4ng d\u00e2n B\u1eafc \u00c2u da tr\u1eafng, d\u00e2n T\u00e2y Phi da \u0111en, d\u00e2n \u00c1 \u0111\u00f4ng da v\u00e0ng. Tuy nhi\u00ean \u0111a s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi kh\u00f4ng h\u1eb3n l\u00e0 tr\u1eafng, kh\u00f4ng h\u1eb3n \u0111en, c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1eb3n v\u00e0ng m\u00e0 l\u00e0 n\u00e2u [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-13691","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13691","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13691"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13691\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13691"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13691"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13691"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}