{"id":16959,"date":"2021-12-07T15:53:22","date_gmt":"2021-12-07T08:53:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=16959"},"modified":"2021-12-07T15:53:23","modified_gmt":"2021-12-07T08:53:23","slug":"bi-an-trong-su-hoa-vo-don-chi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/bi-an-trong-su-hoa-vo-don-chi\/","title":{"rendered":"B\u00cd \u1ea8N TRONG S\u1ef0 &#8220;HO\u1ea0 V\u00d4 \u0110\u01a0N CH\u00cd&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: Nh\u1eefng b\u00ed \u1ea9n c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i &#8211; Minh Anh<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u1eafp \u0111i l\u00e0m mu\u1ed9n, b\u1ea1n v\u1ed9i v\u00e0ng l\u00f4i ng\u0103n k\u00e9o nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c hai chi\u1ebfc t\u1ea5t c\u00f9ng \u0111\u00f4i. Trong nh\u00e0 b\u1ebfp, l\u00e1t b\u00e0nh m\u1ef3 tr\u01b0\u1ee3t kh\u1ecfi \u0111\u0129a r\u01a1i xu\u1ed1ng s\u00e0n &#8211; \u0111\u00e1ng bu\u1ed3n nh\u1ea5t l\u00e0 m\u1eb7t ph\u1ebft b\u01a1 \u00fap xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. T\u1edbi b\u1ebfn xe, b\u1ea1n x\u1ebfp \u00edt ng\u01b0\u1eddi nh\u1ea5t \u0111\u1ec3 cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u1ea1n nh\u1eadn ra r\u1eb1ng, h\u00e0ng b\u00ean c\u1ea1nh \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c mua v\u00e9 trong khi v\u1ecb kh\u00e1ch \u0111\u1ee9ng tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t b\u1ea1n v\u1eabn loay hoay s\u1eafp x\u1ebfp cho chuy\u1ebfn \u0111i\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 ng\u1eabu nhi\u00ean hay \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00e1ch v\u1eadn h\u00e0nh c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5? C\u00f3 th\u1ec3 ng\u1ea1c nhi\u00ean nh\u01b0ng b\u1ea1n c\u1ea7n l\u00e0m quen v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ef1 th\u1eadt kh\u00f4ng vui l\u00e0: v\u0169 tr\u1ee5 lu\u00f4n ch\u1ed1ng l\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi. Quan ni\u1ec7m n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn t\u1eeb l\u00e2u, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 h\u1eb3n t\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u0110\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy: N\u1ebfu m\u1ed9t vi\u1ec7c c\u00f3 th\u1ec3 di\u1ec5n bi\u1ebfn x\u1ea5u, n\u00f3 s\u1ebd di\u1ec5n bi\u1ebfn \u0111\u00fang t\u01b0 th\u1ebf v\u00e0 k\u00e8m theo m\u1ed9t s\u1ed1 s\u1ef1 v\u1eadt x\u1ea5u kh\u00e1c n\u1eefa. \u1ede m\u1ed9t s\u1ed1 n\u01b0\u1edbc ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng, c\u0169ng c\u00f3 quan ni\u1ec7m t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 v\u1eady, d\u00f9 c\u00e1ch di\u1ec5n gi\u1ea3i h\u01a1i kh\u00e1c: Ph\u00fac b\u1ea5t tr\u00f9ng lai, ho\u1ea1 v\u00f4 \u0111\u01a1n ch\u00ed.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u1ebfu m\u1ecdi vi\u1ec7c d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 ti\u1ebfn tri\u1ec3n r\u1ea5t t\u1ed1t \u0111\u1eb9p, th\u00ec hi\u1ec3n nhi\u00ean b\u1ea1n \u0111\u00e3 b\u1ecf qua m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u g\u00ec \u0111\u00f3<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong khi h\u1ea7u h\u1ebft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba nh\u1eadn quy lu\u1eadt n\u00e0y th\u00ec gi\u1edbi khoa h\u1ecdc th\u01b0\u1eddng xem \u0111\u00f3 l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a &#8220;k\u00fd \u1ee9c ch\u1ecdn l\u1ecdc&#8221;, do nh\u1eefng s\u1ef1 vi\u1ec7c \u0111\u00e1ng bu\u1ed3n lu\u00f4n \u0103n s\u00e2u trong t\u00e2m tr\u00ed m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi. M\u1ed9t s\u1ed1 nh\u00e0 khoa h\u1ecdc, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 Robert Matthews \u1edf \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Aston t\u1ea1i Birmingham (Anh), \u0111\u00e3 d\u00f9ng ki\u1ebfn th\u1ee9c c\u1ee7a nhi\u1ec1u ng\u00e0nh khoa h\u1ecdc \u0111\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 v\u00e0 nh\u1eadn th\u1ea5y: Nhi\u1ec1u v\u00ed d\u1ee5 n\u1ed5i ti\u1ebfng theo \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy l\u00e0 c\u00f3 c\u01a1 s\u1edf.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy xu\u1ea5t hi\u1ec7n n\u0103m 1949, \u0111\u00f3 l\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a kh\u00f4ng qu\u00e2n M\u1ef9 v\u1ec1 t\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee7a qu\u00e1 tr\u00ecnh gi\u1ea3m t\u1ed1c \u0111\u1ed9 nhanh c\u1ee7a c\u00e1c phi c\u00f4ng. Ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n b\u1ecb bu\u1ed9c trong xe tr\u01b0\u1ee3t tuy\u1ebft g\u1eafn \u0111\u1ed9ng c\u01a1 ph\u1ea3n l\u1ef1c v\u00e0 ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u1ee7a h\u1ecd khi xe d\u1eebng \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i nh\u1edd h\u1ec7 th\u1ed1ng \u0111i\u1ec7n c\u1ef1c g\u1eafn kh\u00edt v\u00e0o b\u1ed9 gh\u1ebf ng\u1ed3i do \u0111\u1ea1i u\u00fd Edward A.Murphy <a href=\"https:\/\/www.vietlearn.org\" data-internallinksmanager029f6b8e52c=\"2\" title=\"Vietlearn\" rel=\"nofollow\">thi\u1ebft k\u1ebf<\/a>. Tuy nhi\u00ean, Murphy \u0111\u00e3 kh\u00f4ng ghi \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 li\u1ec7u n\u00e0o sau cu\u1ed9c th\u1eed nghi\u1ec7m t\u01b0\u1edfng ch\u1eebng kh\u00f4ng c\u00f3 sai s\u00f3t g\u00ec. Th\u00ec ra, m\u1ed9t \u0111i\u1ec7n c\u1ef1c b\u1ecb m\u1eafc sai. Sai l\u1ea7m hy h\u1eefu n\u00e0y khi\u1ebfn Murphy ph\u1ea3i th\u1ed1t l\u00ean: &#8220;N\u1ebfu trong nhi\u1ec1u c\u00e1ch c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1ch sai \u2013 s\u1ebd c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1ch sai \u0111\u00f3&#8221;. T\u1ea1i m\u1ed9t cu\u1ed9c h\u1ecdp b\u00e1o, quan s\u00e1t c\u1ee7a Murphy \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c k\u1ef9 s\u01b0 d\u1ef1 \u00e1n ghi l\u1ea1i v\u00e0 tr\u00ecnh b\u00e0y nh\u01b0 m\u1ed9t gi\u1ea3 thuy\u1ebft l\u00e0m vi\u1ec7c tuy\u1ec7t v\u1eddi \u1edf c\u00e1c k\u1ef9 thu\u1eadt \u0111\u00f2i h\u1ecfi s\u1ef1 an to\u00e0n cao nh\u1ea5t.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u01b0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn Murphy ng\u01b0\u1eddi ta m\u1edbi nh\u1eadn ra t\u00ednh b\u01b0\u1edbng b\u1ec9nh c\u1ee7a c\u00e1c di\u1ec5n bi\u1ebfn. Nhi\u1ec1u phi\u00ean b\u1ea3n c\u1ee7a \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1eeb nh\u1eefng th\u1ebf k\u1ef7 tr\u01b0\u1edbc. Ch\u1eb3ng h\u1ea1n, n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e0 th\u01a1 Scotland Robert Burn ph\u00e1t bi\u1ec3u t\u1eeb 1786: &#8220;T\u00f4i ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 m\u1ed9t m\u1ea9u b\u00e1nh m\u1ef3\/ \u0110\u1ee7 d\u00e0i v\u00e0 \u0111\u1ee7 l\u1edbn\/ Nh\u01b0ng khi r\u01a1i xu\u1ed1ng n\u1ec1n c\u00e1t\/ M\u1eb7t ph\u1ebft b\u01a1 lu\u00f4n r\u01a1i xu\u1ed1ng tr\u01b0\u1edbc&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>V\u0169 tr\u1ee5 lu\u00f4n ch\u1ed1ng l\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi?<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u0103m 1994, c\u00f3 m\u1ed9t th\u00f4ng tin v\u1ec1 vi\u1ec7c s\u00e1ch r\u01a1i t\u1eeb tr\u00ean b\u00e0n xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. M\u1ed9t b\u1ea1n \u0111\u1ecdc k\u1ec3 l\u1ea1i r\u1eb1ng cu\u1ed1n s\u00e1ch n\u1eb1m tr\u00ean b\u00e0n khi b\u1ecb r\u01a1i xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t lu\u00f4n b\u1ecb \u00fap s\u1ea5p v\u00e0 th\u1eafc m\u1eafc, hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00f3 c\u00f3 g\u00ec chung v\u1edbi l\u00e1t b\u00e1nh m\u00ec ph\u1ebft b\u01a1 kh\u00f4ng.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4t\u00f4 th\u01b0\u1eddng b\u1ecb h\u1ecfng tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng t\u1edbi cu\u1ed9c h\u1ecdp quan tr\u1ecdng<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ph\u1ea3n \u1ee9ng ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a gi\u1edbi khoa h\u1ecdc l\u00e0: Kh\u1ea3 n\u0103ng s\u00e1ch r\u01a1i s\u1ea5p hay ng\u1eeda \u0111\u1ec1u nh\u01b0 nhau v\u00e0 b\u1ea1n kh\u00f4ng l\u1eb7p l\u1ea1i nhi\u1ec1u th\u00ed nghi\u1ec7m \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng k\u00ea th\u00e0nh c\u00e1c quy lu\u1eadt. Tuy nhi\u00ean, ng\u01b0\u1eddi ta nhanh ch\u00f3ng nh\u1eadn ra r\u1eb1ng, hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng s\u00e1ch r\u01a1i kh\u00e1c xa s\u1ef1 ng\u1eabu nhi\u00ean. K\u1ebft lu\u1eadn cu\u1ed1i c\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra l\u00e0: t\u1ed1c \u0111\u1ed9 quay c\u1ee7a cu\u1ed1n s\u00e1ch qu\u00e1 nh\u1ecf \u0111\u1ec3 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 quay h\u1ebft m\u1ed9t v\u00f2ng &#8211; \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 quay tr\u1ecdn m\u1ed9t v\u00f2ng &#8211; \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 n\u1eb1m ng\u1eeda nh\u01b0 khi tr\u00ean m\u1eb7t b\u00e0n. \u0110\u00f3 l\u00e0 do l\u1ef1c xo\u1eafn c\u1ee7a tr\u01b0\u1eddng l\u1ef1c h\u1ea5p d\u1eabn tr\u00e1i \u0111\u1ea5t t\u00e1c \u0111\u1ed9ng l\u00ean c\u00e1c v\u1eadt h\u00e0ng ng\u00e0y nh\u01b0 s\u00e1ch, l\u00e1t b\u00e1nh m\u1ef3\u2026 kh\u00e1 nh\u1ecf, n\u00ean t\u1ed1c \u0111\u1ed9 quay c\u1ee7a cu\u1ed1n s\u00e1ch qu\u00e1 nh\u1ecf \u0111\u1ec3 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 quay tr\u1ecdn m\u1ed9t v\u00f2ng &#8211; \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 n\u1eb1m ng\u1eeda nh\u01b0 khi tr\u00ean m\u1eb7t b\u00e0n. \u0110\u00f3 l\u00e0 do l\u1ef1c xo\u1eafn c\u1ee7a tr\u01b0\u1eddng h\u1ea5p d\u1eabn tr\u00e1i \u0111\u1ea5t t\u00e1c \u0111\u1ed9ng l\u00ean c\u00e1c v\u1eadt h\u00e0ng ng\u00e0y nh\u01b0 s\u00e1ch, l\u00e1t b\u00e1nh m\u1ef3\u2026 kh\u00e1 nh\u1ecf, n\u00ean t\u1ed1c \u0111\u1ed9 quay kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 nhanh.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u1eefng nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a Matthews th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u00e1ng l\u00e0m ng\u1ea1c nhi\u00ean: C\u00f3 m\u1ed9t m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 s\u00e2u xa gi\u1eefa &#8220;h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng&#8221; c\u1ee7a l\u00e1t b\u00e1nh m\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c h\u1eb1ng s\u1ed1 c\u01a1 b\u1ea3n c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5. R\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 m\u1eb7t ph\u1ebft b\u01a1 c\u1ee7a l\u00e1t b\u00e1nh m\u1ef3 s\u1ebd kh\u00f4ng \u00fap \u0111\u1ea5t n\u1ebfu chi\u1ebfc b\u00e0n \u0111\u1ee7 cao (\u0111\u1ec3 l\u00e1t b\u00e1nh m\u1ef3 quay h\u1ebft m\u1ed9t v\u00f2ng). Nh\u01b0ng t\u1ea1i sao b\u00e0n kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 cao? V\u00ec n\u00f3 ph\u1ea3i ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi chi\u1ec1u cao c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. V\u1eady t\u1ea1i sao ch\u00fang ta l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ec1u cao \u0111ang c\u00f3? Gi\u00e1o s\u01b0 v\u1eadt l\u00fd thi\u00ean v\u0103n William H. Pres c\u1ee7a \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Harvard ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng: ch\u00fang ta l\u00e0 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 x\u01b0\u01a1ng s\u1ed1ng \u0111\u1ee9ng b\u1eb1ng hai ch\u00e2n n\u00ean r\u1ea5t d\u1ec5 ng\u00e3. N\u1ebfu cao qu\u00e1, ch\u00fang s\u1ebd b\u1ecb ch\u1ea5n th\u01b0\u01a1ng s\u1ecd n\u00e3o m\u1ed7i khi ng\u00e3. V\u00e0 lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd di\u1ec7t vong v\u00ec m\u1ed9t nguy\u00ean nh\u00e2n kh\u00e1 t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng l\u00e0 b\u1ecb ng\u00e3! \u0110\u1ec3 tr\u00e1nh th\u1ea3m ho\u1ea1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng n\u00e0y, ch\u00fang ta kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cao qu\u00e1 m\u1ed9t gi\u1edbi h\u1ea1n n\u00e0o \u0111\u00f3 v\u00e0 gi\u1edbi h\u1ea1n chi\u1ec1u cao con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c quy \u0111\u1ecbnh b\u1eb1ng \u0111\u1ed9 l\u1edbn t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i gi\u1eefa c\u00e1c li\u00ean k\u1ebft ho\u00e1 h\u1ecdc v\u00e0 v\u1eadt l\u00fd c\u1ee7a h\u1ed9p s\u1ecd \u0111\u1ed1i v\u1edbi l\u1ef1c h\u1ea5p d\u1eabn c\u1ee7a tr\u00e1i \u0111\u1ea5t.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">H\u00e0ng b\u1ea1n \u0111\u1ee9ng lu\u00f4n k\u1ebft th\u00fac sau c\u00f9ng!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ti\u1ebfp \u0111\u00f3, c\u00e1c li\u00ean k\u1ebft c\u1ee7a h\u1ed9p s\u1ecd l\u1ea1i l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a c\u00e1c h\u1eb1ng s\u1ed1 c\u01a1 b\u1ea3n kh\u00e1c, ch\u1eb3ng h\u1ea1n \u0111i\u1ec7n t\u00edch c\u1ee7a \u0111i\u1ec7n t\u1eed. M\u00e0 gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a m\u01b0\u1eddi m\u1ea5y h\u1eb1ng s\u1ed1 c\u01a1 b\u1ea3n trong v\u0169 tr\u1ee5 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi \u0111i\u1ec3m v\u0169 tr\u1ee5 n\u1ed5 (Big Bang) 15 t\u1ef7 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc. T\u1eeb c\u00e1c gi\u00e1 tr\u1ecb \u0111\u00f3, Matthews t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng, chi\u1ec1u cao c\u1ef1c \u0111\u1ea1i c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 v\u00e0o kho\u1ea3ng 3 m, th\u1ea5p h\u01a1n nhi\u1ec1u gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ea7n thi\u1ebft \u0111\u1ec3 m\u1eb7t ph\u1ebft b\u01a1 c\u1ee7a l\u00e1t b\u00e1nh m\u1ef3 kh\u00f4ng \u00fap xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. N\u00f3i m\u1ed9t c\u00e1ch khoa h\u1ecdc, m\u1eb7t ph\u1ebft b\u01a1 \u00fap xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t v\u00ec v\u0169 tr\u1ee5 &#8220;mong mu\u1ed1n&#8221; nh\u01b0 v\u1eady!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">K\u1ebft lu\u1eadn tr\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u0103ng tr\u00ean T\u1ea1p ch\u00ed v\u1eadt l\u00fd ch\u00e2u \u00c2u v\u00e0 thu h\u00fat s\u1ef1 ch\u00fa \u00fd \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ee7a c\u00f4ng ch\u00fang.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb Mattthews gi\u1ea3i th\u00edch c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 kh\u00e1c c\u1ee7a \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy: T\u1ea1i sao th\u1eddi ti\u1ebft th\u01b0\u1eddng x\u1ea5u v\u00e0o ng\u00e0y ngh\u1ec9, c\u00f2n \u00f4t\u00f4 th\u01b0\u1eddng h\u1ecfng tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng t\u1edbi m\u1ed9t cu\u1ed9c h\u1ecdp quan tr\u1ecdng? Trong khi ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng, \u0111\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a &#8220;k\u00fd \u1ee9c ch\u1ecdn l\u1ecdc&#8221;, th\u00ec Matthews c\u0169ng th\u1ea5y nhi\u1ec1u tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh hi\u1ec7u l\u1ef1c c\u1ee7a \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u00ed d\u1ee5 \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh l\u00e0 Quy lu\u1eadt b\u1ea3n \u0111\u1ed3: &#8220;N\u1ebfu \u0111\u1ecba \u0111i\u1ec3m b\u1ea1n t\u00ecm c\u00f3 th\u1ec3 n\u1eb1m \u1edf nh\u1eefng v\u1ecb tr\u00ed kh\u00f4ng thu\u1eadn l\u1ee3i tr\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3, n\u00f3 s\u1ebd n\u1eb1m \u1edf \u0111\u00f3&#8221;. C\u0103n nguy\u00ean c\u1ee7a quy lu\u1eadt l\u00e0 s\u1ef1 k\u1ebft h\u1ee3p l\u00fd th\u00fa gi\u1eefa x\u00e1c su\u1ea5t v\u00e0 \u1ea3o gi\u00e1c quang h\u1ecdc. H\u00e3y gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh b\u1ea3n \u0111\u1ed3 h\u00ecnh vu\u00f4ng, khi \u0111\u00f3 &#8220;v\u00f9ng Murphy&#8221; g\u1ed3m c\u00e1c ph\u1ea7n n\u1eb1m \u1edf r\u00eca v\u00e0 ph\u00eda d\u01b0\u1edbi b\u1ea3n \u0111\u1ed3, n\u01a1i h\u1ec7 th\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 d\u1eabn t\u1edbi ch\u00fang ph\u1ea7n l\u1edbn l\u00e0 b\u1ea5t ti\u1ec7n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">H\u00ecnh h\u1ecdc tr\u1ef1c quan cho th\u1ea5y, n\u1ebfu \u0111\u1ed9 r\u1ed9ng v\u00f9ng Murphy ch\u1ec9 b\u1eb1ng 1\/10 \u0111\u1ed9 r\u1ed9ng t\u1ea5m b\u1ea3n \u0111\u1ed3 th\u00ec n\u00f3 \u0111\u00e3 chi\u1ebfm h\u01a1n ph\u00e2n n\u1eeda di\u1ec7n t\u00edch c\u1ea3 b\u1ea3n \u0111\u1ed3. Nh\u01b0 v\u1eady, m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m b\u1ea5t k\u1ef3 c\u0169ng c\u00f3 x\u00e1c su\u1ea5t r\u01a1i v\u00e0o v\u00f9ng Murphy l\u1edbn h\u01a1n 50%. Ngo\u00e0i ra l\u00e0 \u1ea3o gi\u00e1c quang h\u1ecdc: Cho d\u00f9 v\u00f9ng Murphy kh\u00e1 h\u1eb9p, ranh gi\u1edbi c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ec3 tr\u00ean ph\u1ea7n l\u1edbn t\u1ea5m b\u1ea3n \u0111\u1ed3, khi\u1ebfn ta t\u01b0\u1edfng n\u00f3 chi\u1ebfm m\u1ed9t di\u1ec7n t\u00edch l\u1edbn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 kh\u00e1c l\u00e0 Quy lu\u1eadt x\u1ebfp h\u00e0ng: &#8220;H\u00e0ng b\u00ean c\u1ea1nh th\u01b0\u1eddng k\u1ebft th\u00fac tr\u01b0\u1edbc&#8221;. T\u1ea5t nhi\u00ean n\u1ebfu b\u1ea1n x\u1ebfp sau m\u1ed9t gia \u0111\u00ecnh \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi \u0111i mua s\u1eafm \u0111\u1ed3 cu\u1ed1i n\u0103m, s\u1ebd ch\u1eb3ng ng\u1ea1c nhi\u00ean n\u1ebfu c\u00e1c h\u00e0ng kh\u00e1c k\u1ebft th\u00fac tr\u01b0\u1edbc. Nh\u01b0ng n\u1ebfu b\u1ea1n \u0111\u1ee9ng \u1edf m\u1ed9t h\u00e0ng c\u00f9ng \u0111\u1ed9 d\u00e0i v\u00e0 th\u00e0nh ph\u1ea7n nh\u01b0 c\u00e1c h\u00e0ng kh\u00e1c th\u00ec sao? B\u1ea1n c\u00f3 tho\u00e1t kh\u1ecfi s\u1ee9c \u00e1m \u1ea3nh k\u1ef3 l\u1ea1 c\u1ee7a \u0110\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy hay kh\u00f4ng?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">R\u1ea5t \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc l\u00e0 kh\u00f4ng. L\u1ea5y trung b\u00ecnh th\u00ec m\u1ecdi h\u00e0ng \u0111\u1ec1u k\u1ebft th\u00fac nh\u01b0 nhau, nh\u01b0ng c\u00e1c di\u1ec5n bi\u1ebfn ng\u1eabu nhi\u00ean lu\u00f4n c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra: M\u00e1y t\u00ednh ti\u1ec1n h\u1ecfng, ng\u01b0\u1eddi thu ng\u00e2n b\u1ea5m nh\u1ea7m, v\u1ecb kh\u00e1ch h\u00e0ng mu\u1ed1n ki\u1ec3m tra ho\u00e1 \u0111\u01a1n\u2026 Nh\u01b0ng khi x\u1ebfp h\u00e0ng trong si\u00eau th\u1ecb, ta kh\u00f4ng quan t\u00e2m, t\u1edbi c\u00e1c gi\u00e1 tr\u1ecb trung b\u00ecnh, m\u00e0 b\u1ea3n th\u00e2n ch\u1ec9 mu\u1ed1n k\u1ebft th\u00fac s\u1edbm. V\u00e0 x\u00e1c su\u1ea5t ch\u1ecdn \u0111\u00fang h\u00e0ng \u0111\u1ec3 x\u1ebfp l\u00e0 1\/N, v\u1edbi N l\u00e0 t\u1ed5ng s\u1ed1 h\u00e0ng trong si\u00eau th\u1ecb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0y, th\u1eadm ch\u00ed ch\u1ec9 so s\u00e1nh v\u1edbi hai h\u00e0ng k\u1ebf b\u00ean, c\u01a1 may c\u1ee7a ta c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n ba. N\u00f3i c\u00e1ch kh\u00e1c, ta th\u01b0\u1eddng thua v\u00ec trong hai ph\u1ea7n ba tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p, ta ch\u1ecdn ph\u1ea3i h\u00e0ng sai!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">X\u00e1c su\u1ea5t v\u00e0 l\u00fd thuy\u1ebft t\u1ed5 h\u1ee3p gi\u1eef vai tr\u00f2 ch\u00eca kho\u00e1 trong m\u1ed9t quy lu\u1eadt Murphy kh\u00e1c: &#8220;N\u1ebfu c\u1ee9 ngh\u0129 t\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng c\u00f9ng \u0111\u00f4i, n\u00f3 s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f9ng \u0111\u00f4i&#8221;. N\u1ebfu ban \u0111\u1ea7u b\u1ea1n c\u00f3 10 \u0111\u00f4i t\u1ea5t, sau m\u1ed9t th\u1eddi gian b\u1ea1n m\u1ea5t m\u1ed9t n\u1eeda, th\u00ec kh\u1ea3 n\u0103ng b\u1ea1n c\u00f3 m\u1ed9t ng\u0103n k\u00e9o to\u00e0n t\u1ea5t c\u1ecdc c\u1ea1ch nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1ea5p 4 l\u1ea7n kh\u1ea3 n\u0103ng b\u1ea1n c\u00f3 hai chi\u1ebfc c\u00f9ng \u0111\u00f4i. Ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady, kh\u00f3 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t \u0111\u00f4i t\u1ea5t ho\u00e0n ch\u1ec9nh trong l\u00fac v\u1ed9i \u0111i l\u00e0 l\u1ebd \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u01b0\u1eddi r\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00ecn th\u1ea5y li\u1ec7u c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddi \u01b0\u01a1i<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">L\u00fd thuy\u1ebft x\u00e1c su\u1ea5t c\u0169ng gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c Quy lu\u1eadt mang \u00f4: &#8220;Mang \u00f4 khi c\u00f3 d\u1ef1 b\u00e1o m\u01b0a khi\u1ebfn m\u01b0a \u00edt khi x\u1ea3y ra&#8221;. V\u1edbi kh\u1ea3 n\u0103ng d\u1ef1 b\u00e1o th\u1eddi ti\u1ebft \u0111\u1ea1t t\u1edbi \u0111\u1ed9 ch\u00ednh x\u00e1c 80%, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 vi\u1ec7c mang \u00f4 theo l\u1eddi khuy\u00ean c\u1ee7a nh\u00e0 kh\u00ed t\u01b0\u1ee3ng s\u1ebd \u0111\u00fang 4 trong 5 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p. Th\u1ebf nh\u01b0ng, l\u1eadp lu\u1eadn c\u00f3 v\u1ebb ch\u00ednh x\u00e1c n\u00e0y l\u1ea1i t\u1ecf ra kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p v\u1edbi v\u00f9ng hi\u1ebfm m\u01b0a. \u1ede nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u00f3, 80% c\u00e1c d\u1ef1 b\u00e1o m\u01b0a l\u1ea1i c\u00f3 k\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e0 tr\u1eddi kh\u00f4ng m\u01b0a. V\u00ec th\u1ebf m\u00e0 c\u00f3 chuy\u1ec7n vui v\u1ec1 b\u00e0 v\u1ee3 v\u1ecb gi\u00e1m \u0111\u1ed1c nh\u00e0 kh\u00ed t\u01b0\u1ee3ng v\u1edbi chi\u1ebfc \u00e1o m\u01b0a lu\u00f4n lu\u00f4n m\u1edbi (v\u00ec ch\u1eb3ng khi n\u00e0o d\u00f9ng), b\u00e0 mang \u00e1o m\u01b0a khi ch\u1ed3ng b\u00e1o m\u01b0a (m\u00e0 tr\u1eddi l\u1ea1i n\u1eafng) v\u00e0 \u0111\u1ec3 \u00e1o \u1edf nh\u00e0 m\u1ed7i khi tr\u1eddi m\u01b0a!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh c\u00f3 mang \u00f4 hay kh\u00f4ng, c\u1ea7n t\u00ednh \u0111\u1ebfn x\u00e1c su\u1ea5t c\u00f3 m\u01b0a trong kho\u1ea3ng th\u1eddi gian b\u1ea1n \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng (ch\u1eb3ng h\u1ea1n 1 gi\u1edd \u0111\u1ed3ng h\u1ed3). N\u00f3 c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb \u0111\u1ee7 nh\u1ecf tr\u00ean to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi. V\u00ed d\u1ee5 x\u00e1c su\u1ea5t m\u01b0a l\u00e0 0,1 c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng b\u1ea1n kh\u00f4ng d\u00ednh m\u01b0a l\u1edbn g\u1ea5p 10 l\u1ea7n kh\u1ea3 n\u0103ng d\u00ednh m\u01b0a. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p \u1ea5y, l\u00fd thuy\u1ebft x\u00e1c su\u1ea5t ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng: khi\u1ebfn vi\u1ec7c mang \u00f4 c\u1ee7a b\u1ea1n tr\u1edf n\u00ean v\u00f4 \u00edch. B\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u1eb1m \u1edf ch\u1ed7, kh\u1ea3 n\u0103ng d\u1ef1 b\u00e1o cao c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 d\u1ef1 b\u00e1o tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c di\u1ec5n bi\u1ebfn \u00edt x\u1ea3y ra.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u1ea1i u\u00fd Murphy c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng h\u00e0i l\u00f2ng v\u00ec xu h\u01b0\u1edbng t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng ho\u00e1 c\u00e1c nguy\u00ean l\u00fd r\u1ea5t c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a \u00f4ng trong c\u00e1c k\u1ef9 thu\u1eadt \u0111\u00f2i h\u1ecfi s\u1ef1 ho\u00e0n thi\u1ec7n v\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c. Tuy nhi\u00ean, nhi\u1ec1u nh\u00e0 khoa h\u1ecdc cho r\u1eb1ng, c\u00e1c phi\u00ean b\u1ea3n &#8220;b\u00ecnh d\u00e2n&#8221; c\u1ee7a quy lu\u1eadt n\u00e0y kh\u00f4ng h\u1ec1 thi\u1ebfu s\u1ee9c s\u1ed1ng v\u00e0 ti\u1ec7n \u00edch. B\u00e0i h\u1ecdc quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1eeb \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt Murphy l\u00e0 c\u00e1c hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00e1ch gi\u1ea3i th\u00edch t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: Nh\u1eefng b\u00ed \u1ea9n c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i &#8211; Minh Anh S\u1eafp \u0111i l\u00e0m mu\u1ed9n, b\u1ea1n v\u1ed9i v\u00e0ng l\u00f4i ng\u0103n k\u00e9o nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c hai chi\u1ebfc t\u1ea5t c\u00f9ng \u0111\u00f4i. Trong nh\u00e0 b\u1ebfp, l\u00e1t b\u00e0nh m\u1ef3 tr\u01b0\u1ee3t kh\u1ecfi \u0111\u0129a r\u01a1i xu\u1ed1ng s\u00e0n &#8211; \u0111\u00e1ng bu\u1ed3n nh\u1ea5t l\u00e0 m\u1eb7t ph\u1ebft b\u01a1 \u00fap xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-16959","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kham-pha"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16959","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16959"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16959\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16960,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16959\/revisions\/16960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16959"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16959"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16959"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}