{"id":16213,"date":"2021-11-27T20:20:46","date_gmt":"2021-11-27T13:20:46","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=16213"},"modified":"2021-11-27T20:20:47","modified_gmt":"2021-11-27T13:20:47","slug":"lam-sao-meo-song-sot-qua-nhung-cu-roi-co-the-giet-chet-con-nguoi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/lam-sao-meo-song-sot-qua-nhung-cu-roi-co-the-giet-chet-con-nguoi\/","title":{"rendered":"L\u00e0m sao m\u00e8o s\u1ed1ng s\u00f3t qua nh\u1eefng c\u00fa r\u01a1i c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ebft ch\u1ebft con ng\u01b0\u1eddi?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 12 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u nh\u1eefng c\u00e2u chuy\u1ec7n v\u1ec1 m\u00e8o s\u1ed1ng s\u00f3t sau nh\u1eefng c\u00fa r\u01a1i t\u1eeb r\u1ea5t cao ch\u1ec9 v\u1edbi nh\u1eefng th\u01b0\u01a1ng t\u00edch t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i nh\u1ecf. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc th\u00fa y g\u1ecdi n\u00f3 l\u00e0 \u2018H\u1ed9i ch\u1ee9ng l\u00ean cao\u2019 v\u00e0 \u0111\u00e3 vi\u1ebft r\u1ea5t nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec1u th\u00f4ng th\u00e1i v\u1ec1 ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 n\u00e0y, m\u00f4 t\u1ea3 nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p m\u00e8o r\u01a1i t\u1eeb 32 t\u1ea7ng tr\u1edf l\u00ean v\u00e0 b\u1ecf \u0111i v\u1edbi kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec t\u1ec7 h\u01a1n l\u00e0 m\u1ed9t v\u00e0i ch\u1ea5n th\u01b0\u01a1ng ng\u1ef1c v\u00e0 r\u0103ng b\u1ecb m\u1ebb. Nh\u1eefng nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y c\u00f3 v\u1ebb ch\u1ee9ng minh r\u1eb1ng \u0111\u1ea1i \u0111a s\u1ed1 m\u00e8o s\u1ed1ng s\u00f3t qua nh\u1eefng c\u00fa r\u01a1i nh\u01b0 v\u1eady nh\u01b0ng c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ef1 thi\u00ean ki\u1ebfn r\u00f5 r\u00e0ng: ngh\u0129a l\u00e0 c\u00e1c b\u00e1c s\u0129 th\u00fa y c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng ch\u00fa \u00fd nh\u1eefng con m\u00e8o b\u1ecb ch\u1ebft. H\u01a1n n\u1eefa, trong s\u1ed1 nh\u1eefng con m\u00e8o s\u1ed1ng s\u00f3t \u0111\u1ee7 l\u00e2u \u0111\u1ec3 g\u1eb7p m\u1ed9t b\u00e1c s\u0129 th\u00fa y, h\u1ea7u h\u1ebft th\u1ef1c ra ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ed1ng th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u00e0y n\u1eefa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Th\u1ed1ng k\u00ea v\u1ec1 c\u00e1c th\u01b0\u01a1ng t\u1ed5n v\u1eabn gi\u00fap \u0111\u01b0a ra \u00e1nh s\u00e1ng m\u1ed9t ph\u1ea7n b\u00ed m\u1eadt v\u1ec1 s\u1ef1 th\u00e0nh c\u00f4ng c\u1ee7a m\u00e8o. M\u1ed9t ph\u1ea7n \u0111\u00f3 n\u1eb1m trong kh\u1ea3 n\u0103ng n\u1ed5i ti\u1ebfng c\u1ee7a ch\u00fang l\u00e0 v\u1eb7n m\u00ecnh gi\u1eefa kh\u00f4ng trung v\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb m\u1ed9t chuy\u1ebfn \u0111\u00e1p b\u1eb1ng b\u00e0n ch\u00e2n tr\u01b0\u1edbc. V\u1edbi nh\u1eefng c\u00fa r\u01a1i th\u1ea5p h\u01a1n kho\u1ea3ng s\u00e1u t\u1ea7ng, nh\u1eefng con m\u00e8o c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng c\u0103ng ng\u01b0\u1eddi ra khi va ch\u1ea1m, k\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e0 g\u00e3y ch\u00e2n. Tr\u00ean m\u1ee9c \u0111\u00f3, ch\u00fang c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 th\u01b0 gi\u00e3n v\u00e0 cho ph\u00e9p ch\u00e2n c\u1ee7a ch\u00fang dang ra v\u00e0 l\u00e0m t\u0103ng s\u1ee9c k\u00e9o kh\u00ed \u0111\u1ed9ng h\u1ecdc. T\u1ef1 bi\u1ebfn m\u00ecnh th\u00e0nh m\u1ed9t c\u00e1i d\u00f9 c\u00f3 l\u00f4ng, ch\u00fang \u0111\u00e1p xu\u1ed1ng \u1edf m\u1ed9t t\u1ed1c \u0111\u1ed9 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh kho\u1ea3ng 30m\/s. Do v\u1eady, \u00edt c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa vi\u1ec7c con m\u00e8o r\u1edbt t\u1eeb t\u1ea7ng 6 hay t\u1eeb t\u1ea7ng 26: ch\u00fang \u0111\u1ec1u ch\u1ea1m m\u1eb7t \u0111\u1ea5t v\u1edbi \u0111\u1ed9ng n\u0103ng c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y g\u00e3y x\u01b0\u01a1ng nh\u01b0 nhau v\u00e0 m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i s\u1ed1ng nh\u01b0 nhau.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i, con ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 nh\u00e0o l\u1ed9n tr\u00ean kh\u00f4ng ngo\u1ea1n m\u1ee5c nh\u01b0 th\u1ebf, khi\u1ebfn cho h\u1ecd c\u00f3 t\u1ed1c \u0111\u1ed9 k\u1ebft th\u00fac kho\u1ea3ng g\u1ea5p hai l\u1ea7n nh\u01b0 v\u1eady. V\u00e0 v\u00ec v\u1eady, h\u1ecd b\u1ecb nh\u1eadn m\u1ed9t n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng va ch\u1ea1m m\u1ea1nh g\u1ea5p b\u1ed1n l\u1ea7n c\u1ee7a m\u00e8o.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u00e0 sinh v\u1eadt h\u1ecdc v\u0129 \u0111\u1ea1i J. B. S. Haldane \u0111\u00e3 m\u00f4 t\u1ea3 t\u00ecnh hu\u1ed1ng n\u00e0y c\u00f4 \u0111\u1ecdng h\u01a1n, sinh \u0111\u1ed9ng h\u01a1n, trong b\u00e0i ti\u1ec3u lu\u1eadn n\u0103m 1928 c\u1ee7a \u00f4ng T\u1ed3n t\u1ea1i \u1edf k\u00edch th\u01b0\u1edbc \u0111\u00fang (On being the right size): \u201cB\u1ea1n c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea3 m\u1ed9t con chu\u1ed9t r\u01a1i xu\u1ed1ng chi\u1ec1u cao m\u1ed9t ng\u00e0n th\u01b0\u1edbc c\u1ee7a h\u1ea7m m\u1ecf v\u00e0 khi ch\u1ea1m \u0111\u00e1y n\u00f3 ch\u1ec9 b\u1ecb s\u1ed1c nh\u1eb9 v\u00e0 b\u1ecf \u0111i. Con chu\u1ed9t l\u1ebd ra \u0111\u00e3 ch\u1ebft nh\u01b0ng n\u00f3 v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 r\u01a1i xu\u1ed1ng an to\u00e0n t\u1eeb t\u1ea7ng th\u1ee9 11 c\u1ee7a m\u1ed9t t\u00f2a nh\u00e0 trong khi con ng\u01b0\u1eddi th\u00ec b\u1ecb ch\u1ebft, c\u00f2n con ng\u1ef1a th\u00ec n\u00e1t b\u00e9t\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 12 &#8211; Arkady Leokum C\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u nh\u1eefng c\u00e2u chuy\u1ec7n v\u1ec1 m\u00e8o s\u1ed1ng s\u00f3t sau nh\u1eefng c\u00fa r\u01a1i t\u1eeb r\u1ea5t cao ch\u1ec9 v\u1edbi nh\u1eefng th\u01b0\u01a1ng t\u00edch t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i nh\u1ecf. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc th\u00fa y g\u1ecdi n\u00f3 l\u00e0 \u2018H\u1ed9i ch\u1ee9ng l\u00ean cao\u2019 v\u00e0 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-16213","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16213","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16213"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16213\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16214,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16213\/revisions\/16214"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16213"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16213"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16213"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}