{"id":8441,"date":"2021-11-21T11:58:36","date_gmt":"2021-11-21T04:58:36","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=8441"},"modified":"2021-11-21T12:31:36","modified_gmt":"2021-11-21T05:31:36","slug":"tai-sao-khung-long-lai-bi-tuyet-chung","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/tai-sao-khung-long-lai-bi-tuyet-chung\/","title":{"rendered":"T\u1ea1i sao kh\u1ee7ng long l\u1ea1i b\u1ecb tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong l\u1ecbch s\u1eed ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a sinh v\u1eadt h\u1ecdc, c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt sau khi xu\u1ea5t hi\u1ec7n l\u1ea1i bi\u1ebfn m\u1ea5t. V\u00ec v\u1eady ch\u00fang ta kh\u00f4ng c\u1ea3m th\u1ea5y k\u00ec l\u1ea1, b\u1edfi v\u00ec \u0111\u1ed9ng v\u1eadt tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf l\u00e0 m\u1ed9t giai \u0111o\u1ea1n t\u1ea5t y\u1ebfu trong l\u1ecbch s\u1eed ti\u1ebfn ho\u00e1 c\u1ee7a sinh v\u1eadt. M\u1ed9t s\u1ed1 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u1ebfn m\u1ed9t th\u1eddi k\u00ec nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh th\u00ec s\u1ebd k\u1ebft th\u00fac s\u1ee9 m\u1ec7nh c\u1ee7a n\u00f3, do \u0111\u00f3 kh\u00f4ng gian sinh s\u1ed1ng c\u1ee7a ch\u00fang s\u1ebd c\u00f3 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt m\u1edbi thay th\u1ebf, tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, \u0111\u00e2y c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 qu\u00e1 tr\u00ecnh trao \u0111\u1ed5i ch\u1ea5t c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi sinh v\u1eadt.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u00f4i khi, s\u1ef1 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a qu\u00e1 tr\u00ecnh trao \u0111\u1ed5i ch\u1ea5t n\u00e0y l\u00e0 r\u1ea5t l\u1edbn, n\u00f3 s\u1ebd d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 suy ki\u1ec7t c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 qu\u1ea7n th\u1ec3 sinh v\u1eadt l\u1edbn, l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u1ecba ch\u1ea5t th\u00ec l\u1ea5y \u0111\u00f3 l\u00e0m s\u1ef1 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u c\u1ee7a th\u1eddi \u0111\u1ea1i m\u1edbi. V\u00ed d\u1ee5, khi m\u1ed9t lo\u00e0i sinh v\u1eadt thu\u1ed9c ng\u00e0nh ch\u00e2n \u0111\u1ed1t l\u00e0 b\u1ecd ba thu\u1ef3 b\u1ecb tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng, con ng\u01b0\u1eddi l\u1ea5y d\u00f3 l\u00e0m m\u1ed1c k\u1ebft th\u00fac \u0111\u1ea1i C\u1ed5 sinh. C\u00f2n s\u1ef1 k\u1ebft th\u00fac c\u1ee7a \u0111\u1ea1i Trung sinh th\u00ec l\u1ea1i l\u1ea5y kh\u1ee7ng long b\u1ecb tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng l\u00e0m m\u1ed1c. N\u00f3i c\u00e1ch kh\u00e1c, l\u1ea5y k\u1ec9 Kr\u00eata (ph\u1ea5n tr\u1eafng) \u0111\u1ea1i Trung sinh c\u00e1ch \u0111\u00e2y 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc l\u00e0m m\u1ed1c, v\u01b0\u1ee3t qua m\u1ed1c n\u00e0y h\u00e0ng lo\u1ea1t sinh v\u1eadt nh\u01b0 kh\u1ee7ng long c\u0169ng s\u1ebd kh\u00f4ng bao gi\u1edd t\u00ecm th\u1ea5y n\u1eefa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tuy tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng l\u00e0 t\u1ea5t y\u1ebfu, v\u1eady th\u00ec t\u1ea1i sao m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u1ee9 kh\u00f4ng ng\u1eebng b\u00e0n t\u00e1n v\u1ec1 \u0111\u1ec1 t\u00e0i kh\u1ee7ng long tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng th\u1ebf? \u0110i\u1ec1u n\u00e0y m\u1ed9t m\u1eb7t l\u00e0 do kh\u1ee7ng long &#8211; con v\u1eadt to l\u1edbn n\u00e0y qu\u1ea3 th\u1ef1c \u0111\u00e3 g\u00e2y ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng r\u1ea5t l\u1edbn \u0111\u1ed1i v\u1edbi sinh gi\u1edbi, m\u1eb7t kh\u00e1c, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng c\u1ea3m th\u1ea5y k\u00ec l\u1ea1, kh\u1ee7ng long th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u0111\u00f3 l\u00e0 k\u1ebb th\u1ed1ng tr\u1ecb to\u00e0n c\u1ea7u, m\u00e0 k\u1ebb th\u1ed1ng tr\u1ecb l\u1ea1i bi\u1ebfn m\u1ea5t m\u1ed9t c\u00e1ch l\u1eb7ng l\u1ebd nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1eb3ng khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta c\u1ea3m th\u1ea5y nghi ng\u1edd sao. Do v\u1eady, vi\u1ec7c nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 kh\u1ee7ng long tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ec1 t\u00e0i v\u00f4 c\u00f9ng n\u00f3ng.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Xoay quanh v\u1ea5n \u0111\u1ec1 kh\u1ee7ng long b\u1ecb tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o, tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u00e3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n r\u1ea5t nhi\u1ec1u gi\u1ea3 thi\u1ebft nh\u01b0 tr\u00fang \u0111\u1ed9c, l\u00e3o ho\u00e1, \u00f4 nhi\u1ec5m m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng, v\u1ecf tr\u1ee9ng bi\u1ebfn ch\u1ea5t, s\u1ef1 b\u00f9ng n\u1ed5 c\u1ee7a c\u00e1c si\u00eau t\u00e2n tinh v.v.. M\u1ed7i m\u1ed9t gi\u1ea3 thi\u1ebft \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 vi\u1ebft th\u00e0nh m\u1ed9t b\u1ed9 phim truy\u1ec1n h\u00ecnh r\u1ea5t d\u00e0i, k\u1ec3 cho b\u1ea1n nghe m\u1ed9t c\u00e2u chuy\u1ec7n v\u00f4 c\u00f9ng h\u1ea5p d\u1eabn. Th\u1ebf nh\u01b0ng khoa h\u1ecdc th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u00ecm s\u00e2u trong c\u00e1c c\u00e2u chuy\u1ec7n m\u00e0 n\u00f3 c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng x\u00e1c th\u1ef1c. Trong nh\u1eefng gi\u1ea3 thi\u1ebft n\u00e0y, \u0111\u1ea1i \u0111a s\u1ed1 c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc cho r\u1eb1ng, gi\u1ea3 thi\u1ebft c\u00e1c thi\u00ean th\u1ea1ch va \u0111\u1eadp \u0111\u01b0a ra h\u00e0ng lo\u1ea1t b\u1eb1ng ch\u1ee9ng, c\u00f3 s\u1ee9c thuy\u1ebft ph\u1ee5c t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1ng tin c\u1eady.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u0103m 1980, gi\u00e1o s\u01b0 Abaelies, Tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea1i h\u1ecdc bang California c\u1ee7a M\u0129 trong qu\u00e1 tr\u00ecnh nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ea1i Italia \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n ra irit trong \u0111\u1ecba t\u1ea7ng 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 n\u1ed3ng \u0111\u1ed9 cao g\u1ea5p m\u1ea5y ch\u1ee5c l\u1ea7n, th\u1eadm ch\u00ed m\u1ea5y tr\u0103m l\u1ea7n so v\u1edbi h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng. Lo\u1ea1i irit c\u00f3 n\u1ed3ng \u0111\u1ed9 cao n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ecm th\u1ea5y h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng trong thi\u00ean th\u1ea1ch ngo\u00e0i b\u1ea7u tr\u1eddi. V\u00ec v\u1eady, gi\u00e1o s\u01b0 Abaelies suy \u0111o\u00e1n, 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, c\u00f3 m\u1ed9t m\u1ea3nh thi\u00ean th\u1ea1ch l\u1edbn t\u1eebng va v\u00e0o Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, m\u00e0 th\u1eddi k\u00ec n\u00e0y \u0111\u00fang l\u00e0 th\u1eddi k\u00ec tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng c\u1ee7a kh\u1ee7ng long. T\u1ef1 nhi\u00ean nh\u01b0 v\u1eady n\u00ean m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi li\u00ean h\u1ec7 s\u1ef1 va \u0111\u1eadp n\u00e0y v\u1edbi s\u1ef1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng c\u1ee7a kh\u1ee7ng long l\u1ea1i v\u1edbi nhau. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a irit v\u00e0 \u0111\u00e3 d\u1ef1 \u0111o\u00e1n ra v\u1eadt va \u0111\u1eadp t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng v\u1edbi h\u00e0nh tinh nh\u1ecf c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh kho\u1ea3ng 10 km.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Thi\u00ean th\u1ea1ch l\u1edbn nh\u01b0 v\u1eady va \u0111\u1eadp v\u00e0o Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ef1 va \u0111\u1eadp m\u1ea1nh kh\u00f4ng g\u00ec s\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c, l\u1ea5y c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9 c\u1ee7a \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 d\u1ef1 \u0111o\u00e1n l\u00e0 kho\u1ea3ng 10 \u0111\u1ed9 r\u00edch te, m\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh c\u1ee7a h\u1ed1 thi\u00ean th\u1ea1ch do s\u1ef1 va \u0111\u1eadp t\u1ea1o ra s\u1ebd v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 100 km. V\u00ec v\u1eady, ph\u1ea3i t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1ed1i thi\u00ean th\u1ea1ch n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 cung c\u1ea5p \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1eb1ng ch\u1ee9ng thuy\u1ebft ph\u1ee5c \u0111\u1ed1i v\u1edbi gi\u1ea3 thi\u1ebft n\u00e0y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 m\u1ea5t kho\u1ea3ng th\u1eddi gian h\u01a1n 10 n\u0103m, cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u00e0o n\u0103m 1991 \u0111\u00e3 c\u00f3 k\u1ebft qu\u1ea3 s\u01a1 b\u1ed9, h\u1ed1 thi\u00ean th\u1ea1ch n\u00e0y t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf trong \u0111\u1ecba t\u1ea7ng c\u1ee7a l\u1ee5c \u0111\u1ecba Ch\u00e2u M\u0129, d\u1ef1 \u0111o\u00e1n \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh l\u00e0 kho\u1ea3ng 180 &#8211; 300 km. Tuy nhi\u00ean, l\u01b0\u1ee3ng sai l\u1ec7ch n\u00e0y th\u1ef1c s\u1ef1 qu\u00e1 l\u1edbn, do v\u1eady b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb n\u0103m 1995, \u1edf c\u00e1c n\u01a1i tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi c\u00f3 kho\u1ea3ng 5 t\u1ed5 c\u00f4ng t\u00e1c t\u1ef1 v\u1ea1ch k\u1ebf ho\u1ea1ch d\u00f9ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p s\u00f3ng \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh suy \u0111o\u00e1n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u1ebfu nh\u01b0 l\u00fac \u0111\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 s\u1ef1 va \u0111\u1eadp n\u00e0y, v\u1eady th\u00ec, nh\u1eefng \u0111\u1ee3t bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng l\u1edbn c\u0169ng s\u1ebd theo \u0111\u00f3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n. V\u00ec v\u1eady, trong s\u1ed1 thi\u00ean th\u1ea1ch n\u00e0y, ngo\u00e0i h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng irit cao, c\u00f2n ph\u1ea3i k\u00e8m theo c\u00e1c hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng ph\u00e1 ho\u1ea1i do bi\u1ec3n \u0111\u1ed9ng sinh ra. Do v\u1eady, \u0111\u1ecba t\u1ea7ng c\u1ee7a 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ed9t m\u1ecf v\u00e0ng, n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 cung c\u1ea5p b\u1eb1ng ch\u1ee9ng m\u00e0 ch\u00fang ta \u0111ang c\u1ea7n, \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean, c\u00f4ng vi\u1ec7c khai qu\u1eadt ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec3n khai d\u1ea7n d\u1ea7n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tuy nhi\u00ean, c\u0169ng c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 t\u1ecf \u00fd ho\u00e0i nghi, h\u1ecd cho r\u1eb1ng s\u1ef1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng c\u1ee7a kh\u1ee7ng long ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 do s\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u1ee7a v\u1ecb kh\u00e1ch ngo\u00e0i b\u1ea7u tr\u1eddi n\u00e0o, m\u00e0 l\u00e0 do s\u1ef1 \u00f4 nhi\u1ec5m m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng c\u1ee7a b\u1ea3n th\u00e2n Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t g\u00e2y ra. B\u1edfi v\u00ec nh\u1eefng nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u1ecba ch\u1ea5t cho ch\u00fang ta th\u1ea5y, 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, \u1edf cao nguy\u00ean Deccan c\u1ee7a \u1ea5n \u0110\u1ed9 \u0111\u00e3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a n\u00fai l\u1eeda phun r\u1ea5t m\u1ea1nh, h\u1eadu qu\u1ea3 t\u1eeb \u0111\u00f3 mang l\u1ea1i c\u0169ng s\u1ebd g\u00e2y n\u00ean s\u1ef1 ph\u00e1 ho\u1ea1i nhanh ch\u00f3ng \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng sinh th\u00e1i. Kh\u00f4ng ng\u1edd, ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng n\u00fai l\u1eeda \u1edf \u1ea5n \u0110\u1ed9 m\u00e0 nh\u1eefng nh\u00e0 khoa h\u1ecdc c\u00f3 nghi ng\u1edd \u0111\u01b0a ra l\u1ea1i tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t ch\u1ee9ng c\u1ee9 kh\u00e1c c\u1ee7a s\u1ef1 va \u0111\u1eadp.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gi\u1ed1ng nh\u01b0 b\u1ea1n n\u00e9m h\u00f2n \u0111\u00e1 xu\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 nh\u00ecn th\u1ea5y s\u00f3ng n\u01b0\u1edbc s\u1ebd kh\u00f4ng ng\u1eebng lan ra v\u1eady, khi thi\u00ean th\u1ea1ch va \u0111\u1eadp v\u00e0o Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, s\u00f3ng m\u1eb7t \u0111\u1ea5t sinh ra \u1edf b\u1ec1 m\u1eb7t Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t nhanh ch\u00f3ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy\u1ec1n ra, cu\u1ed1i c\u00f9ng m\u1eb7t tr\u00e1i c\u1ee7a s\u1ef1 va \u0111\u1eadp sinh ra b\u1ee9c h\u1ee3p, m\u00e0 khi ch\u00fang ta xoay qu\u1ea3 \u0111\u1ecba c\u1ea7u th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u1ea5n \u0110\u1ed9 n\u1eb1m ngay g\u1ea7n m\u1eb7t sau c\u1ee7a \u0111i\u1ec3m va \u0111\u1eadp. N\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, gi\u1eefa s\u1ef1 va \u0111\u1eadp v\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng n\u00fai l\u1eeda c\u00f3 quan h\u1ec7 nh\u00e2n qu\u1ea3, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i r\u1ea5t t\u1ef1 nhi\u00ean. Song, c\u1ea7n ph\u1ea3i n\u00f3i r\u00f5 l\u00e0, ch\u1ed7 n\u00fai l\u1eeda phun v\u00e0 \u0111i\u1ec3m va \u0111\u1eadp \u1edf hai ph\u00eda Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t c\u00f3 ch\u00fat x\u00ea d\u1ecbch, nh\u01b0ng nh\u01b0 v\u1eady v\u1ec1 m\u1eb7t kh\u00e1c \u0111\u00e3 n\u00f3i r\u00f5 ph\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t v\u00e0o 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, cho n\u00ean gi\u1eefa s\u1ef1 va \u0111\u1eadp thi\u00ean th\u1ec3 v\u00e0 s\u1ef1 chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t c\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1ef1 li\u00ean h\u1ec7 m\u1edbi. V\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u00f3 th\u1ec3 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u00e3 r\u1ea5t c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u1eady l\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 r\u00fat ra k\u1ebft lu\u1eadn s\u01a1 b\u1ed9 nh\u01b0 sau: 65 tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, m\u1ed9t m\u1ea3nh thi\u00ean th\u1ea1ch c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh kho\u1ea3ng 10 km \u0111\u00e3 va \u0111\u1eadp v\u00e0o Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, t\u1eeb \u0111\u00f3 sinh ra b\u1ee5i che l\u1ea5p M\u1eb7t Tr\u1eddi \u0111\u1ebfn g\u1ea7n 10 n\u0103m, trong th\u1eddi gian n\u00e0y, th\u1ef1c v\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ebf ti\u1ebfn h\u00e0nh quang h\u1ee3p, m\u1ed9t n\u0103m b\u1ed1n m\u00f9a \u0111\u1ec1u l\u00e0 m\u00f9a \u0111\u00f4ng. Nh\u01b0 v\u1eady, v\u1eadn m\u1ec7nh c\u1ee7a \u0111\u1ea1i \u0111a s\u1ed1 lo\u00e0i kh\u1ee7ng long coi th\u1ef1c v\u1eadt l\u00e0 th\u1ee9c \u0103n ch\u00ednh n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 \u0111\u01b0a ra bi\u1ec7n ph\u00e1p kh\u00e1c n\u1eefa, cho r\u1eb1ng tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf kh\u1ee7ng long \u1edf th\u1eddi \u0111\u1ea1i \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 b\u1ecb suy y\u1ebfu, s\u1ef1 va \u0111\u1eadp ch\u1eb3ng qua l\u00e0 \u0111\u00e1nh cho n\u00f3 m\u1ed9t \u0111\u00f2n ch\u00ed m\u1ea1ng khi n\u00f3 \u0111\u00e3 suy t\u00e0n. \u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean, c\u0169ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd v\u1edbi k\u1ebft lu\u1eadn v\u1ec1 s\u1ef1 va \u0111\u1eadp c\u1ee7a thi\u00ean th\u1ea1ch, v\u1ea5n \u0111\u1ec1 m\u00e0 h\u1ecd \u0111\u01b0a ra r\u1ea5t c\u00f3 l\u00ed: n\u1ebfu nh\u01b0 s\u1ef1 va \u0111\u1eadp l\u1edbn l\u00e0m cho h\u00e0ng lo\u1ea1t kh\u1ee7ng long ch\u1ebft, v\u1eady th\u00ec, trong \u0111\u1ecba t\u1ea7ng irit c\u00f3 h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng cao c\u1ea7n ph\u1ea3i v\u00f9i r\u1ea5t nhi\u1ec1u x\u01b0\u01a1ng c\u1ed1t c\u1ee7a kh\u1ee7ng long, nh\u01b0ng tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay m\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 ti\u00eau bi\u1ec3u n\u00e0y c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 r\u1ea5t k\u00ec l\u1ea1.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u1ea5t k\u1ec3 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o, \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 th\u1ef1c t\u1ebf hi\u1ec7n nay, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111ang t\u00ecm ki\u1ebfm ch\u1ee9ng c\u1ee9 s\u00e1t th\u1ef1c h\u01a1n n\u1eefa \u0111\u1ec3 c\u00f3 m\u1ed9t b\u1eb1ng ch\u1ee9ng khi\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi tin t\u01b0\u1edfng \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u1ef1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng c\u1ee7a lo\u00e0i kh\u1ee7ng long.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trong l\u1ecbch s\u1eed ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a sinh v\u1eadt h\u1ecdc, c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt sau khi xu\u1ea5t hi\u1ec7n l\u1ea1i bi\u1ebfn m\u1ea5t. V\u00ec v\u1eady ch\u00fang ta kh\u00f4ng c\u1ea3m th\u1ea5y k\u00ec l\u1ea1, b\u1edfi v\u00ec \u0111\u1ed9ng v\u1eadt tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf l\u00e0 m\u1ed9t giai \u0111o\u1ea1n t\u1ea5t y\u1ebfu trong l\u1ecbch s\u1eed ti\u1ebfn ho\u00e1 c\u1ee7a sinh v\u1eadt. M\u1ed9t [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,10],"tags":[],"class_list":["post-8441","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-sinh-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8441","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8441"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8441\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8441"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8441"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8441"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}