{"id":14663,"date":"2021-11-27T15:41:21","date_gmt":"2021-11-27T08:41:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=14663"},"modified":"2021-11-27T15:41:22","modified_gmt":"2021-11-27T08:41:22","slug":"loai-nguoi-biet-dung-bon-tam-tu-bao-gio","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/loai-nguoi-biet-dung-bon-tam-tu-bao-gio\/","title":{"rendered":"Lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft d\u00f9ng b\u1ed3n t\u1eafm t\u1eeb bao gi\u1edd?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 5 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 lu\u00f4n t\u1ef1 h\u00e0o v\u00ec s\u1ef1 s\u1ea1ch s\u1ebd \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh \u201ctruy\u1ec1n th\u1ed1ng qu\u1ed1c gia\u201d c\u1ee7a h\u1ecd, v\u00ec nh\u00e0 n\u00e0o m\u00e0 l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1ed3n t\u1eafm? V\u00e2ng, nh\u01b0ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd h\u1ecd kh\u00f4ng bi\u1ebft. \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1eddi, c\u00e1c nh\u00e0 c\u00f3 radio (m\u00e1y thu thanh) th\u00ec nhi\u1ec1u m\u00e0 b\u1ed3n t\u1eafm th\u00ec kh\u00f4ng. Lo\u1ea1i n\u00e0y kh\u00e1 \u0111\u00f4ng v\u00e0 nhi\u1ec1u h\u01a1n s\u1ed1 nh\u00e0 c\u00f3 b\u1ed3n t\u1eafm. V\u00e0 m\u1eb7c d\u00f9 h\u00e3nh di\u1ec7n v\u00ec s\u1ef1 s\u1ea1ch s\u1ebd, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 ch\u01b0a bao gi\u1edd c\u00f3 s\u1ef1 quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn s\u1ef1 t\u1eafm r\u1eeda v\u00e0 b\u1ed3n t\u1eafm cho b\u1eb1ng nhi\u1ec1u d\u00e2n t\u1ed9c th\u1eddi c\u1ed5. T\u1ea1i sao ngay trung t\u00e2m th\u00e0nh ph\u1ed1<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">La M\u00e3 c\u1ed5, n\u1eb1m tr\u00ean m\u1ed9t th\u1eeda \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng t\u1edbi 4 d\u1eb7m vu\u00f4ng, l\u1ea1i c\u00f3 h\u1ed3 t\u1eafm Caracalla? \u0111\u00f3 l\u00e0 n\u01a1i t\u1eafm r\u1eeda sang tr\u1ecdng nh\u1ea5t th\u1eddi La M\u00e3 c\u1ed5. \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 ch\u1ee9ng t\u1ecf d\u00e2n La M\u00e3 c\u1ed5 r\u1ea5t quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c t\u1eafm r\u1eeda. \u1ede Caracalla c\u00f3 h\u1ed3 b\u01a1i, c\u00f3 b\u1ed3n t\u1eafm n\u01b0\u1edbc n\u00f3ng, t\u1eafm h\u01a1i, t\u1eafm n\u01b0\u1edbc n\u00f3ng (hot air bath), th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 c\u1ea3 th\u01b0 vi\u1ec7n, nh\u00e0 h\u00e0ng \u0103n, r\u1ea1p h\u00e1t \u0111\u1ec3 cho ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn t\u1eafm vui ch\u01a1i, \u0103n u\u1ed1ng v\u00e0 <a href=\"https:\/\/www.vietlearn.org\" data-internallinksmanager029f6b8e52c=\"2\" title=\"Vietlearn\" rel=\"nofollow\">h\u1ecdc t\u1eadp<\/a> lu\u00f4n th\u1ec3.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1ea7ng l\u1edbp gi\u00e0u c\u00f3 \u1edf La M\u00e3 t\u1eafm trong nh\u1eefng h\u1ed3, b\u1ed3n t\u1eafm sang tr\u1ecdng ch\u1edb kh\u00f4ng th\u00e8m t\u1eafm \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i nh\u01b0 h\u1ed3, ao. H\u1ecd \u0111\u1ed5 \u0111\u1ea7y b\u1ed3n t\u1eafm kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 n\u01b0\u1edbc m\u00e0 l\u00e0 r\u01b0\u1ee3u nho, d\u1ea7u th\u01a1m, th\u1eadm ch\u00ed c\u1ea3 s\u1eefa n\u1eefa. Nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc c\u1ea3 th\u1eddi La M\u00e3 c\u1ed5 r\u1ea5t l\u00e2u, ngay t\u1eeb th\u1eddi ch\u01b0a c\u00f3 l\u1ecbch s\u1eed vi\u1ebft th\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 coi vi\u1ec7c t\u1eafm r\u1eeda nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1i th\u00fa v\u00e0 l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng c\u00e1ch gi\u1eef g\u00ecn s\u1ee9c kh\u1ecfe. B\u01a1i tr\u00ean s\u00f4ng d\u0129 nhi\u00ean lu\u00f4n lu\u00f4n l\u00e0 c\u00e1ch t\u1eafm ph\u1ed5 bi\u1ebfn nh\u1ea5t. Nh\u01b0ng d\u00e2n t\u1ed9c \u1edf \u0111\u1ea3o Cr\u00eate (Hy L\u1ea1p) th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u00e3 \u0111\u1ea9y vi\u1ec7c t\u1eafm r\u1eeda \u0111\u1ebfn c\u00e1i m\u1ee9c ch\u1ec9 t\u1eafm \u1edf m\u1ed9t d\u00f2ng n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y. Th\u1eddi c\u1ed5 Do Th\u00e1i, v\u00e0o nh\u1eefng d\u1ecbp \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, ng\u01b0\u1eddi ta t\u1eafm r\u1eeda v\u00e0 coi \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t nghi l\u1ec5. Th\u1eddi c\u1ed5 Hy L\u1ea1p, ngay t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 III tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean, h\u1ea7u h\u1ebft nh\u1eefng th\u00e0nh ph\u1ed1 l\u1edbn \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u00edt nh\u1ea5t l\u00e0 m\u1ed9t n\u01a1i t\u1eafm c\u00f4ng c\u00f4ng. C\u0169ng v\u00e0o th\u1eddi n\u00e0y, giai c\u1ea5p gi\u00e0u sang c\u00f3 h\u1ed3 b\u01a1i, h\u1ed3 t\u1eafm ri\u00eang t\u1ea1i nh\u00e0. \u0111\u1ebfn th\u1eddi \u0111\u1ea1i g\u1ecdi l\u00e0 th\u1eddi \u0111\u1ea1i \u201ct\u0103m t\u1ed1i\u201d (dark ages) ng\u01b0\u1eddi ta ph\u1ea3i l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 cho m\u00ecnh nom c\u00f3 v\u1ebb \u1ea3o n\u00e3o v\u00e0 d\u01a1 b\u1ea9n. H\u1ecd ch\u1eb3ng m\u1ea5y quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c t\u1eafm r\u1eeda. Khi \u0111o\u00e0n th\u1eadp t\u1ef1 qu\u00e2n x\u00e2m l\u0103ng x\u1ee9 Palestine, h\u1ecd ng\u1ea1c nhi\u00ean khi th\u1ea5y vi\u1ec7c t\u1eafm r\u1eeda v\u00e0o m\u1ed9t th\u1eddi gian n\u00e0o \u0111\u00f3 trong ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc khi c\u1ea7u nguy\u1ec7n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c coi nh\u01b0 m\u1ed9t ph\u1ea7n nghi l\u1ec5 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi H\u1ed3i gi\u00e1o. \u0111\u00e1m c\u1ef1u chi\u1ebfn binh th\u1eadp t\u1ef1 qu\u00e2n \u0111\u00e3 du nh\u1eadp c\u00e1i t\u1eadp qu\u00e1n n\u0103ng t\u1eafm r\u1eeda n\u00e0y khi h\u1ecd tr\u1edf v\u1ec1 ch\u00e2u \u00c2u, nh\u01b0ng h\u1ecd \u0111\u00e3 ch\u1eb3ng th\u00e0nh c\u00f4ng l\u00e0 bao. Th\u1eadt ra m\u00e3i cho \u0111\u1ebfn kho\u1ea3ng m\u1ed9t tr\u0103m n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y d\u00e2n ch\u00e2u \u00c2u v\u00e0 qua \u0111\u00f3 d\u00e2n M\u1ef9 m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 quan tr\u1ecdng c\u1ee7a vi\u1ec7c t\u1eafm r\u1eeda \u0111\u1ec1u \u0111\u1eb7n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 5 &#8211; Arkady Leokum Ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 lu\u00f4n t\u1ef1 h\u00e0o v\u00ec s\u1ef1 s\u1ea1ch s\u1ebd \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh \u201ctruy\u1ec1n th\u1ed1ng qu\u1ed1c gia\u201d c\u1ee7a h\u1ecd, v\u00ec nh\u00e0 n\u00e0o m\u00e0 l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1ed3n t\u1eafm? V\u00e2ng, nh\u01b0ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd h\u1ecd kh\u00f4ng bi\u1ebft. \u0111\u00f3 l\u00e0 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-14663","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14663","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14663"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14663\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14664,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14663\/revisions\/14664"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14663"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14663"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14663"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}