{"id":17046,"date":"2021-12-07T16:04:57","date_gmt":"2021-12-07T09:04:57","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=17046"},"modified":"2021-12-07T16:04:59","modified_gmt":"2021-12-07T09:04:59","slug":"tim-kiem-dau-vet-co-dai-tu-vu-tru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/tim-kiem-dau-vet-co-dai-tu-vu-tru\/","title":{"rendered":"T\u00ccM KI\u1ebeM D\u1ea4U V\u1ebeT C\u1ed4 \u0110\u1ea0I T\u1eea V\u0168 TR\u1ee4"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: Nh\u1eefng b\u00ed \u1ea9n c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i &#8211; Minh Anh<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hi\u1ec7n nay, vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c v\u1ec7 tinh ch\u1ee5p Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t \u0111\u00e3 cho ph\u00e9p c\u00e1c nh\u00e0 kh\u1ea3o c\u1ed5 h\u1ecdc r\u00fat ng\u1eafn r\u1ea5t nhi\u1ec1u th\u1eddi gian t\u00ecm ki\u1ebfm c\u00e1c t\u00e0n t\u00edch v\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec7u qu\u1ea3 cao.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u0103m 1993, sau ba n\u0103m t\u00ecm ki\u1ebfm kh\u00f4ng m\u1ec7t m\u1ecfi gi\u1eefa nh\u1eefng \u0111\u1ed3i c\u00e1t n\u00f3ng b\u1ecfng c\u1ee7a sa m\u1ea1c Gobi (M\u00f4ng C\u1ed5), nh\u00e0 kh\u1ea3o c\u1ed5 h\u1ecdc Michel Novachec c\u00f9ng nh\u00f3m c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u thu\u1ed9c Th\u01b0 vi\u1ec7n T\u1ef1 nhi\u00ean h\u1ecdc (M\u1ef9) \u0111\u00e3 ch\u1ea1m tay v\u00e0o m\u1ed9t trong nh\u1eefng t\u00e0n t\u00edch h\u00f3a th\u1ea1ch c\u1ed5 \u0111\u1ea1i thu\u1ed9c lo\u1ea1i l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ecba danh n\u1ed5i ti\u1ebfng c\u00f3 t\u00ean Ukha Tolgod, n\u01a1i l\u01b0u gi\u1eef v\u00f4 s\u1ed1 c\u00e1c b\u1ed9 x\u01b0\u01a1ng h\u00f3a th\u1ea1ch c\u1ee7a nh\u1eefng \u0111\u1ed9ng v\u1eadt th\u1eddi ti\u1ec1n s\u1eed, t\u00e0n t\u00edch c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 lo\u00e0i kh\u1ee7ng long, m\u1ed9t s\u1ed1 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u1ed5 thu\u1ed9c lo\u1ea1i chim c\u1ef1c hi\u1ebfm c\u00f3 t\u00ean Mononykus, c\u00f9ng v\u1edbi nh\u1eefng b\u1ed9 x\u01b0\u01a1ng h\u00f3a th\u1ea1ch c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 v\u00fa thu\u1ed9c K\u1ef7 Mesosoid.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u1ebfn nay, h\u00e0ng n\u0103m nh\u00e0 kh\u1ea3o c\u1ed5 h\u1ecdc \u0111\u1ebfn v\u00f9ng sa m\u1ea1c n\u00e0y \u0111\u1ec3 t\u00ecm ki\u1ebfm nh\u1eefng t\u00e0n t\u00edch m\u1edbi. Vi\u1ec7c khai qu\u1eadt tr\u00ean v\u00f9ng \u0111\u1ea5t sa m\u1ea1c n\u00e0y l\u00e0 v\u00f4 c\u00f9ng kh\u00f3 kh\u0103n, gian kh\u1ed5 do h\u1ec7 th\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc ph\u1ea3i l\u00e0m vi\u1ec7c d\u01b0\u1edbi c\u00e1i n\u00f3ng gay g\u1eaft, n\u1eafng v\u00e0 gi\u00f3 kinh kh\u1ee7ng c\u1ee7a kh\u00ed h\u1eadu sa m\u1ea1c. Ph\u1ea7n l\u1edbn c\u00e1c t\u00e0n t\u00edch c\u1ed5 \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y \u1edf ph\u00eda Nam M\u00f4ng C\u1ed5 l\u00e0 v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt s\u1ed1ng c\u00e1ch \u0111\u00e2y kho\u1ea3ng 80 tri\u1ec7u n\u0103m, t\u1ee9c v\u00e0o kho\u1ea3ng 15 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc khi lo\u00e0i kh\u1ee7ng long bi\u1ebfn m\u1ea5t kh\u1ecfi Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t. Qua t\u00e0n t\u00edch h\u00f3a th\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y, ch\u00fang ch\u1ee9ng t\u1ecf m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u: T\u1ea1i sa m\u1ea1c Gobi v\u00e0o m\u1ed9t th\u1eddi k\u1ef3 n\u00e0o \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 t\u1eebng t\u1ed3n t\u1ea1i nh\u1eefng v\u00f9ng ho\u1eb7c \u0111\u1ea7m c\u00f3 n\u01b0\u1edbc v\u00e0 m\u1ed9t th\u1ea3m th\u1ef1c v\u1eadt kh\u00e1 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o cu\u1ed9c s\u1ed1ng cho nhi\u1ec1u lo\u00e0i kh\u1ee7ng long, th\u1eb1n l\u1eb1n v\u00e0 c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 v\u00fa kh\u00e1c.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1ea1i khu v\u1ef1c Ukha Tolgod, c\u00e1c nh\u00e0 kh\u1ea3o c\u1ed5 h\u1ecdc \u0111\u00e3 t\u00ecm ki\u1ebfm tr\u00ean m\u1ed9t v\u00f9ng r\u1ed9ng 4 km2 v\u00e0 nh\u1eefng h\u00f3a th\u1ea1ch m\u00e0 h\u1ecd ph\u00e1t hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u h\u01a1n t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng g\u00ec \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 tr\u00ean sa m\u1ea1c Gobi. Quan tr\u1ecdng h\u01a1n c\u1ea3, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ee9a tranh to\u00e0n c\u1ea3nh v\u1ec1 s\u1ef1 ti\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 v\u00fa, c\u0169ng nh\u01b0 v\u1ec1 qu\u00e1 tr\u00ecnh sinh s\u1ea3n c\u1ee7a lo\u00e0i kh\u1ee7ng long. C\u00e1c b\u1ed9 x\u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u00e1c d\u1ea5u v\u1ebft h\u00f3a th\u1ea1ch \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng t\u1ecf: Lo\u00e0i kh\u1ee7ng long c\u0169ng r\u1ea5t quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn t\u1ed5 v\u00e0 tr\u1ee9ng c\u1ee7a ch\u00fang t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 \u1edf lo\u00e0i chim hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i ng\u00e0y nay. C\u00f2n nh\u1eefng h\u00f3a th\u1ea1ch c\u1ee7a lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 v\u00fa \u0111\u00e3 cung c\u1ea5p c\u00e1c ch\u1ee9ng c\u1ee9 cho c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, ho\u00e0n thi\u1ec7n th\u00eam v\u1ec1 c\u00e2y ti\u1ebfn h\u00f3a, b\u1ed5 sung c\u00e1c nh\u00e1nh c\u01a1 s\u1edf d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c xu\u1ea5t hi\u1ec7n lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u1ec3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecbnh v\u1ecb ch\u00ednh x\u00e1c nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m m\u1edbi, t\u1eadp trung c\u00e1c h\u00f3a th\u1ea1ch tr\u00ean sa m\u1ea1c Gobi m\u00eanh m\u00f4ng, h\u1ecd ph\u1ea3i s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c b\u1ee9c \u1ea3nh ch\u1ee5p t\u1eeb v\u1ec7 tinh Landsat. Tr\u00ean v\u1ec7 tinh n\u00e0y c\u00f3 70 b\u1ed9 ch\u1ee5p c\u1ef1c nh\u1ea1y v\u00e0 r\u00f5. C\u00e1c b\u1ed9 ch\u1ee5p \u1ea3nh n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ee5p nh\u1eefng \u1ea3nh ph\u1ea3n x\u1ea1 l\u1ea1i b\u1edfi tia n\u1eafng m\u1eb7t tr\u1eddi ho\u1eb7c t\u1eeb m\u1ed9t ngu\u1ed3n ph\u00e1t nhi\u1ec7t, t\u1eeb \u0111\u00f3 h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng v\u1ecb tr\u00ed c\u00f3 s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a \u0111\u1ea5t \u0111\u1ed3i tr\u00ean sa m\u1ea1c to\u00e0n c\u00e1t, do x\u00e1c su\u1ea5t c\u00f3 nh\u1eefng d\u1ea5u t\u00edch h\u00f3a th\u1ea1ch l\u00e0 l\u1edbn nh\u1ea5t t\u1ea1i c\u00e1c khu v\u1ef1c n\u00e0y. C\u00e1c nh\u00e0 kh\u1ea3o c\u1ed5 c\u0169ng cho bi\u1ebft: Th\u01b0\u1eddng c\u00e1c h\u00f3a th\u1ea1ch c\u1ee7a \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u1ed5 \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i nguy\u00ean l\u00e0 n\u1ec1n c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u1ecdn n\u00fai l\u1edbn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 t\u1eebng c\u00f3, \u1edf sa m\u1ea1c Gobi. \u1ede \u0111\u00f3, th\u01b0\u1eddng c\u00f3 nh\u1eefng l\u1edbp \u0111\u00e1 k\u1ebft v\u00e0 n\u00e9t \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng l\u00e0 r\u1ea5t hi\u1ebfm c\u00e2y c\u1ed1i, th\u1ef1c v\u1eadt sinh s\u1ed1ng. Nh\u1eefng \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m n\u00e0y d\u1ec5 d\u00e0ng x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c, t\u1ea1i nh\u1eefng b\u1ee9c \u1ea3nh do v\u1ec7 tinh ch\u1ee5p t\u1eeb v\u0169 tr\u1ee5.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u1eeb kh\u00f3a t\u00ecm ki\u1ebfm: Nh\u1eefng b\u00ed \u1ea9n c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i &#8211; Minh Anh Hi\u1ec7n nay, vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c v\u1ec7 tinh ch\u1ee5p Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t \u0111\u00e3 cho ph\u00e9p c\u00e1c nh\u00e0 kh\u1ea3o c\u1ed5 h\u1ecdc r\u00fat ng\u1eafn r\u1ea5t nhi\u1ec1u th\u1eddi gian t\u00ecm ki\u1ebfm c\u00e1c t\u00e0n t\u00edch v\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec7u qu\u1ea3 cao. N\u0103m 1993, sau ba n\u0103m t\u00ecm [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-17046","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kham-pha"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17046","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17046"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17046\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17047,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17046\/revisions\/17047"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17046"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17046"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17046"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}