{"id":15151,"date":"2021-11-27T17:31:10","date_gmt":"2021-11-27T10:31:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=15151"},"modified":"2021-11-27T17:31:11","modified_gmt":"2021-11-27T10:31:11","slug":"tai-sao-nuoc-bien-man","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/tai-sao-nuoc-bien-man\/","title":{"rendered":"T\u1ea1i sao n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n m\u1eb7n?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 7 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>Mu\u1ed1i \u0103n l\u00e0m th\u1ee9c \u0103n th\u00eam \u0111\u1eadm \u0111\u00e0, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi, c\u01a1 th\u1ec3 con ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng c\u1ea7n ph\u1ea3i b\u1ed5 sung m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 sinh ho\u1ea1t v\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng. Mu\u1ed1i \u0103n c\u1ee7a ch\u00fang ta l\u00e0 s\u1ef1 h\u00f2a h\u1ee3p gi\u1eefa clor (Cl) v\u00e0 natri (Na), c\u00f3 v\u1ecb m\u1eb7n.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 n\u1ebfm qua n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n \u0111\u1ec1u bi\u1ebft: n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n c\u00f3 v\u1ecb m\u1eb7n, nh\u01b0ng \u201ctrong v\u1ecb m\u1eb7n c\u00f3 v\u1ecb \u0111\u1eafng\u201d, t\u1ea1i sao c\u00f3 chuy\u1ec7n nh\u01b0 v\u1eady? V\u1ed1n l\u00e0 trong 1000 gram n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n c\u00f3 ch\u1ee9a 35g c\u00e1c ch\u1ea5t h\u00f2a tan cho n\u00ean n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n c\u00f3 v\u1ecb m\u1eb7n. T\u1ea1i sao c\u00f3 v\u1ecb \u0111\u1eafng? Trong n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n, h\u1ed7n h\u1ee3p clor v\u00e0 manh\u00ea c\u00f3 h\u01a1n 3,8g, chi\u1ebfm 11% c\u00e1c ch\u1ea5t h\u00f2a tan, cho n\u00ean n\u00f3 c\u00f3 v\u1ecb \u0111\u1eafng.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng hai lo\u1ea1i mu\u1ed1i k\u1ec3 tr\u00ean \u0111\u00e3 chi\u1ebfm t\u1edbi 89% c\u00e1c ch\u1ea5t h\u00f2a tan, t\u1ed5ng s\u1ed1 c\u00e1c ch\u1ea5t h\u00f2a tan c\u00f2n l\u1ea1i ch\u1ec9 chi\u1ebfm 11%. Do \u0111\u00f3, n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n c\u00f3 \u201cv\u1ecb m\u1eb7n, trong v\u1ecb m\u1eb7n c\u00f3 v\u1ecb \u0111\u1eafng\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 \u201clo\u1ea1i mu\u1ed1i clorua natri (NaCl)\u201d v\u1ecb m\u1eb7n, n\u00f3 c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a quan tr\u1ecdng trong sinh ho\u1ea1t v\u00e0 s\u1ea3n xu\u1ea5t c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i. Con ng\u01b0\u1eddi mu\u1ed1n sinh t\u1ed3n, lao \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec1u c\u1ea7n m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh, ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb thi\u1ebfu mu\u1ed1i th\u00ec ch\u00e2n tay b\u1ee7n r\u1ee7n, to\u00e0n th\u00e2n m\u1ec7t m\u1ecfi. Mu\u1ed1i c\u00f2n l\u00e0 nguy\u00ean li\u1ec7u quan tr\u1ecdng trong c\u00f4ng nghi\u1ec7p h\u00f3a h\u1ecdc, nh\u01b0 c\u00f4ng nghi\u1ec7p ch\u1ebf t\u1ea1o ki\u1ec1m, c\u00f4ng nghi\u1ec7p ch\u1ebf t\u1ea1o axit \u0111\u1ec1u c\u1ea7n \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i bi\u1ec3n.<\/p>\n\n\n\n<p>Ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p l\u1ea5y mu\u1ed1i bi\u1ec3n \u0111\u01a1n gi\u1ea3n nh\u1ea5t l\u00e0 \u201cph\u01a1i mu\u1ed1i tr\u00ean b\u1edd bi\u1ec3n\u201d. Tr\u00ean b\u1edd bi\u1ec3n b\u00f9n b\u1eb1ng ph\u1eb3ng, ta \u0111\u00e0o m\u1ed9t c\u00e1i ru\u1ed9ng n\u00f4ng h\u00ecnh ch\u1eef nh\u1eadt, s\u00e2u kho\u1ea3ng 0,5m; khi n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n d\u00e2ng l\u00ean \u0111\u01b0a n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n v\u00e0o \u0111\u1ea7y ru\u1ed9ng, ta b\u1ecbt c\u1eeda d\u1eabn n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n v\u00e0o. Sau nhi\u1ec1u ng\u00e0y n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n b\u1ecb ph\u01a1i n\u1eafng, l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc s\u1ebd b\u1ecb b\u1ed1c h\u01a1i, ru\u1ed9ng s\u1ebd kh\u00f4 v\u00e0 l\u01b0u l\u1ea1i t\u1ea7ng t\u1ea7ng l\u1edbp l\u1edbp mu\u1ed1i, chuy\u1ec3n s\u1ed1 mu\u1ed1i n\u00e0y \u0111\u1ebfn x\u1ebfp \u0111\u1ed1ng \u1edf m\u1ed9t n\u01a1i kh\u00e1c ch\u1edd khi d\u00f9ng \u0111\u1ebfn. Ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111\u01b0a n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n v\u00e0o ru\u1ed9ng v\u00e0 l\u1eadp l\u1ea1i quy tr\u00ecnh nh\u01b0 tr\u00ean.<\/p>\n\n\n\n<p>Lo\u1ea1i mu\u1ed1i h\u00f2a tan trong n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n r\u1ea5t phong ph\u00fa, l\u1ea5y mu\u1ed1i \u0103n (NaCl) trong n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n l\u00e0m th\u00ed d\u1ee5, 1km3 n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n c\u00f3 h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i \u0103n kho\u1ea3ng 2.700 v\u1ea1n t\u1ea5n, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i cho 5 t\u1ef7 ng\u01b0\u1eddi \u0103n trong hai n\u0103m. N\u1ebfu l\u1ea5y h\u1ebft s\u1ed1 mu\u1ed1i \u0103n trong n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n th\u00ec t\u1ed5ng tr\u1ecdng l\u01b0\u1ee3ng kho\u1ea3ng 36,2 tri\u1ec7u t\u1ef7 t\u1ea5n, n\u1ebfu \u0111em r\u1ea3i \u0111\u1ec1u l\u00ean \u0111\u1ea5t li\u1ec1n th\u00ec l\u1edbp mu\u1ed1i s\u1ebd d\u00e0y l\u00ean h\u01a1n 120m.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 7 &#8211; Arkady Leokum Mu\u1ed1i \u0103n l\u00e0m th\u1ee9c \u0103n th\u00eam \u0111\u1eadm \u0111\u00e0, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi, c\u01a1 th\u1ec3 con ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng c\u1ea7n ph\u1ea3i b\u1ed5 sung m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 sinh ho\u1ea1t v\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng. Mu\u1ed1i \u0103n c\u1ee7a ch\u00fang ta [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-15151","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15151","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15151"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15151\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15152,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15151\/revisions\/15152"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15151"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15151"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15151"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}