{"id":16301,"date":"2021-11-27T20:26:26","date_gmt":"2021-11-27T13:26:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=16301"},"modified":"2021-11-27T20:26:27","modified_gmt":"2021-11-27T13:26:27","slug":"tai-sao-mat-trang-co-ve-lon-hon-khi-no-o-tren-duong-chan-troi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/tai-sao-mat-trang-co-ve-lon-hon-khi-no-o-tren-duong-chan-troi\/","title":{"rendered":"T\u1ea1i sao m\u1eb7t tr\u0103ng c\u00f3 v\u1ebb l\u1edbn h\u01a1n khi n\u00f3 \u1edf tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n tr\u1eddi?"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 12 &#8211; Arkady Leokum<\/p>\n\n\n\n<p>Th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201c\u1ea3o gi\u00e1c m\u1eb7t tr\u0103ng\u201d, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 lu\u00f4n th\u00e1ch \u0111\u1ed1 con ng\u01b0\u1eddi, \u00edt nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1eeb th\u1eddi Aristotle. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi nghi ng\u1edd r\u1eb1ng n\u00f3 l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a s\u1ef1 kh\u00fac x\u1ea1 khi \u00e1nh tr\u0103ng \u0111i xuy\u00ean qua ph\u1ea7n d\u00e0y h\u01a1n c\u1ee7a kh\u00ed quy\u1ec3n. Nh\u01b0ng m\u1eb7c d\u00f9 kh\u00fac x\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 m\u1ed9t v\u00e0i t\u00e1c \u0111\u1ed9ng, n\u00f3 c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 song song v\u1edbi \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n tr\u1eddi, t\u1ea1o ra hi\u1ec7u \u1ee9ng n\u00e9n kh\u00e1 quen thu\u1ed9c trong c\u00e1c b\u1ee9c \u1ea3nh bu\u1ed5i ho\u00e0ng h\u00f4n.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u1ebfu b\u1ea1n th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111o k\u00edch th\u01b0\u1edbc c\u1ee7a m\u1eb7t tr\u0103ng khi n\u00f3 \u0111ang \u1edf tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n tr\u1eddi v\u00e0 khi \u1edf tr\u00ean \u0111\u1ea7u, b\u1ea1n s\u1ebd th\u1ea5y n\u00f3 c\u0169ng g\u1ea7n nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1ee9ng t\u1ecf r\u1eb1ng ch\u00fang ta ch\u1ec9 \u0111ang ch\u1ee9ng ki\u1ebfn m\u1ed9t \u1ea3o gi\u00e1c, kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u1ef1 th\u1eadt.<\/p>\n\n\n\n<p>L\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00eau ra ph\u1ed5 bi\u1ebfn nh\u1ea5t t\u1eadp trung v\u00e0o m\u1ed9t hi\u1ec7u \u1ee9ng th\u1ecb gi\u00e1c, l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 ra b\u1edfi Mario Ponzo, m\u1ed9t nh\u00e0 t\u00e2m l\u00fd h\u1ecdc nh\u1eadn th\u1ee9c, v\u00e0o n\u0103m 1913. Khi ch\u00fang ta nh\u00ecn ra xa, c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng th\u1eb3ng song song ch\u1eb3ng h\u1ea1n nh\u01b0 c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng ray xe l\u1eeda hay c\u00e1c con \u0111\u01b0\u1eddng d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 h\u1ed9i t\u1ee5 l\u1ea1i \u1edf \u201c\u0111i\u1ec3m bi\u1ebfn m\u1ea5t\u201d nh\u01b0 th\u1ec3 ch\u00fang b\u1ecb bi\u1ebfn m\u1ea5t v\u00e0 do \u0111\u00f3 ch\u00fang ta c\u00f3 khuynh h\u01b0\u1edbng ngh\u0129 r\u1eb1ng nh\u1eefng v\u1eadt th\u1ec3 \u1edf g\u1ea7n \u201c\u0111i\u1ec3m bi\u1ebfn m\u1ea5t\u201d nh\u01b0 \u0111ang \u0111i xa ra. H\u01a1n n\u1eefa, nh\u1eefng v\u1eadt \u1edf xa ph\u1ea3i tr\u00f4ng nh\u1ecf h\u01a1n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng; theo Ponzo, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y ra v\u1ea5n \u0111\u1ec1 khi ch\u00fang ta nh\u00ecn m\u1ed9t v\u1eadt g\u00ec \u0111\u00f3 m\u00e0 ch\u00fang ta ngh\u0129 r\u1eb1ng n\u00f3 \u1edf xa h\u01a1n nh\u01b0ng n\u00f3 l\u1ea1i kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i k\u00edch th\u01b0\u1edbc. \u0110\u00e2y c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 nh\u1eefng g\u00ec \u0111\u00e3 x\u1ea3y ra v\u1edbi m\u1eb7t tr\u0103ng: k\u00edch th\u01b0\u1edbc v\u00e0 kho\u1ea3ng c\u00e1ch c\u1ee7a n\u00f3 t\u1edbi ch\u00fang ta g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i nh\u01b0ng khi n\u00f3 c\u00f3 v\u1ebb g\u1ea7n v\u1edbi \u201c\u0111i\u1ec3m bi\u1ebfn m\u1ea5t\u201d, b\u1ed9 n\u00e3o quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng n\u00f3 ph\u1ea3i \u0111ang \u1edf xa v\u00e0 do \u0111\u00f3 b\u1ecb \u00e9p ph\u1ea3i k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng l\u00fd do m\u00e0 n\u00f3 v\u1eabn chi\u1ebfm m\u1ed9t v\u00f9ng tr\u1eddi nh\u01b0 c\u0169 (c\u00f3 m\u1ed9t k\u00edch th\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i) l\u00e0 b\u1edfi v\u00ec n\u00f3 \u0111\u00e3 gi\u00e3n r\u1ed9ng ra.<\/p>\n\n\n\n<p>Khi n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, l\u00fd thuy\u1ebft c\u1ee7a Ponzo c\u0169ng kh\u00f4ng gi\u1ea3i th\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1i sao c\u00e1c phi c\u00f4ng b\u00ean tr\u00ean c\u00e1c t\u1ea7ng m\u00e2y, kh\u00f4ng th\u1ec3 nh\u00ecn th\u1ea5y b\u1ea5t c\u1ee9 \u201c\u0111i\u1ec3m bi\u1ebfn m\u1ea5t\u201d n\u00e0o, v\u1eabn tr\u00f4ng th\u1ea5y m\u1eb7t tr\u0103ng c\u00f3 v\u1ebb l\u1edbn h\u01a1n khi n\u00f3 t\u1edbi g\u1ea7n \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n tr\u1eddi. C\u00f3 l\u1ebd \u201c\u1ea3o gi\u00e1c m\u1eb7t tr\u0103ng\u201d h\u00ecnh th\u00e0nh l\u00e0 v\u00ec khi nh\u00ecn th\u1ea5y m\u1ed9t v\u1eadt th\u1ec3 tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n tr\u1eddi khi\u1ebfn ta ngh\u0129 n\u00f3 \u1edf xa h\u01a1n l\u00e0 n\u1ebfu n\u00f3 \u0111ang \u1edf tr\u00ean \u0111\u1ea7u. Ch\u1ec9 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng s\u1ebd \u0111\u00e1nh l\u1eeba b\u1ed9 n\u00e3o ch\u00fang ta r\u1eb1ng m\u1eb7t tr\u0103ng tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n tr\u1eddi th\u00ec \u1edf xa h\u01a1n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng v\u00e0 do \u0111\u00f3 \u1eaft h\u1eb3n l\u00e0 n\u00f3 \u0111\u00e3 gi\u00e3n r\u1ed9ng.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: H\u00e3y Tr\u1ea3 L\u1eddi Em T\u1ea1i Sao? \u2013 T\u1eadp 12 &#8211; Arkady Leokum Th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201c\u1ea3o gi\u00e1c m\u1eb7t tr\u0103ng\u201d, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 lu\u00f4n th\u00e1ch \u0111\u1ed1 con ng\u01b0\u1eddi, \u00edt nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1eeb th\u1eddi Aristotle. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi nghi ng\u1edd r\u1eb1ng n\u00f3 l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a s\u1ef1 kh\u00fac x\u1ea1 khi \u00e1nh tr\u0103ng \u0111i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-16301","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16301","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16301"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16301\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16302,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16301\/revisions\/16302"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16301"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16301"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16301"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}