{"id":15077,"date":"2021-11-27T17:26:21","date_gmt":"2021-11-27T10:26:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=15077"},"modified":"2021-11-27T17:26:22","modified_gmt":"2021-11-27T10:26:22","slug":"bien-rong-bao-nhieu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/bien-rong-bao-nhieu\/","title":{"rendered":"Bi\u1ec3n r\u1ed9ng bao nhi\u00eau?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 7 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>Khi ch\u00fang ta gi\u1edf t\u1eadp b\u1ea3n \u0111\u1ed3 th\u1ebf gi\u1edbi ra, m\u00e0u xanh da tr\u1eddi tr\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3 s\u1ebd l\u00e0 bi\u1ec3n, m\u00e0u xanh l\u00e1 c\u00e2y v\u00e0 m\u00e0u v\u00e0ng l\u00e0 \u0111\u1ea5t li\u1ec1n (l\u1ee5c \u0111\u1ecba). N\u1ebfu so s\u00e1nh th\u00ec di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n l\u1edbn hay di\u1ec7n t\u00edch l\u1ee5c \u0111\u1ecba l\u1edbn? Ch\u00fang ta tr\u1ea3 l\u1eddi ngay r\u1eb1ng: di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n l\u1edbn h\u01a1n di\u1ec7n t\u00edch l\u1ee5c \u0111\u1ecba r\u1ea5t nhi\u1ec1u.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1ed5ng di\u1ec7n t\u00edch b\u1ec1 m\u1eb7t tr\u00e1i \u0111\u1ea5t l\u00e0 510 tri\u1ec7u km2, di\u1ec7n<\/p>\n\n\n\n<p>Bi\u1ec3n<\/p>\n\n\n\n<p>L\u1ee5c \u0111\u1ecba t\u00edch bi\u1ec3n chi\u1ebfm 71% di\u1ec7n t\u00edch b\u1ec1 m\u1eb7t tr\u00e1i \u0111\u1ea5t, c\u00f2n l\u1ea1i 29% l\u00e0 di\u1ec7n t\u00edch l\u1ee5c \u0111\u1ecba. Di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n g\u1ea5p 2,5 l\u1ea7n di\u1ec7n t\u00edch l\u1ee5c \u0111\u1ecba, ch\u1ee9ng t\u1ecf di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n r\u1ea5t r\u1ed9ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00fang ta h\u00e3y \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu k\u1ef9 tr\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3 th\u00ec th\u1ea5y bi\u1ec3n kh\u00f4ng ph\u00e2n b\u1ed1 \u0111\u1ec1u tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t tr\u00e1i \u0111\u1ea5t, c\u00f3 n\u01a1i di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n l\u1edbn, c\u00f3 n\u01a1i di\u1ec7n t\u00edch l\u1ee5c \u0111\u1ecba l\u1edbn. N\u1ebfu ch\u00fang ta c\u1eaft tr\u00e1i \u0111\u1ea5t ra t\u1eeb \u0111\u01b0\u1eddng x\u00edch \u0111\u1ea1o s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c hai n\u1eeda tr\u00e1i \u0111\u1ea5t (c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 b\u00e1n c\u1ea7u) ho\u00e0n to\u00e0n b\u1eb1ng nhau. \u0110\u1ec9nh b\u00e1n c\u1ea7u c\u00f3 \u0111i\u1ec3m B\u1eafc c\u1ef1c g\u1ecdi l\u00e0 B\u1eafc b\u00e1n c\u1ea7u, \u0111\u1ec9nh c\u1ea7u c\u00f3 \u0111i\u1ec3m Nam c\u1ef1c g\u1ecdi l\u00e0 Nam b\u00e1n c\u1ea7u. Bi\u1ec3n Nam b\u00e1n c\u1ea7u r\u1ed9ng h\u01a1n c\u1ee7a B\u1eafc b\u00e1n c\u1ea7u nhi\u1ec1u. v\u1ec1 ph\u1ea7n l\u1ee5c \u0111\u1ecba l\u1ea1i ho\u00e0n to\u00e0n tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, di\u1ec7n t\u00edch l\u1ee5c \u0111\u1ecba c\u1ee7a B\u1eafc b\u00e1n c\u1ea7u l\u1edbn h\u01a1n c\u1ee7a Nam b\u00e1n c\u1ea7u.<\/p>\n\n\n\n<p>Ph\u00e2n b\u1ed5 bi\u1ec3n tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t tr\u00e1i \u0111\u1ea5t c\u00f2n m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m n\u1ed5i b\u1eadt n\u1eefa: t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c v\u00f9ng bi\u1ec3n tr\u00ean m\u1eb7t tr\u00e1i \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec1u n\u1ed1i th\u00f4ng v\u1edbi nhau, m\u1eb7c d\u00f9 c\u00f3 n\u01a1i di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n r\u1ea5t h\u1eb9p t\u1ef1a nh\u01b0 b\u1ecb c\u1eaft r\u1eddi ra, th\u1ef1c t\u1ebf th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady. Do \u0111\u00f3, bi\u1ec3n l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ec3 th\u00f4ng li\u1ec1n v\u1edbi nhau, cho n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 t\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u201cTh\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Ph\u00e2n b\u1ed5 bi\u1ec3n v\u00e0 l\u1ee5c \u0111\u1ecba tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t tr\u00e1i \u0111\u1ea5t c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng \u201ck\u1ef3 \u1ea3o\u201d n\u1eefa: Nam B\u1eafc b\u00e1n c\u1ea7u ph\u00e2n b\u1ed1 \u0111\u1ed1i x\u1ee9ng nhau. v\u00f9ng B\u1eafc c\u1ef1c l\u00e0 bi\u1ec3n, v\u00f9ng Nam c\u1ef1c l\u00e0 l\u1ee5c \u0111\u1ecba; ph\u1ea7n \u0111\u1ea5t ch\u00e2u \u00c1, ch\u00e2u \u00c2u v\u00e0 B\u1eafc ch\u00e2u Phi h\u00ecnh nh\u01b0 l\u00e0 \u201cch\u1ec9nh th\u1ec3\u201d li\u1ec1n m\u1ed9t d\u1ea3i; l\u1ee5c \u0111\u1ecba ph\u00e2n b\u1ed5 \u1edf B\u1eafc b\u00e1n c\u1ea7u th\u00ec v\u00f9ng bi\u1ec3n m\u00eanh m\u00f4ng gi\u1eefa Nam ch\u00e2u M\u1ef9 v\u00e0 australia (\u00dac) l\u1ea1i \u1edf Nam b\u00e1n c\u1ea7u; l\u1ee5c \u0111\u1ecba ch\u00e2u \u00c1, ch\u00e2u \u00c2u v\u00e0 B\u1eafc ch\u00e2u M\u1ef9 th\u00e0nh d\u1ea1ng v\u00f2ng cung ph\u00e2n b\u1ed5 \u1edf B\u1eafc b\u00e1n c\u1ea7u th\u00ec bi\u1ec3n chung quanh \u0111\u1ea1i l\u1ee5c Nam c\u1ef1c th\u00e0nh d\u1ea1ng v\u00f2ng cung l\u1ea1i ph\u00e2n b\u1ed5 \u1edf Nam b\u00e1n c\u1ea7u.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 7 &#8211; Arkady Leokum Khi ch\u00fang ta gi\u1edf t\u1eadp b\u1ea3n \u0111\u1ed3 th\u1ebf gi\u1edbi ra, m\u00e0u xanh da tr\u1eddi tr\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3 s\u1ebd l\u00e0 bi\u1ec3n, m\u00e0u xanh l\u00e1 c\u00e2y v\u00e0 m\u00e0u v\u00e0ng l\u00e0 \u0111\u1ea5t li\u1ec1n (l\u1ee5c \u0111\u1ecba). N\u1ebfu so s\u00e1nh th\u00ec di\u1ec7n t\u00edch bi\u1ec3n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-15077","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15077","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15077"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15077\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15078,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15077\/revisions\/15078"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15077"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15077"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15077"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}