{"id":15268,"date":"2021-11-27T17:49:30","date_gmt":"2021-11-27T10:49:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=15268"},"modified":"2021-11-27T17:49:31","modified_gmt":"2021-11-27T10:49:31","slug":"cac-ky-gia-cua-bo-tu-lenh-la-ai","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/cac-ky-gia-cua-bo-tu-lenh-la-ai\/","title":{"rendered":"C\u00e1c \u201ck\u00fd gi\u1ea3\u201d c\u1ee7a b\u1ed9 t\u01b0 l\u1ec7nh l\u00e0 ai?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 8 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ea1i n\u00e3o c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi n\u1eb7ng kh\u00f4ng qu\u00e1 1400 gram, di\u1ec7n t\u00edch l\u1edbp v\u1ecf \u0111\u1ea1i n\u00e3o kh\u00f4ng r\u1ed9ng h\u01a1n m\u1ed9t trang b\u00e1o b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, \u1ea5y v\u1eady m\u00e0 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 ghi nh\u1edb m\u1ecdi th\u1ee9, \u0111\u00f3 l\u00e0 tr\u00ed nh\u1edb. Tr\u00ed nh\u1edb ch\u1ee7 y\u1ebfu d\u1ef1a v\u00e0o c\u01a1 quan c\u1ea3m gi\u00e1c &#8211; m\u1eaft, tai, m\u0169i, l\u01b0\u1ee1i, th\u00e2n tr\u1ee3 gi\u00fap. Nh\u1eefng c\u01a1 quan c\u1ea3m gi\u00e1c n\u00e0y gi\u1ed1ng nh\u1eefng k\u00fd gi\u1ea3 \u0111\u1eb7c ph\u00e1i c\u1ee7a h\u1ec7 th\u1ea7n kinh trung \u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng ng\u1eebng \u0111em nh\u1eefng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i m\u00e0 ch\u00fang \u201cph\u1ecfng v\u1ea5n\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ec1 th\u00f4ng b\u00e1o cho \u0111\u1ea1i n\u00e3o. \u0110\u1ea1i n\u00e3o ph\u00e1t ra m\u1ec7nh l\u1ec7nh ch\u00ednh x\u00e1c, c\u00f3 hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u0111i\u1ec1u ti\u1ebft v\u00e0 kh\u1ed1ng ch\u1ebf c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi c\u1ee7a n\u00f3, th\u1ef1c hi\u1ec7n ch\u1ee9c n\u0103ng c\u1ee7a v\u1ecb t\u01b0 l\u1ec7nh. Th\u1ebf th\u00ec c\u00e1c k\u00fd gi\u1ea3 \u201cph\u1ecfng v\u1ea5n\u201d nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1eaeT<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u00f4i m\u1eaft l\u00e0 c\u1eeda s\u1ed5 c\u1ee7a t\u00e2m h\u1ed3n. T\u1ee5c ng\u1eef c\u00f3 c\u00e2u, tinh th\u1ea7n n\u1eb1m trong \u0111\u00f4i m\u1eaft. M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi tr\u1ea1ng th\u00e1i tinh th\u1ea7n nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o th\u01b0\u1eddng bi\u1ec3u hi\u1ec7n tr\u00ean \u0111\u00f4i m\u1eaft. Ai c\u0169ng mu\u1ed1n c\u00f3 m\u1ed9t \u0111\u00f4i m\u1eaft trong s\u00e1ng, \u0111\u00e2y kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec \u0111\u00f4i m\u1eaft l\u00e0 c\u01a1 quan ch\u1ee7 y\u1ebfu t\u1ea1o n\u00ean dung m\u1ea1o, \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng h\u01a1n l\u00e0 \u0111\u00f4i m\u1eaft gi\u1ed1ng nh\u01b0 chi\u1ebfc m\u00e1y ch\u1ee5p \u1ea3nh, b\u1ea5t c\u1ee9 l\u00fac n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ee5p \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean nhi\u00ean mu\u00f4n h\u00ecnh mu\u00f4n v\u1ebb \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n v\u1ec1 cho \u0111\u1ea1i n\u00e3o. Qu\u00e1 tr\u00ecnh n\u00e0y ch\u1ee7 y\u1ebfu do nh\u00e3n c\u1ea7u ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u00e3n c\u1ea7u gi\u1ed1ng nh\u01b0 qu\u1ea3 c\u1ea7u, do th\u00e0nh nh\u00e3n c\u1ea7u v\u00e0 c\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ea7n trong nh\u00e3n c\u1ea7u t\u1ea1o n\u00ean.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u00e3n c\u1ea7u c\u00f3 ba l\u1edbp: ngo\u1ea1i m\u1ea1c, trung m\u1ea1c v\u00e0 n\u1ed9i m\u1ea1c. M\u1ed7i l\u1edbp c\u00f3 v\u1ecb tr\u00ed, t\u00e1c d\u1ee5ng v\u00e0 \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m kh\u00e1c nhau, cho n\u00ean m\u1ed7i l\u1edbp m\u1ea1c l\u1ea1i c\u00f3 th\u00eam m\u1ed9t t\u00ean g\u1ecdi kh\u00e1c n\u1eefa.<\/p>\n\n\n\n<p>Ngo\u1ea1i m\u1ea1c bao b\u1ecdc l\u1ea5y nh\u00e3n c\u1ea7u, bao g\u1ed3m gi\u00e1c m\u1ea1c v\u00e0 c\u1ee7ng m\u1ea1c. gi\u00e1c m\u1ea1c ch\u1ec9 chi\u1ebfm kho\u1ea3ng 1\/6 ngo\u1ea1i m\u1ea1c, kh\u00f4ng m\u00e0u trong su\u1ed1t, ch\u1ee9a m\u1ed9t s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 \u0111\u1ea7u m\u00fat th\u1ea7n kinh, cho n\u00ean c\u1ea3m gi\u00e1c r\u1ea5t nh\u1ea1y. sau b\u1ed9 ph\u1eadn gi\u00e1c m\u1ea1c, \u01b0\u1edbc chi\u1ebfm kho\u1ea3ng 5\/6 ngo\u1ea1i m\u1ea1c ch\u00ednh l\u00e0 c\u1ee7ng m\u1ea1c. C\u1ee7ng m\u1ea1c m\u00e0u tr\u1eafng, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i v\u1eefng ch\u1eafc, c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng b\u1ea3o v\u1ec7 n\u1ed9i b\u1ed9 nh\u00e3n c\u1ea7u.<\/p>\n\n\n\n<p>Trung m\u1ea1c n\u1eb1m trong ngo\u1ea1i m\u1ea1c, t\u1eeb ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc t\u1edbi ph\u00eda sau nh\u00e3n c\u1ea7u, n\u00f3 bao g\u1ed3m ba b\u1ed9 ph\u1eadn: tr\u00f2ng \u0111en, ti\u1ec7p tr\u1ea1ng th\u1ec3 (b\u1ed9 ph\u1eadn t\u1ea1o ra d\u1ecbch th\u1ec3 trong m\u1eaft v\u00e0 m\u00e0ng m\u1ea1ch). Tr\u00f2ng \u0111en \u1edf ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc nh\u00e3n c\u1ea7u, h\u00ecnh<\/p>\n\n\n\n<p>K\u1ebft c\u1ea5u c\u1ee7a nh\u00e3n c\u1ea7u<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ed3ng t\u1eed<\/p>\n\n\n\n<p>Th\u1ee7y tinh th\u1ec3<\/p>\n\n\n\n<p>Th\u1ea7n kinh th\u1ecb gi\u00e1c<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ed1m v\u00e0ng<\/p>\n\n\n\n<p>V\u00f5ng m\u1ea1c<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00e0ng m\u1ea1ch<\/p>\n\n\n\n<p>C\u1ee7ng m\u1ea1c<\/p>\n\n\n\n<p>Th\u1ec3 th\u1ee7y tinh<\/p>\n\n\n\n<p>Ti\u1ec7p tr\u1ea1ng th\u1ec3<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u00f2ng \u0111en<\/p>\n\n\n\n<p>Gi\u00e1c m\u1ea1c<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110i\u1ec3m m\u00f9 c\u1ea7u d\u1eb9p, m\u00e0u \u0111en (d\u00e2n t\u1ed9c kh\u00e1c nhau, tr\u00f2ng \u0111en c\u00f3 m\u00e0u kh\u00e1c nhau). gi\u1eefa l\u00f2ng \u0111en c\u00f3 m\u1ed9t l\u1ed7 nh\u1ecf g\u1ecdi l\u00e0 con ng\u01b0\u01a1i. K\u00edch c\u1ee1 con ng\u01b0\u01a1i do h\u1ec7 th\u1ea7n kinh th\u00f4ng qua c\u01a1 nh\u00e3n c\u1ee7a m\u00e0ng m\u1ea1ch \u0111\u1ec3 \u0111i\u1ec1u ti\u1ebft. Khi tia s\u00e1ng b\u00ean ngo\u00e0i qu\u00e1 m\u1ea1nh, con ng\u01b0\u01a1i co nh\u1ecf l\u1ea1i; khi tia s\u00e1ng y\u1ebfu, con ng\u01b0\u01a1i m\u1edf r\u1ed9ng. Trung m\u1ea1c ph\u00eda sau tr\u00f2ng \u0111en d\u1ea7y l\u00ean, c\u00f3 h\u00ecnh v\u00f2ng c\u1ea7u g\u1ecdi l\u00e0 ti\u1ec7p tr\u1ea1ng th\u1ec3. To\u00e0n b\u1ed9 trung m\u00e0ng m\u1eb7t sau c\u1ee7a ti\u1ec7p tr\u1ea1ng th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 m\u00e0ng m\u1ea1ch, chi\u1ebfm kho\u1ea3ng 2\/3 trung m\u00e0ng, m\u00e0u l\u00e1 c\u1ecd nh\u1ea1t, ch\u1ee9a r\u1ea5t nhi\u1ec1u huy\u1ebft qu\u1ea3n v\u00e0 t\u1ebf b\u00e0o s\u1eafc t\u1ed1 (t\u1ebf b\u00e0o s\u1eafc t\u1ed1 kh\u00f4ng trong su\u1ed1t), v\u00ec v\u1eady \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u00e3n c\u1ea7u m\u00e0ng m\u1ea1ch kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng dinh d\u01b0\u1ee1ng, c\u00f2n h\u00ecnh th\u00e0nh cho n\u1ed9i b\u1ed9 nh\u00e3n c\u1ea7u m\u1ed9t bu\u1ed3ng t\u1ed1i l\u00e0m \u1ea3nh.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u1ed9i m\u00e0ng l\u00e0 l\u1edbp m\u00e0ng t\u1eadn c\u00f9ng c\u1ee7a th\u00e0nh nh\u00e3n c\u1ea7u. H\u00ecnh d\u1ea1ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 ru\u1ed9t b\u00f3ng, d\u00e1n ch\u1eb7t v\u00e0o m\u1eb7t trong c\u1ee7a m\u00e0ng m\u1ea1ch g\u1ecdi l\u00e0 v\u00f5ng m\u1ea1c. Tr\u00ean v\u00f5ng m\u1ea1c c\u00f3 b\u1ed1 tr\u00ed t\u1ebf b\u00e0o c\u1ea3m quang, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 \u1edf gi\u1eefa v\u00f5ng m\u1ea1c, ch\u1ed7 \u0111\u1ed1i di\u1ec7n v\u1edbi con ng\u01b0\u01a1i v\u00e0 h\u01b0\u1edbng l\u00f5m v\u00e0o trong, t\u1ebf b\u00e0o c\u1ea3m quang t\u1eadp trung kh\u00e1 nhi\u1ec1u. B\u1edfi v\u00ec ch\u1ed7 n\u00e0y c\u00f3 m\u00e0u v\u00e0ng n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u0111\u1ed1m v\u00e0ng, tia s\u00e1ng c\u1ee7a v\u1eadt th\u1ec3 b\u00ean ngo\u00e0i l\u1ecdt v\u00e0o \u0111\u00e2y, th\u1ecb gi\u00e1c h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean r\u00f5 r\u00e0ng nh\u1ea5t. Tr\u00ean v\u00f5ng m\u1ea1c n\u01a1i th\u1ea7n kinh th\u1ecb gi\u00e1c \u0111i qua c\u00f3 ch\u1ed7 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ebf b\u00e0o c\u1ea3m quang, h\u00ecnh \u1ea3nh v\u1eadt r\u01a1i v\u00e0o ch\u1ed7 n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u01b0a l\u1ea1i th\u1ecb gi\u00e1c, n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u0111i\u1ec3m m\u00f9.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ea7n kh\u00e1c c\u1ee7a nh\u00e3n c\u1ea7u bao g\u1ed3m th\u1ec3 th\u1ee7y tinh, th\u1ee7y tinh th\u1ec3 v\u00e0 ph\u00f2ng th\u1ee7y. Nh\u1eefng v\u1eadt ch\u1ea5t n\u00e0y \u0111\u1ec1u trong su\u1ed1t. Th\u1ec3 th\u1ee7y tinh n\u1eb1m \u1edf ph\u00eda sau l\u00f2ng \u0111en v\u00e0 con ng\u01b0\u01a1i, h\u00ecnh d\u1ea1ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 \u0111\u00f4i th\u1ea5u k\u00ednh l\u1ed3i, gi\u1eefa d\u00e0y c\u00f2n m\u00e9p v\u00f2ng quanh m\u1ecfng, gi\u00e0u t\u00ednh \u0111\u00e0n h\u1ed3i. M\u00e9p v\u00f2ng quanh c\u1ee7a n\u00f3 treo gi\u1eefa th\u1ec3 th\u1ee7y tinh v\u00e0 v\u00f5ng m\u1ea1c. Ph\u00f2ng th\u1ee7y l\u00e0 d\u1ecbch th\u1ec3 ch\u1ee9a \u0111\u1ea7y ti\u1ec1n ph\u00f2ng v\u00e0 h\u1eadu ph\u00f2ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u00ean \u0111\u00e2y l\u00e0 nh\u1eefng b\u1ed9 ph\u1eadn ch\u1ee7 y\u1ebfu c\u1ee7a m\u1eaft, ngo\u00e0i ra c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c c\u01a1 \u0111\u1ec3 nh\u00e3n c\u1ea7u chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng l\u00ean xu\u1ed1ng, sang tr\u00e1i sang ph\u1ea3i g\u1eafn li\u1ec1n t\u1ea1i c\u1ee7ng m\u1ea1c, c\u00e1c k\u1ebft c\u1ea5u ph\u1ee5 thu\u1ed9c nh\u01b0 m\u00ed m\u1eaft \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 nh\u00e3n c\u1ea7u, k\u1ebft m\u1ea1c v\u00e0 tuy\u1ebfn l\u1ec7\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Qua t\u00ecm hi\u1ec3u v\u1ec1 k\u1ebft c\u1ea5u m\u1eaft, b\u1ea1n c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1t hi\u1ec7n r\u1eb1ng m\u1eaft gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1i m\u00e1y \u1ea3nh, th\u1ebf th\u00ec c\u00e1i m\u00e1y \u1ea3nh n\u00e0y ch\u1ee5p h\u00ecnh b\u1eb1ng c\u00e1ch n\u00e0o nh\u1ec9?<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean \u00e1nh s\u00e1ng ph\u1ea3n chi\u1ebfu v\u1eadt th\u1ec3 \u1edf b\u00ean ngo\u00e0i, \u0111i qua gi\u00e1c m\u1ea1c, ph\u00f2ng th\u1ee7y, t\u1eeb \u0111\u1ed3ng t\u1eed ti\u1ebfn v\u00e0o \u201cbu\u1ed3ng t\u1ed1i\u201d &#8211; trong nh\u00e3n c\u1ea7u. Qua kh\u00fac \u0111\u1ed9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i\u1ec1u ti\u1ebft kh\u00fac x\u1ea1 c\u1ee7a th\u1ec3 th\u1ee7y tinh, h\u00ecnh th\u00e0nh \u1ea3nh v\u1eadt t\u1ea1i v\u00f5ng m\u1ea1c. T\u1ebf b\u00e0o c\u1ea3m quang tr\u00ean v\u00f5ng m\u1ea1c, d\u01b0\u1edbi s\u1ef1 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a \u1ea3nh v\u1eadt, sinh ra m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c bi\u1ebfn h\u00f3a, r\u1ed3i \u0111em c\u00e1c tin t\u1ee9c c\u1ee7a \u1ea3nh v\u1eadt n\u00e0y nh\u01b0 h\u00ecnh d\u00e1ng k\u00edch c\u1ee1, m\u00e0u s\u1eafc men theo h\u1ec7 th\u1ea7n kinh truy\u1ec1n t\u1edbi trung khu th\u1ecb gi\u00e1c c\u1ee7a l\u1edbp v\u1ecf \u0111\u1ea1i n\u00e3o sinh ra th\u1ecb gi\u00e1c. V\u1ecb l\u00e3nh \u0111\u1ea1o t\u1ed1i cao &#8211; \u0111\u1ea1i n\u00e3o &#8211; qua m\u1eaft vi\u00ean k\u00fd gi\u1ea3 nhi\u1ebfp \u1ea3nh n\u00e0y kh\u00f4ng ng\u1eebng ch\u1ee5p \u1ea3nh, ghi nh\u1eadn m\u1ecdi h\u00ecnh \u1ea3nh xung quanh.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1eaft kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 quan h\u1ec7 m\u1eadt thi\u1ebft v\u1edbi \u0111\u1ea1i n\u00e3o, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 quan h\u1ec7 m\u1eadt thi\u1ebft v\u1edbi to\u00e0n b\u1ed9 c\u01a1 th\u1ec3, b\u1ec1 ngo\u00e0i<\/p>\n\n\n\n<p>V\u1eadt th\u1ec3 th\u00e0nh \u1ea3nh tr\u00ean v\u00f5ng m\u1ea1c c\u1ee7a m\u1eaft n\u1ebfu kh\u00f4ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng th\u00ec th\u01b0\u1eddng hay ph\u1ea3n \u00e1nh trong khoang s\u1ecd t\u1ed3n t\u1ea1i c\u00e1c b\u1ec7nh v\u1ec1 ung b\u01b0\u1edbu. s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a m\u1eaft c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ea3n \u00e1nh t\u00ecnh tr\u1ea1ng b\u1ec7nh t\u1eadt trong c\u01a1 th\u1ec3. M\u1eaft c\u0169ng r\u1ea5t d\u1ec5 sinh b\u1ec7nh, nh\u01b0 b\u1ec7nh \u0111au m\u1eaft h\u1ed9t, vi\u00eam gi\u00e1c m\u1ea1c c\u1ea5p t\u00ednh v.v\u2026 B\u00ecnh th\u01b0\u1eddng ph\u1ea3i ch\u00fa \u00fd v\u1ec7 sinh c\u00e1 nh\u00e2n, kh\u00f4ng d\u00f9ng chung kh\u0103n m\u1eb7t v\u00e0 ch\u1eadu r\u1eeda m\u1eb7t \u0111\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111au m\u1eaft h\u1ed9t, kh\u00f4ng d\u00f9ng tay d\u01a1 v\u00e0 kh\u0103n lau d\u01a1 lau m\u1eaft. B\u1ea1n \u0111\u00e2u mu\u1ed1n ph\u1ea3i \u0111eo k\u00ednh c\u1eadn d\u00e0y c\u1ed9p ph\u1ea3i kh\u00f4ng. N\u1ebfu kh\u00f4ng mu\u1ed1n b\u1ecb c\u1eadn b\u1ea1n ph\u1ea3i ch\u00fa \u00fd:<\/p>\n\n\n\n<p>T\u01b0 th\u1ebf \u0111\u1ecdc s\u00e1ch, ng\u1ed3i vi\u1ebft ph\u1ea3i ngay ng\u1eafn, c\u1ef1 ly gi\u1eefa s\u00e1ch v\u00e0 m\u1eaft gi\u1eef kho\u1ea3ng 35 cm.<\/p>\n\n\n\n<p>Khi xem s\u00e1ch kho\u1ea3ng 1 ti\u1ebfng ph\u1ea3i ngh\u1ec9 v\u00e0i ph\u00fat, nh\u00ecn h\u01b0\u1edbng ra xa m\u1ed9t l\u00e1t \u0111\u1ec3 th\u1ea3 l\u1ecfng c\u01a1 mi.<\/p>\n\n\n\n<p>Kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ecdc s\u00e1ch \u1edf n\u01a1i \u00e1nh s\u00e1ng m\u1eb7t tr\u1eddi r\u1ecdi tr\u1ef1c ti\u1ebfp ho\u1eb7c thi\u1ebfu \u00e1nh s\u00e1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Khi \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng ho\u1eb7c n\u1eb1m kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ecdc s\u00e1ch. Ngo\u00e0i ra c\u0169ng n\u00ean th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean t\u1eadp th\u1ec3 d\u1ee5c cho m\u1eaft.<\/p>\n\n\n\n<p>TAI<\/p>\n\n\n\n<p>Tai v\u00e0 m\u1eaft l\u00e0 hai k\u00fd gi\u1ea3 song h\u00e0nh, ch\u1ec9 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u c\u00e1ch l\u1ea5y tin c\u1ee7a ch\u00fang kh\u00e1c nhau: m\u1eaft ch\u1ee5p \u1ea3nh, tai ghi \u00e2m.<\/p>\n\n\n\n<p>Tai chia l\u00e0m ba b\u1ed9 ph\u1eadn: tai ngo\u00e0i, tai gi\u1eefa v\u00e0 tai trong.<\/p>\n\n\n\n<p>Tai ngo\u00e0i g\u1ed3m v\u00e0nh tai v\u00e0 \u1ed1ng tai ngo\u00e0i, v\u00e0nh tai thu th\u1eadp s\u00f3ng \u00e2m, \u1ed1ng tai ngo\u00e0i \u0111em s\u00f3ng \u00e2m truy\u1ec1n t\u1edbi \u0111\u01b0\u1eddng d\u1eabn c\u1ee7a tai gi\u1eefa. Ch\u1ee9c n\u0103ng c\u1ee7a ch\u00fang gi\u1ed1ng nh\u01b0 \u0103ng-ten c\u1ee7a m\u00e1y ghi \u00e2m.<\/p>\n\n\n\n<p>Tai gi\u1eefa do m\u00e0ng nh\u0129, khoang nh\u0129 v\u00e0 ba mi\u1ebfng x\u01b0\u01a1ng con t\u1ea1o th\u00e0nh. M\u00e0ng nh\u0129 \u1edf b\u1ed9 ph\u1eadn \u0111\u00e1y \u1edf \u1ed1ng tai ngo\u00e0i, l\u00e0 m\u1ed9t m\u00e0ng m\u1ecfng h\u00ecnh b\u1ea7u d\u1ee5c, d\u01b0\u1edbi t\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a s\u00f3ng \u00e2m n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 sinh ra nh\u1eefng rung \u0111\u1ed9ng. Trong m\u00e0ng nh\u0129 l\u00e0 m\u1ed9t gian ph\u00f2ng nh\u1ecf g\u1ecdi l\u00e0 khoang nh\u0129. Trong khoang nh\u0129 c\u00f3 ba mi\u1ebfng x\u01b0\u01a1ng con, h\u00ecnh d\u1ea1ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t k\u1ef3 l\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 x\u01b0\u01a1ng b\u00faa, x\u01b0\u01a1ng \u0111e v\u00e0 x\u01b0\u01a1ng b\u00e0n \u0111\u1ea1p, ch\u00fang l\u00e0 nh\u1eefng x\u01b0\u01a1ng nh\u1ecf nh\u1ea5t trong c\u01a1 th\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi. Ch\u00fang n\u1ed1i li\u1ec1n v\u1edbi nhau m\u1ed9t c\u00e1ch kh\u00e9o l\u00e9o. M\u00e0ng nh\u0129 n\u1ed1i li\u1ec1n v\u1edbi tai trong nh\u1edd ba mi\u1ebfng x\u01b0\u01a1ng con. Ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc b\u00ean d\u01b0\u1edbi m\u00e0ng nh\u0129 c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng \u1ed1ng nh\u1ecf d\u00e0i, d\u1eb9p, th\u00f4ng v\u1edbi m\u0169i g\u1ecdi l\u00e0 v\u00f2i nh\u0129 (\u1ed1ng tai). V\u00f2i nh\u0129 th\u01b0\u1eddng \u0111\u00f3ng ch\u1eb7t, khi b\u1ea1n nu\u1ed1t ho\u1eb7c h\u1eaft x\u00ec h\u01a1i th\u00ec mi\u1ec7ng \u1ed1ng m\u1edf ra, kh\u00f4ng kh\u00ed li\u1ec1n t\u1eeb y\u1ebft h\u1ea7u \u0111i v\u00e0o khoang nh\u0129, khi\u1ebfn \u00e1p l\u1ef1c kh\u00f4ng kh\u00ed trong v\u00e0 ngo\u00e0i khoang nh\u0129 c\u00e2n b\u1eb1ng, m\u00e0ng nh\u0129 c\u00f3 th\u1ec3 rung \u0111\u1ed9ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng. K\u1ebft c\u1ea5u c\u1ee7a tai gi\u1eefa gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng thi\u1ebft b\u1ecb truy\u1ec1n thanh v\u1eady.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u1ebft c\u1ea5u c\u1ee7a tai trong kh\u00e1 ph\u1ee9c t\u1ea1p, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 m\u1ed9t b\u1ed9 ph\u1eadn gi\u1ed1ng nh\u01b0 v\u1ecf con \u1ed1c s\u00ean, g\u1ecdi l\u00e0 \u1ed1c tai. Trong \u1ed1c tai c\u00f3 c\u01a1 quan c\u1ea3m th\u1ee5 th\u00ednh gi\u00e1c, \u0111\u00e2y l\u00e0 thi\u1ebft b\u1ecb chuy\u00ean m\u00f4n ti\u1ebfp th\u1ee5 s\u00f3ng \u00e2m. N\u00f3 th\u00f4ng qua th\u1ea7n kinh th\u00ednh gi\u00e1c v\u00e0 th\u1ea7n kinh th\u00ednh gi\u00e1c v\u00e0 th\u1ea7n kinh c\u00f3 quan h\u1ec7 v\u1edbi th\u00ednh gi\u00e1c \u0111\u1ec3 li\u00ean l\u1ea1c v\u1edbi trung khu th\u1ecb gi\u00e1c \u1edf l\u1edbp v\u1ecf \u0111\u1ea1i n\u00e3o. B\u00ean trong tai trong c\u00f2n c\u00f3 nh\u1eefng \u1ed1ng b\u00e1n nguy\u1ec7t do ba \u1ed1ng h\u00ecnh n\u1eeda v\u00f2ng tr\u00f2n t\u1ea1o n\u00ean. gi\u1eefa nh\u1eefng \u1ed1ng b\u00e1n nguy\u1ec7t v\u00e0 \u1ed1c tai c\u00f3 \u0111\u01a1n v\u1ecb g\u1ecdi l\u00e0 ti\u1ec1n \u0111\u00ecnh. Nh\u1eefng \u1ed1ng b\u00e1n nguy\u1ec7t v\u00e0 ti\u1ec1n \u0111\u00ecnh c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ee9 m\u1ec7nh n\u1eefa \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u00ean trong ch\u00fang c\u00f3 \u0111\u1ea7u c\u1ea3m tr\u00ed \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed1 tr\u00ed t\u1ea1i c\u01a1 quan c\u1ea3m th\u1ee5. Nh\u1eefng c\u01a1 quan c\u1ea3m th\u1ee5 n\u00e0y th\u00f4ng qua th\u1ea7n kinh th\u00ednh gi\u00e1c v\u00e0 th\u1ea7n kinh c\u00f3 quan h\u1ec7 v\u1edbi th\u00ednh gi\u00e1c \u0111\u1ec3 li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi \u0111\u1ea1i n\u00e3o. \u0110\u1ea1i n\u00e3o l\u1ea1i th\u00f4ng qua m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng kh\u00e1c \u0111\u1ec3 duy tr\u00ec s\u1ef1 c\u00e2n b\u1eb1ng c\u1ee7a c\u01a1 th\u1ec3.<\/p>\n\n\n\n<p>X\u01b0\u01a1ng con (ti\u1ec3u c\u1ed1t) khuy\u1ebfch \u0111\u1ea1i \u0111\u1ed9 rung<\/p>\n\n\n\n<p>\u1ed0ng h\u00ecnh b\u00e1n nguy\u1ec7t Th\u1ea7n kinh th\u00ednh gi\u00e1c<\/p>\n\n\n\n<p>\u1ed0c tai<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00e0ng nh\u0129<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u00e1i tai (ti\u1ec3u th\u00f9y)<\/p>\n\n\n\n<p>\u1ed0ng Eustachian (v\u00f2i nh\u0129) \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n \u00e1p su\u1ea5t kh\u00f4ng kh\u00ed<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 8 &#8211; Arkady Leokum \u0110\u1ea1i n\u00e3o c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi n\u1eb7ng kh\u00f4ng qu\u00e1 1400 gram, di\u1ec7n t\u00edch l\u1edbp v\u1ecf \u0111\u1ea1i n\u00e3o kh\u00f4ng r\u1ed9ng h\u01a1n m\u1ed9t trang b\u00e1o b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, \u1ea5y v\u1eady m\u00e0 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 ghi nh\u1edb m\u1ecdi th\u1ee9, \u0111\u00f3 l\u00e0 tr\u00ed nh\u1edb. Tr\u00ed nh\u1edb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-15268","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15268","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15268"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15268\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15269,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15268\/revisions\/15269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15268"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15268"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15268"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}