{"id":15344,"date":"2021-11-27T17:54:29","date_gmt":"2021-11-27T10:54:29","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=15344"},"modified":"2021-11-27T17:54:30","modified_gmt":"2021-11-27T10:54:30","slug":"phai-chang-sao-bac-cuc-va-chom-sao-bac-dau-that-tinh-khong-bao-gio-thay-doi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/phai-chang-sao-bac-cuc-va-chom-sao-bac-dau-that-tinh-khong-bao-gio-thay-doi\/","title":{"rendered":"Ph\u1ea3i ch\u0103ng sao B\u1eafc c\u1ef1c v\u00e0 ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u (Th\u1ea5t tinh) kh\u00f4ng bao gi\u1edd thay \u0111\u1ed5i?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 8 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>Sao B\u1eafc c\u1ef1c v\u00e0 ch\u00f2m B\u1eafc \u0111\u1ea9u l\u00e0 b\u1ea1n sao quen thu\u1ed9c c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. Th\u1ebf nh\u01b0ng c\u00f3 bao gi\u1edd b\u1ea1n th\u1eafc m\u1eafc: \u201cPh\u1ea3i ch\u0103ng ch\u00f2m sao B\u1eafc c\u1ef1c v\u00e0 ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u kh\u00f4ng bao gi\u1edd thay \u0111\u1ed5i?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Sao B\u1eafc c\u1ef1c: gi\u1eefa bi\u1ec3n sao trong kh\u00f4ng gian n\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t ng\u00f4i sao c\u1ea5p hai th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng, c\u00e1ch ch\u00fang ta kho\u1ea3ng 400 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng. N\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u01a1n<\/p>\n\n\n\n<p>Thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a sao B\u1eafc c\u1ef1c 26.000 n\u0103m trong kh\u00f4ng gian<\/p>\n\n\n\n<p>Sao B\u1eafc c\u1ef1c<\/p>\n\n\n\n<p>B\u1eafc thi\u00ean c\u1ef1c<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u<\/p>\n\n\n\n<p>H\u1eefu khu<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean 3.000 n\u0103m<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m G\u1ea5u nh\u1ecf<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m Thi\u00ean long<\/p>\n\n\n\n<p>B\u1eafc ho\u00e0ng c\u1ef1c 14.000 n\u0103m sau C\u00f4ng nguy\u00ean<\/p>\n\n\n\n<p>Sao Ch\u1ee9c n\u1eef<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m Thi\u00ean nga<\/p>\n\n\n\n<p>Thi\u00ean t\u00e2n 4 7.000 n\u0103m sau C\u00f4ng nguy\u00ean<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng v\u1ecb \u0111o kho\u1ea3ng c\u00e1ch c\u1ee7a c\u00e1c ng\u00f4i sao, c\u0169ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 m\u1ed9t kho\u1ea3ng c\u00e1ch \u0111i qua trong th\u1eddi gian m\u1ed9t n\u0103m v\u1edbi t\u1ed1c \u0111\u1ed9 m\u1ed7i gi\u00e2y \u00e1nh s\u00e1ng, \u0111i qua \u0111\u01b0\u1ee3c 300 ng\u00e0n kil\u00f4m\u00e9t, kho\u1ea3ng c\u00e1ch \u0111\u00f3 \u01b0\u1edbc kho\u1ea3ng 10 tri\u1ec7u kil\u00f4m\u00e9t. \u00c1nh s\u00e1ng t\u1eeb sao B\u1eafc c\u1ef1c \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecba c\u1ea7u ph\u1ea3i \u0111i 400 n\u0103m. Kho\u1ea3ng c\u00e1ch 400 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng \u0111\u00f3 kho\u1ea3ng 4 tri\u1ec7u t\u1ec9 kil\u00f4m\u00e9t. Sao B\u1eafc c\u1ef1c l\u00e0 sao s\u00e1ng \u0111\u1ea7u ti\u00ean trong ch\u00f2m sao g\u1ea5u nh\u1ecf. N\u1ebfu nh\u01b0 nh\u00ecn t\u1eeb b\u1ea3n \u0111\u1ed3 sao, n\u00f3 \u0111ang \u1edf \u0111\u1ea7u ch\u00f3t \u0111u\u00f4i c\u1ee7a g\u1ea5u nh\u1ecf. Ng\u00f4i sao n\u00e0y th\u1eadt may m\u1eafn, \u1edf t\u00edt tr\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi m\u00e0 \u0111\u1ecba c\u1ea7u l\u1ea1i ch\u1ec9 \u0111\u00fang h\u01b0\u1edbng B\u1eafc C\u1ef1c, do \u0111\u00f3 n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 sao B\u1eafc c\u1ef1c. Ch\u1eafc b\u1ea1n s\u1ebd h\u1ecfi: \u201cCh\u1eb3ng l\u1ebd sao c\u1ee7a ch\u00f2m sao g\u1ea5u nh\u1ecf m\u00e3i m\u00e3i nh\u1eadn h\u01b0\u1edfng c\u00e1i t\u00ean sao B\u1eafc c\u1ef1c? Hay l\u00e0 B\u1eafc c\u1ef1c c\u1ee7a \u0111\u1ecba c\u1ea7u ph\u1ea3i ch\u0103ng m\u00e3i m\u00e3i ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng ng\u00f4i sao n\u00e0y?\u201d. Ng\u00f4i sao c\u1ee7a B\u1eafc C\u1ef1c qu\u1ea3 l\u00e0m cho nhi\u1ec1u tinh c\u1ea7u kh\u00e1c ph\u1ea3i h\u00e2m m\u1ed9, th\u1ebf nh\u01b0ng s\u1ef1 ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng c\u1ee7a \u0111\u1ecba c\u1ea7u t\u1ef1 quay quanh tr\u1ee5c c\u1ee7a n\u00f3 c\u0169ng di \u0111\u1ed9ng ch\u1eadm ch\u1ea1p v\u00e0 c\u00f3 t\u00ednh ch\u1ea5t chu k\u1ef3. Do \u0111\u00f3, B\u1eafc c\u1ef1c \u0111\u1ecba c\u1ea7u c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i m\u00e3i m\u00e3i ch\u1ec9 ng\u00f4i sao \u0111\u00f3. C\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc \u0111\u00e3 t\u00ednh to\u00e1n t\u1eeb l\u00e2u, 4800 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, v\u1ecb th\u1ebf c\u1ee7a ng\u00f4i sao B\u1eafc c\u1ef1c kh\u00f4ng thu\u1ed9c v\u1ec1 sao \uf061 c\u1ee7a ch\u00f2m sao g\u1ea5u nh\u1ecf m\u00e0 l\u00e0 ng\u00f4i sao s\u00e1ng th\u1ee9 nh\u1ea5t trong ch\u00f2m sao Thi\u00ean Long. N\u0103m 1000 sau C\u00f4ng nguy\u00ean, b\u1ea7u tr\u1eddi B\u1eafc c\u1ef1c \u0111\u1ecba c\u1ea7u ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng (g\u1ecdi l\u00e0 B\u1eafc thi\u00ean c\u1ef1c) c\u00e1ch sao B\u1eafc c\u1ef1c hi\u1ec7n nay xa 6 \u0111\u1ed9, c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 c\u00e1ch nay h\u01a1n 1000 n\u0103m v\u1ec1 tr\u01b0\u1edbc, sao \uf061 ch\u00f2m sao g\u1ea5u nh\u1ecf h\u00e3y c\u00f2n m\u1edd nh\u1ea1t. Hi\u1ec7n nay, \u0111\u1ecba c\u1ea7u t\u1ef1 quay quanh tr\u1ee5c \u0111ang v\u1edbi t\u1ed1c \u0111\u1ed9 15 gi\u00e2y g\u00f3c m\u1ed9t n\u0103m, c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng \u00edt ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng sao \uf061 ch\u00f2m g\u1ea5u nh\u1ecf. \u0110\u1ebfn kho\u1ea3ng n\u0103m 2100 sau C\u00f4ng nguy\u00ean, kho\u1ea3ng c\u00e1ch g\u00f3c gi\u1eefa B\u1eafc thi\u00ean c\u1ef1c v\u00e0 sao B\u1eafc c\u1ef1c hi\u1ec7n nay l\u00e0 nh\u1ecf nh\u1ea5t, ch\u1ec9 c\u00f3 kho\u1ea3ng 28 ph\u00fat g\u00f3c. T\u1eeb \u0111\u00f3 tr\u1edf \u0111i, B\u1eafc thi\u00ean c\u1ef1c s\u1ebd d\u1ea7n d\u1ea7n c\u00e1ch xa sao \uf061 ch\u00f2m g\u1ea5u nh\u1ecf. Ngh\u0129a l\u00e0 ng\u00f4i sao n\u00e0y c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng m\u1ea5t \u0111i \u00fd ngh\u0129a sao B\u1eafc c\u1ef1c. \u0110\u1ebfn kho\u1ea3ng 4.000 n\u0103m sau C\u00f4ng nguy\u00ean, B\u1eafc thi\u00ean c\u1ef1c s\u1ebd ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng sang sao \uf067 ch\u00f2m sao Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng. \u0110\u1ebfn kho\u1ea3ng 14.000 n\u0103m sau C\u00f4ng nguy\u00ean, B\u1eafc thi\u00ean c\u1ef1c s\u1ebd d\u1ea7n d\u1ea7n ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng sao \uf061 ch\u00f2m sao \u0110\u00e0n tr\u1eddi, n\u00f3 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 sao Ch\u1ee9c n\u1eef. L\u00fac \u0111\u00f3, sao Ch\u1ee9c n\u1eef s\u1ebd \u201cng\u1ed3i v\u00e0o\u201d ng\u00f4i b\u00e1u c\u1ee7a sao B\u1eafc c\u1ef1c. Tr\u1ee5c \u0111\u1ecba c\u1ea7u di \u0111\u1ed9ng m\u1ed9t v\u00f2ng nh\u01b0 th\u1ebf \u01b0\u1edbc kho\u1ea3ng 26.000 n\u0103m. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 n\u00f3i l\u00ean r\u1eb1ng m\u1ecdi s\u1ef1 v\u1eadt \u0111\u1ec1u v\u1eadn \u0111\u1ed9ng; \u0111\u1ee9ng y\u00ean ch\u1ec9 l\u00e0 t\u1ea1m th\u1eddi; v\u1eadn \u0111\u1ed9ng, thay \u0111\u1ed5i m\u1edbi l\u00e0 s\u1ef1 v\u0129nh h\u1eb1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u t\u1ee9c l\u00e0 ch\u00f2m sao ch\u1ec9 h\u01b0\u1edbng m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ta th\u01b0\u1eddng n\u00f3i. \u0110\u1ee9ng v\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a thi\u00ean v\u0103n, t\u1eeb ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u, c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ecm ra sao B\u1eafc c\u1ef1c, t\u00ecm ra sao B\u1eafc c\u1ef1c t\u1ee9c l\u00e0 t\u00ecm \u0111\u00fang ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc. Ch\u00f2m sao B\u1eafc<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u thay \u0111\u1ed5i trong v\u00f2ng 100 ng\u00e0n n\u0103m tr\u1edf l\u1ea1i<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u 100 ng\u00e0n n\u0103m tr\u01b0\u1edbc<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u hi\u1ec7n nay<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u 100 ng\u00e0n n\u0103m sau \u0111\u1ea9u l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u1ee7a ch\u00f2m sao g\u1ea5u l\u1edbn (\u0110\u1ea1i h\u00f9ng tinh). Nh\u00ecn t\u1eeb b\u1ea3n \u0111\u1ed3 sao, \u0111\u00fang l\u00e0 ph\u1ea7n l\u01b0ng v\u00e0 \u0111u\u00f4i c\u1ee7a g\u1ea5u l\u1edbn. Trong b\u1ea3y sao \u0111\u00f3 c\u00f3 s\u00e1u sao l\u00e0 sao c\u1ea5p 2, m\u1ed9t sao l\u00e0 c\u1ea5p 3, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i s\u00e1ng d\u1ec5 nh\u1eadn ra. Th\u00f4ng qua \u0111\u01b0\u1eddng n\u1ed1i li\u1ec1n hai sao s\u00e1ng trong mi\u1ec7ng sao, k\u00e9o d\u00e0i theo h\u01b0\u1edbng mi\u1ec7ng sao kho\u1ea3ng n\u0103m l\u1ea7n s\u1ebd t\u00ecm ra sao B\u1eafc c\u1ef1c hi\u1ec7n nay.<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ta th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb \u0111\u1eddi n\u00e0y sang \u0111\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u c\u00f3 h\u00ecnh d\u00e1ng nh\u01b0 v\u1eady c\u1ea3. B\u1ea1n c\u00f3 ngh\u0129 t\u1edbi v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y bao gi\u1edd ch\u01b0a: \u201cC\u00f3 ph\u1ea3i h\u00ecnh d\u00e1ng b\u1ea3n \u0111\u1ed3 m\u00e0 ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u h\u00ecnh th\u00e0nh m\u00e3i m\u00e3i c\u00f3 h\u00ecnh d\u00e1ng nh\u01b0 v\u1eady? C\u00f3 ph\u1ea3i n\u00f3 m\u00e3i m\u00e3i l\u00e0 \u201cc\u00f4ng c\u1ee5\u201d \u0111\u1ec3 t\u00ecm sao B\u1eafc c\u1ef1c?\u201d. \u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady! \u0110\u1ecbnh tinh trong v\u0169 tr\u1ee5 c\u0169ng \u0111ang v\u1eadn \u0111\u1ed9ng v\u00e0 t\u1ed1c \u0111\u1ed9 v\u1eadn \u0111\u1ed9ng r\u1ea5t cao, n\u00f3i kh\u00f4ng khoa tr\u01b0\u01a1ng ch\u00fat n\u00e0o l\u00e0 \u0111\u1ecbnh tinh \u0111ang bay. Nh\u01b0ng \u0111\u1ecbnh tinh c\u00e1ch xa ch\u00fang ta v\u00f4 c\u00f9ng v\u00f4 t\u1eadn, n\u1ebfu ch\u00fang ta \u0111em sinh m\u1ea1ng con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n trong qu\u00e3ng th\u1eddi gian ng\u1eafn, th\u00ec kh\u00f4ng c\u1ea3m th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a ch\u00fang. M\u1ed7i ng\u00f4i sao trong ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u c\u00e1ch ch\u00fang ta kh\u00f4ng b\u1eb1ng nhau, \u1edf trong kho\u1ea3ng 60-200 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng. Do kho\u1ea3ng c\u00e1ch c\u00e1c sao trong ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u kh\u00f4ng b\u1eb1ng nhau, ph\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng v\u00e0 t\u1ed1c \u0111\u1ed9 v\u1eadn \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a t\u1eebng ng\u00f4i sao c\u0169ng kh\u00e1c nhau. Nh\u01b0 v\u1eady, c\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 t\u00ednh to\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng h\u00ecnh d\u00e1ng c\u1ee7a ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y 100 ng\u00e0n n\u0103m v\u00e0 h\u00ecnh d\u00e1ng c\u1ee7a ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u 100 ng\u00e0n n\u0103m sau \u0111\u1ec1u kh\u00e1c xa v\u1edbi b\u00e2y gi\u1edd.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 8 &#8211; Arkady Leokum Sao B\u1eafc c\u1ef1c v\u00e0 ch\u00f2m B\u1eafc \u0111\u1ea9u l\u00e0 b\u1ea1n sao quen thu\u1ed9c c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. Th\u1ebf nh\u01b0ng c\u00f3 bao gi\u1edd b\u1ea1n th\u1eafc m\u1eafc: \u201cPh\u1ea3i ch\u0103ng ch\u00f2m sao B\u1eafc c\u1ef1c v\u00e0 ch\u00f2m sao B\u1eafc \u0111\u1ea9u kh\u00f4ng bao gi\u1edd thay \u0111\u1ed5i?\u201d [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-15344","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15344","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15344"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15344\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15345,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15344\/revisions\/15345"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15344"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15344"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15344"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}