{"id":7187,"date":"2021-11-20T12:45:14","date_gmt":"2021-11-20T05:45:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=7187"},"modified":"2021-11-20T13:24:38","modified_gmt":"2021-11-20T06:24:38","slug":"ban-dem-nhin-len-bau-troi-cac-ngoi-sao-nhap-nhay-nhung-cung-co-luc-duong-nhien-la-rat-it-gap-tren-bau-troi-bong-sa-xuong-mot-vi-khac-rat-ky-la-vet-sang-co-dau-va-co-duoi-keo-dai-giong-nhu-mot","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/ban-dem-nhin-len-bau-troi-cac-ngoi-sao-nhap-nhay-nhung-cung-co-luc-duong-nhien-la-rat-it-gap-tren-bau-troi-bong-sa-xuong-mot-vi-khac-rat-ky-la-vet-sang-co-dau-va-co-duoi-keo-dai-giong-nhu-mot\/","title":{"rendered":"Sao ch\u1ed5i l\u00e0 g\u00ec?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ban \u0111\u00eam nh\u00ecn l\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi, c\u00e1c ng\u00f4i sao nh\u1ea5p nh\u00e1y. Nh\u01b0ng c\u0169ng c\u00f3 l\u00fac, \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean l\u00e0 r\u1ea5t \u00edt g\u1eb7p, tr\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi b\u1ed7ng sa xu\u1ed1ng m\u1ed9t &#8220;v\u1ecb kh\u00e1c&#8221; r\u1ea5t k\u1ef3 l\u1ea1: v\u1ec7t s\u00e1ng c\u00f3 \u0111\u1ea7u v\u00e0 c\u00f3 \u0111u\u00f4i k\u00e9o d\u00e0i gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t nh\u00e1t qu\u00e9t. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 sao ch\u1ed5i.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">R\u1ea5t nhi\u1ec1u sao ch\u1ed5i kh\u00f4ng ng\u1eebng quay quanh qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o elip d\u00e0i v\u00e0 d\u1eb9t quanh M\u1eb7t Tr\u1eddi. Nh\u1eefng sao ch\u1ed5i n\u00e0y g\u1ecdi l\u00e0 &#8220;sao ch\u1ed5i chu k\u1ef3&#8221;. C\u1ee9 c\u00e1ch m\u1ed9t th\u1eddi gian nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh th\u00ec ch\u00fang l\u1ea1i chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o g\u1ea7n v\u1edbi M\u1eb7t Tr\u1eddi v\u00e0 Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, l\u00fac \u0111\u00f3 ta c\u00f3 d\u1ecbp nh\u00ecn th\u1ea5y n\u00f3. C\u00f3 nh\u1eefng sao ch\u1ed5i qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o l\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng parab\u00f4n, ho\u1eb7c hipecb\u00f4n, ch\u00fang gi\u1ed1ng nh\u01b0 nh\u1eefng kh\u00e1ch qua \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a h\u1ec7 M\u1eb7t Tr\u1eddi, \u0111\u00e3 \u0111i l\u00e0 \u0111i lu\u00f4n \u0111\u1ebfn ch\u00e2n tr\u1eddi g\u00f3c bi\u1ec3n n\u00e0o kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sao ch\u1ed5i ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t kh\u00ed \u0111o\u00e0n \u0111\u00f4ng l\u1ea1nh k\u00e8m theo nh\u1eefng h\u1ea1t b\u0103ng v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ea5t b\u1ee5i. Sao ch\u1ed5i \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh chia l\u00e0m 3 b\u1ed9 ph\u1eadn: nh\u00e2n sao, t\u00f3c sao v\u00e0 \u0111u\u00f4i sao.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u00e2n sao ch\u1ee7 y\u1ebfu do c\u00e1c ch\u1ea5t \u1edf tr\u1ea1ng th\u00e1i r\u1eafn d\u00e0y \u0111\u1eb7c c\u1ea5u t\u1ea1o th\u00e0nh, \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh n\u00f3i chung tr\u00ean 10 km. L\u1edbp s\u01b0\u01a1ng m\u00f9 chung quanh h\u1ea1t nh\u00e2n sao ch\u1ed5i l\u00e0 l\u1edbp t\u00f3c sao ch\u1ed5i. H\u1ea1t nh\u00e2n v\u00e0 l\u1edbp t\u00f3c g\u1ecdi chung l\u00e0 \u0111\u1ea7u sao. C\u00e1i \u0111u\u00f4i d\u00e0i ph\u00eda sau l\u00e0 \u0111u\u00f4i sao.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u01b0\u1eddng k\u00ednh \u0111\u1ea7u sao ch\u1ed5i n\u00f3i chung t\u1eeb 5 v\u1ea1n &#8211; 25 v\u1ea1n km. Theo ghi ch\u00e9p th\u00ec sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n n\u0103m 1811 \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 sao ch\u1ed5i l\u1edbn qu\u00e1n qu\u00e2n, \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh \u0111\u1ea7u sao ch\u1ed5i tr\u00ean 1,8 tri\u1ec7u km, c\u00f2n l\u1edbn h\u01a1n \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh c\u1ee7a M\u1eb7t Tr\u1eddi. C\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n th\u00f4ng qua quan s\u00e1t b\u00ean ngo\u00e0i t\u1ea7ng kh\u00ed quy\u1ec3n c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t ph\u00e1t hi\u1ec7n \u0111\u1ea7u c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 sao ch\u1ed5i n\u00e0o \u0111\u00f3 c\u00f3 l\u1edbp ngo\u00e0i c\u00f9ng l\u00e0 m\u1ed9t t\u1ea7ng bao b\u1ecdc l\u1edbn b\u1eb1ng l\u1edbp m\u00e2y hydro, c\u00f3 nh\u1eefng l\u1edbp \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn h\u01a1n 10 tri\u1ec7u km.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110u\u00f4i c\u1ee7a sao ch\u1ed5i kh\u00f4ng ph\u1ea3i bao gi\u1edd c\u0169ng c\u00f3, ch\u1ec9 khi n\u00e0o sao ch\u1ed5i \u0111\u1ebfn g\u1ea7n M\u1eb7t Tr\u1eddi b\u1ecb \u00e1p l\u1ef1c c\u1ee7a gi\u00f3 M\u1eb7t Tr\u1eddi m\u1edbi h\u00ecnh th\u00e0nh. \u0110\u1ed9 d\u00e0i \u0111u\u00f4i sao ch\u1ed5i n\u00f3i ch\u00fang l\u00e0 h\u00e0ng tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn h\u00e0ng tr\u0103m tri\u1ec7u km. Sao ch\u1ed5i v\u1eeba n\u00f3i \u0111\u1ebfn tr\u00ean \u0111\u00e2y, \u0111u\u00f4i c\u1ee7a n\u00f3 d\u00e0i 160 tri\u1ec7u km, chi\u1ec1u r\u1ed9ng h\u01a1n 20 tri\u1ec7u km. N\u1ebfu ta xem sao ch\u1ed5i c\u00f3 h\u00ecnh ch\u00f3p n\u00f3n th\u00ec th\u1ec3 t\u00edch c\u1ee7a n\u00f3 l\u1edbp g\u1ea5p h\u01a1n hai v\u1ea1n l\u1ea7n so v\u1edbi M\u1eb7t Tr\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sao ch\u1ed5i tuy th\u1ec3 t\u00edch l\u1edbn, nh\u01b0ng b\u1ee5ng c\u1ee7a n\u00f3 tr\u1ed1ng r\u1ed7ng. Tuy sao ch\u1ed5i to h\u01a1n M\u1eb7t Tr\u1eddi h\u00e0ng v\u1ea1n l\u1ea7n nh\u01b0ng kh\u1ed1i l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a n\u00f3 c\u00f3 l\u1ebd ch\u1ec9 b\u1eb1ng 1\/200 t\u1ec9 &#8211; 1\/2 tri\u1ec7u t\u1ec9 kh\u1ed1i l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a M\u1eb7t Tr\u1eddi. Do \u0111\u00f3 m\u1eadt \u0111\u1ed9 c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 v\u00f4 c\u00f9ng th\u01b0a th\u1edbt.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kho\u00e1: Sao ch\u1ed5i; Sao ch\u1ed5i chu k\u1ef3; Nh\u00e2n sao ch\u1ed5i; L\u00f4ng sao ch\u1ed5i; \u0110\u1ea7u sao ch\u1ed5i; \u0110u\u00f4i sao ch\u1ed5i.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n\n\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ban \u0111\u00eam nh\u00ecn l\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi, c\u00e1c ng\u00f4i sao nh\u1ea5p nh\u00e1y. Nh\u01b0ng c\u0169ng c\u00f3 l\u00fac, \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean l\u00e0 r\u1ea5t \u00edt g\u1eb7p, tr\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi b\u1ed7ng sa xu\u1ed1ng m\u1ed9t &#8220;v\u1ecb kh\u00e1c&#8221; r\u1ea5t k\u1ef3 l\u1ea1: v\u1ec7t s\u00e1ng c\u00f3 \u0111\u1ea7u v\u00e0 c\u00f3 \u0111u\u00f4i k\u00e9o d\u00e0i gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t nh\u00e1t qu\u00e9t. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 sao ch\u1ed5i. R\u1ea5t nhi\u1ec1u sao [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,7],"tags":[],"class_list":["post-7187","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-vat-ly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7187","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7187"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7187\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7187"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7187"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7187"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}