{"id":7333,"date":"2021-11-20T13:02:34","date_gmt":"2021-11-20T06:02:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=7333"},"modified":"2021-11-20T15:09:13","modified_gmt":"2021-11-20T08:09:13","slug":"vi-sao-phai-thi-nghiem-dong-vat-tren-vu-tru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/vi-sao-phai-thi-nghiem-dong-vat-tren-vu-tru\/","title":{"rendered":"V\u00ec sao ph\u1ea3i th\u00ed nghi\u1ec7m \u0111\u1ed9ng v\u1eadt tr\u00ean v\u0169 tr\u1ee5?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tr\u01b0\u1edbc khi con ng\u01b0\u1eddi bay l\u00ean v\u0169 tr\u1ee5, \u0111\u1ec3 th\u0103m d\u00f2 con ng\u01b0\u1eddi \u1edf trong v\u0169 tr\u1ee5 g\u1eb7p ph\u1ea3i nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 g\u00ec, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ng\u01b0\u1eddi ta ph\u1ea3i \u0111\u01b0a lo\u00e0i v\u1eadt l\u00ean l\u00e0m th\u00ed nghi\u1ec7m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u1ef9 v\u00e0 Li\u00ean X\u00f4 t\u1eeb sau \u0111\u1ea1i chi\u1ebfn th\u1ebf gi\u1edbi th\u1ee9 hai \u0111\u1ec1u b\u1eaft \u0111\u1ea7u ph\u00f3ng v\u1ec7 tinh ch\u1edf \u0111\u1ed9ng v\u1eadt l\u00ean l\u00e0m th\u00ed nghi\u1ec7m. T\u1eeb th\u00e1ng 6 n\u0103m 1948 &#8211; th\u00e1ng 9 n\u0103m 1949 M\u1ef9 \u0111\u00e3 d\u00f9ng t\u00ean l\u1eeda &#8220;V-2&#8221; b\u1ed1n l\u1ea7n \u0111\u01b0a kh\u1ec9 l\u00ean \u0111\u1ed9 cao h\u01a1n 60 km. Th\u00e1ng 5 n\u0103m 1952 M\u1ef9 l\u1ea1i ti\u1ebfp t\u1ee5c ph\u00f3ng t\u00ean l\u1eeda sinh v\u1eadt, trong \u0111\u00f3 mang hai con kh\u1ec9 l\u00ean. Li\u00ean X\u00f4 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y trong v\u00f2ng 10 n\u0103m t\u1eeb 1949 &#8211; 1958 t\u1ed5ng c\u1ed9ng ph\u00f3ng 31 l\u1ea7n t\u00ean l\u1eeda, mang 42 con ch\u00f3 v\u00e0o kh\u00f4ng trung. M\u1ee5c \u0111\u00edch nh\u1eefng th\u00ed nghi\u1ec7m n\u00e0y \u0111\u1ec1u nh\u1eb1m t\u00ecm hi\u1ec3u \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng \u0111\u01b0\u1ee3c gia t\u1ed1c bao nhi\u00eau.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u1ed9ng v\u1eadt th\u1ef1c s\u1ef1 m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng ti\u00ean phong \u0111i v\u00e0o v\u0169 tr\u1ee5 l\u00e0 ch\u00f3 Laika. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 11 n\u0103m 1957 Li\u00ean X\u00f4 ph\u00f3ng v\u1ec7 tinh nh\u00e2n t\u1ea1o th\u1ee9 hai mang t\u00ean &#8220;Ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n l\u1eef h\u00e0nh s\u1ed1 2&#8221;, trong khoang c\u1ee7a v\u1ec7 tinh n\u00e0y mang theo con ch\u00f3 Laika. V\u00ec h\u1ed3i \u0111\u00f3 ch\u01b0a th\u1ec3 khi\u1ebfn cho v\u1ec7 tinh quay tr\u1edf v\u1ec1 n\u00ean con ch\u00f3 Laika sau khi \u0111\u01b0a v\u00e0o v\u0169 tr\u1ee5 ng\u00e0y th\u1ee9 s\u00e1u th\u00ec ch\u1ebft. Ba n\u0103m sau, th\u00e1ng 8 n\u0103m 1960 v\u1ec7 tinh &#8220;Ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n l\u1eef h\u00e0nh s\u1ed1 5&#8221; l\u1ea1i mang theo hai con ch\u00f3 bay l\u00ean v\u0169 tr\u1ee5. Sau hai ng\u00e0y hai \u0111\u00eam ch\u00fang b\u00ecnh y\u00ean tr\u1edf v\u1ec1 Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u01b0\u1edbc M\u1ef9 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 12 n\u0103m 1959 c\u0169ng \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u00f9ng v\u1ec7 tinh &#8220;&#8221;Thu\u1ef7 tinh&#8221; (Mercury) d\u1ea1ng con t\u00e0u v\u0169 tr\u1ee5 mang kh\u1ec9 v\u00e0 h\u1eafc tinh tinh v\u00e0o v\u0169 tr\u1ee5. Nh\u1eefng th\u00ed nghi\u1ec7m n\u00e0y \u0111\u1ec1u ch\u1ee9ng t\u1ecf \u0111\u1ed9ng v\u1eadt ho\u00e0n to\u00e0n c\u00f3 th\u1ec3 th\u00edch \u1ee9ng v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng cu\u1ed9c s\u1ed1ng trong v\u0169 tr\u1ee5, gi\u1ea3i to\u1ea3 \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed7i lo l\u1eafng \u0111\u01b0a con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o v\u0169 tr\u1ee5.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trung Qu\u1ed1c b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb nh\u1eefng n\u0103m 60 \u0111\u00e3 ph\u00f3ng t\u00ean l\u1eeda mang sinh v\u1eadt. Chu\u1ed9t b\u1ea1ch l\u1edbn, chu\u1ed9t b\u1ea1ch con v\u00e0 ch\u00f3 tr\u1edf th\u00e0nh c\u00e1c \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng th\u00ed nghi\u1ec7m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u1ec7 tinh h\u1ed3i quy\u1ec3n c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c c\u0169ng \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n mang c\u00e1c \u0111\u1ed9ng v\u1eadt du h\u00e0nh trong v\u0169 tr\u1ee5. Th\u1ef1c nghi\u1ec7m v\u0169 tr\u1ee5 \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c lo\u1ea1i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t n\u1ec1n m\u00f3ng t\u1ed1t \u0111\u1eb9p \u0111\u1ec3 Trung Qu\u1ed1c ph\u00f3ng v\u1ec7 tinh mang ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tham gia v\u00e0o \u0111\u1ed9i qu\u00e2n th\u00ed nghi\u1ec7m trong v\u0169 tr\u1ee5 c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c lo\u00e0i nh\u01b0 c\u00e1, c\u00e2y d\u00e2y leo c\u00f3 qu\u1ea3, ki\u1ebfn, c\u00f3c, nh\u00e1i. Ch\u00fang \u0111\u1ec1u c\u00f3 nh\u1eefng c\u1ed1ng hi\u1ebfn to l\u1edbn cho c\u00f4ng vi\u1ec7c chinh ph\u1ee5c v\u0169 tr\u1ee5 c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. S\u1ef1 th\u00ed nghi\u1ec7m th\u00e0nh c\u00f4ng nh\u1eefng \u0111\u1ed9ng v\u1eadt n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u1ea9y nhanh th\u1eddi \u0111\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi bay v\u00e0o v\u0169 tr\u1ee5.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kho\u00e1: Th\u00ed nghi\u1ec7m v\u0169 tr\u1ee5; T\u00ean l\u1eeda mang sinh v\u1eadt; V\u1ec7 tinh mang sinh v\u1eadt.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n\n\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tr\u01b0\u1edbc khi con ng\u01b0\u1eddi bay l\u00ean v\u0169 tr\u1ee5, \u0111\u1ec3 th\u0103m d\u00f2 con ng\u01b0\u1eddi \u1edf trong v\u0169 tr\u1ee5 g\u1eb7p ph\u1ea3i nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 g\u00ec, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ng\u01b0\u1eddi ta ph\u1ea3i \u0111\u01b0a lo\u00e0i v\u1eadt l\u00ean l\u00e0m th\u00ed nghi\u1ec7m. M\u1ef9 v\u00e0 Li\u00ean X\u00f4 t\u1eeb sau \u0111\u1ea1i chi\u1ebfn th\u1ebf gi\u1edbi th\u1ee9 hai \u0111\u1ec1u b\u1eaft \u0111\u1ea7u ph\u00f3ng v\u1ec7 tinh ch\u1edf \u0111\u1ed9ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,7],"tags":[],"class_list":["post-7333","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-vat-ly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7333","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7333"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7333\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7333"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7333"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7333"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}