{"id":14317,"date":"2021-11-27T15:03:55","date_gmt":"2021-11-27T08:03:55","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=14317"},"modified":"2021-11-27T15:03:56","modified_gmt":"2021-11-27T08:03:56","slug":"hach-hanh-nhan-la-cai-gi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/hach-hanh-nhan-la-cai-gi\/","title":{"rendered":"H\u1ea1ch \u201ch\u1ea1nh nh\u00e2n\u201d l\u00e0 c\u00e1i g\u00ec?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 4 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>B\u1ea1n \u0111\u00e3 nghe n\u00f3i \u0111\u1ebfn ch\u1ee9ng vi\u00eam \u201ca-mi-\u0111an\u201d (vi\u00eam h\u1ecdng) r\u1ed3i ch\u1ee9? H\u1ea1ch \u201ch\u1ea1nh nh\u00e2n\u201d (tonsil) c\u00f3 t\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u201camygdale\u201d v\u00ec n\u00f3 c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng gi\u1ed1ng v\u1edbi h\u1ea1ch h\u1ea1nh nh\u00e2n. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi c\u1ee9 t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng ta ch\u1ec9 c\u00f3 hai h\u1ea1ch h\u1ea1nh nh\u00e2n n\u1eb1m hai b\u00ean h\u1ecdng. Ngay ph\u00eda sau l\u01b0\u1ee1i. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady. Ta c\u00f3 nhi\u1ec1u c\u1eb7p h\u1ea1nh nh\u00e2n v\u1edbi k\u00edch c\u1ee1 kh\u00e1c nhau. H\u1ea1ch h\u1ea1nh nh\u00e2n l\u00e0 m\u1ed9t b\u00f3 m\u00f4 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t g\u1ecdi l\u00e0 \u201clymphoid\u201d. B\u1edfi n\u00f3 n\u1eb1m trong cu\u1ed1ng h\u1ecdng n\u00ean n\u00f3 c\u00f3 ch\u1ee9c n\u0103ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t. N\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t tuy\u1ebfn ph\u00f2ng th\u1ee7 \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng l\u1ea1i s\u1ef1 nhi\u1ec5m \u0111\u1ed9c x\u00e2m nh\u1eadp qua \u0111\u01b0\u1eddng m\u0169i v\u00e0 mi\u1ec7ng.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u1eb7p h\u1ea1ch l\u1edbn nh\u1ea5t g\u1ea7n kh\u1ea9u c\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 h\u1ea1ch kh\u1ea9u c\u00e1i. Cao h\u01a1n v\u1ec1 ph\u00eda sau cu\u1ed1ng h\u1ecdng c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t v\u00e0i c\u1eb7p n\u1eefa nh\u1ecf h\u01a1n. Nh\u1eefng h\u1ea1ch nh\u1ecf n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cadenoide\u201d (h\u1ecdng h\u1ea1t). \u1ede ph\u00eda b\u00ean d\u01b0\u1edbi cu\u1ed1ng l\u01b0\u1ee1i c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng h\u1ea1ch nh\u1ecf v\u00e0 ph\u00eda sau y\u1ebft h\u1ea7u c\u0169ng c\u00f3. Nh\u1eefng h\u1ea1ch n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c bao b\u1eb1ng m\u1ed9t m\u00e0ng m\u1ec1m, r\u1ea5t m\u1ecfng nh\u01b0 m\u00e0ng bao xoang mi\u1ec7ng. B\u00ean trong h\u1ea1ch nh\u1eefng m\u00e0ng n\u00e0y c\u0169ng xen v\u00e0o trong, s\u00e2u l\u00e0m cho h\u1ea1ch b\u1ecb chia ra th\u00e0nh nh\u1eefng c\u00e1i t\u00fai nh\u1ecf g\u1ecdi l\u00e0 \u201ccrypts\u201d. Nh\u1eefng c\u00e1i \u201ccrypts\u201d l\u00e0 nh\u1eefng c\u00e1i b\u1eaby \u0111\u1ec3 \u201cb\u1eaft gi\u1eef\u201d nh\u1eefng vi sinh v\u1eadt hay nh\u1eefng ch\u1ea5t \u0111\u1ed9c h\u1ea1i t\u1eeb m\u0169i, mi\u1ec7ng l\u1ecdt v\u00e0o. Nh\u1eefng t\u1ebf b\u00e0o b\u1ea1ch huy\u1ebft s\u1ebd bao v\u00e2y v\u00e0 ti\u00eau di\u1ec7t c\u00e1c vi sinh v\u1eadt (vi tr\u00f9ng) n\u00e0y t\u1ea1i \u0111\u00e2y. Nh\u01b0 v\u1eady, h\u1ea1ch h\u1ea1nh nh\u00e2n gi\u1eef nhi\u1ec7m v\u1ee5 \u201cch\u1ed1t ti\u1ec1n ti\u00eau\u201d trong cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng cu\u1ed9c \u0111\u1ed9t nh\u1eadp c\u1ee7a vi tr\u00f9ng v\u00e0o c\u01a1 th\u1ec3. \u0111\u00f4i khi c\u00f3 nh\u1eefng vi tr\u00f9ng l\u1ecdt v\u00e0o b\u00ean trong c\u00e1c m\u00f4 c\u1ee7a h\u1ea1ch r\u1ed3i m\u00e0 v\u1eabn c\u00f2n s\u1ed1ng, c\u00f2n ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng khi\u1ebfn cho c\u1ea3 h\u1ea1ch b\u1ecb vi\u00eam. S\u1ef1 vi\u00eam n\u00e0y ta th\u01b0\u1eddng g\u1ecdi l\u00e0 vi\u00eam amygdale hay vi\u00eam h\u1ecdng h\u1ea1t. Th\u01b0\u1eddng l\u00e0 m\u1ed9t hay c\u1ea3 hai h\u1ea1ch kh\u1ea9u c\u00e1i b\u1ecb s\u01b0ng, \u0111\u1ecf v\u00e0 \u0111au. C\u00e1c \u201ccrypts\u201d (h\u1ea7m ch\u1ee9a x\u00e1c, b\u1eaby) c\u0169ng s\u01b0ng l\u00ean v\u00e0 ch\u1ee9a \u0111\u1ea7y m\u1ee7. V\u1eady l\u00e0 b\u1ea1n \u0111\u00e3 b\u1ecb vi\u00eam h\u1ecdng \u00e1c t\u00ednh r\u1ed3i. S\u1ef1 vi\u00eam h\u1ecdng n\u00e0y th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t x\u1ea3y ra v\u00e0 th\u01b0\u1eddng l\u00e0 n\u0103m b\u1ea3y ng\u00e0y sau s\u1ebd h\u1ebft.<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u1ebb em th\u01b0\u1eddng hay b\u1ecb vi\u00eam h\u1ecdng amygdale \u00e1c t\u00ednh h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn v\u00e0 b\u1ec7nh c\u0169ng th\u01b0\u1eddng x\u1ea3y ra v\u00e0o m\u00f9a \u0111\u00f4ng khi th\u1eddi ti\u1ebft l\u1ea1nh l\u1ebdo.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 4 &#8211; Arkady Leokum B\u1ea1n \u0111\u00e3 nghe n\u00f3i \u0111\u1ebfn ch\u1ee9ng vi\u00eam \u201ca-mi-\u0111an\u201d (vi\u00eam h\u1ecdng) r\u1ed3i ch\u1ee9? H\u1ea1ch \u201ch\u1ea1nh nh\u00e2n\u201d (tonsil) c\u00f3 t\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u201camygdale\u201d v\u00ec n\u00f3 c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng gi\u1ed1ng v\u1edbi h\u1ea1ch h\u1ea1nh nh\u00e2n. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi c\u1ee9 t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng ta ch\u1ec9 c\u00f3 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-14317","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14317","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14317"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14317\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14318,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14317\/revisions\/14318"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14317"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14317"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14317"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}