{"id":8667,"date":"2021-11-21T12:25:30","date_gmt":"2021-11-21T05:25:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=8667"},"modified":"2021-11-21T16:02:15","modified_gmt":"2021-11-21T09:02:15","slug":"lam-the-nao-de-cuu-loai-ca-voi-bi-mac-can","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/lam-the-nao-de-cuu-loai-ca-voi-bi-mac-can\/","title":{"rendered":"L\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u1ec3 c\u1ee9u lo\u00e0i c\u00e1 voi b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n?"},"content":{"rendered":"\n<p>Th\u00e1ng 10 n\u0103m 1946, tr\u00ean m\u1ed9t b\u00e3i t\u1eafm bi\u1ec3n c\u1ee7a Achentina, c\u00f3 853 con c\u00e1 voi b\u01a1i \u0111\u1ebfn ph\u00eda b\u1edd, to\u00e0n b\u1ed9 \u0111\u1ec1u m\u1eafc c\u1ea1n tr\u00ean b\u00e3i c\u00e1t, kh\u00f4ng con n\u00e0o c\u00f2n s\u1ed1ng s\u00f3t, x\u00e1c c\u00e1 voi h\u1ea7u nh\u01b0 r\u1ea3i \u0111\u1ea7y tr\u00ean b\u00e3i t\u1eafm. T\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 khi th\u1ea3m k\u1ecbch &#8220;t\u1ef1 s\u00e1t&#8221; c\u1ee7a lo\u00e0i c\u00e1 voi x\u1ea3y ra, \u0111\u00e3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn c\u00e1 voi ch\u1ebft, th\u1eadm ch\u00ed c\u1ea3 \u0111\u00e0n c\u00e1 voi c\u00f9ng b\u1ecb hu\u1ef7 di\u1ec7t.<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00fang ta bi\u1ebft r\u1eb1ng, c\u00e1 voi l\u00e0 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, c\u0169ng l\u00e0 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i qu\u00fd hi\u1ebfm. \u0110\u1ec3 tr\u00e1nh th\u1ea3m k\u1ecbch tr\u00ean x\u1ea3y ra, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc c\u1ed1 g\u1eafng t\u00ecm ki\u1ebfm m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p c\u1ee9u c\u00e1 voi b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n, nh\u01b0ng l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi hai kh\u00f3 kh\u0103n l\u1edbn: m\u1ed9t l\u00e0 lo\u00e0i c\u00e1 voi th\u01b0\u1eddng b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n t\u1eadp th\u1ec3, h\u01a1n n\u1eefa th\u00e2n h\u00ecnh l\u1ea1i qu\u00e1 l\u1edbn; hai l\u00e0 lo\u00e0i c\u00e1 voi th\u01b0\u1eddng &#8220;kh\u00f4ng nghe l\u1eddi&#8221; kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u1ed1i h\u1ee3p c\u00f4ng t\u00e1c \u1ee9ng c\u1ee9u.<\/p>\n\n\n\n<p>Song ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n kh\u00f4ng l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i lo\u00e0i c\u00e1 voi, v\u00e0 nh\u00e2n vi\u00ean c\u1ee9u h\u1ed9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn kip th\u1eddi, gi\u00fap nh\u1eefng \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 th\u00e2n h\u00ecnh kh\u00e1 nh\u1ecf l\u1ea1i n\u1ed5i l\u00ean tr\u00ean bi\u1ec3n, gi\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c sinh m\u1ec7nh. \u0110\u00f4i khi, m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee9u, trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng th\u00edch h\u1ee3p c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4i ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c cu\u1ed9c s\u1ed1ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, c\u00f2n m\u1ed9t khi th\u00e2n h\u00ecnh \u0111\u1ed9ng v\u1eadt b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i l\u1edbn m\u00e0 l\u1ea1i b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng, ho\u1eb7c khi khu v\u1ef1c b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n r\u1ea5t h\u1ebbo l\u00e1nh, nh\u00e2n vi\u00ean c\u1ee9u h\u1ed9 kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c, v\u1eady th\u00ec bi\u1ec7n ph\u00e1p d\u1ef1 ph\u00f2ng b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n l\u1ea7n n\u1eefa \u1edf c\u00f9ng khu v\u1ef1c x\u1ea3y ra l\u00e0 \u0111\u00e0nh ph\u1ea3i hu\u1ef7 di\u1ec7t hi\u1ec7n tr\u01b0\u1eddng, tr\u00e1nh cho c\u00e1c con c\u00e1 voi kh\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb &#8220;tinh th\u1ea7n t\u1eadp th\u1ec3&#8221;, ti\u1ebfp t\u1ee5c lao v\u00e0o &#8220;t\u1ef1 s\u00e1t&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi lo\u00e0i c\u00e1 voi b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n, r\u1ed1t cu\u1ed9c ph\u1ea3i \u00e1p d\u1ee5ng nh\u1eefng bi\u1ec7n ph\u00e1p \u1ee9ng c\u1ee9u c\u1ee5 th\u1ec3 n\u00e0o? Do lo\u00e0i c\u00e1 voi sinh s\u1ed1ng trong bi\u1ec3n c\u1ea3, lu\u00f4n lu\u00f4n kh\u00f4ng r\u1eddi kh\u1ecfi n\u01b0\u1edbc, m\u1ed9t khi t\u00e1ch kh\u1ecfi n\u01b0\u1edbc b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n tr\u00ean b\u00e3i bi\u1ec3n, th\u00e2n h\u00ecnh s\u1ebd b\u1ecb n\u00f3ng l\u00ean r\u1ea5t nhanh \u0111\u1ebfn n\u1ed7i da b\u1ecb n\u1ee9t. Cho n\u00ean b\u01b0\u1edbc th\u1ee9 nh\u1ea5t c\u1ee7a bi\u1ec7n ph\u00e1p \u1ee9ng c\u1ee9u ch\u00ednh l\u00e0 t\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n li\u00ean t\u1ee5c l\u00ean m\u00ecnh c\u00e1 voi, v\u00e0 d\u00f9ng v\u1ea3i b\u00f4ng gai t\u1ea9m \u01b0\u1edbt ph\u1ee7 l\u00ean m\u00ecnh c\u1ee7a c\u00e1 voi, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 h\u1edf l\u1ed7 m\u0169i \u0111\u1ec3 th\u1edf.<\/p>\n\n\n\n<p>Sau khi s\u1ef1 s\u1ed1ng c\u1ee7a c\u00e1 voi b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o \u0111\u1ea3m t\u1ea1m th\u1eddi, ti\u1ebfp theo c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n v\u1eadn t\u1ea3i \u0111\u1ebfn, nhanh ch\u00f3ng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng v\u1eadt b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n \u0111\u1ebfn n\u01a1i n\u01b0\u1edbc n\u00f4ng, ti\u1ebfp theo d\u00f9ng c\u00e1ng ho\u1eb7c t\u00fai l\u01b0\u1edbi nh\u1ea5c c\u1ea9n th\u1eadn th\u00e2n h\u00ecnh c\u1ee7a ch\u00fang l\u00ean, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi d\u00f9ng tay nh\u1ea5c v\u00e2y ho\u1eb7c \u0111u\u00f4i c\u1ee7a ch\u00fang l\u00ean. B\u1edfi v\u00ec th\u00e2n h\u00ecnh c\u1ee7a ch\u00fang r\u1ea5t l\u1edbn, kh\u00f4ng ch\u00fa \u00fd th\u00ec s\u1ebd l\u00e0m ch\u00fang b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Sau khi lo\u00e0i c\u00e1 voi b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n, th\u01b0\u1eddng n\u1eb1m \u1edf tr\u1ea1ng th\u00e1i h\u00f4n m\u00ea ho\u1eb7c h\u1ed7n lo\u1ea1n, do v\u1eady nh\u00e2n vi\u00ean c\u1ee9u h\u1ed9 ph\u1ea3i \u0111\u1ee1 c\u01a1 th\u1ec3 c\u1ee7a ch\u00fang trong n\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ebfn khi ch\u00fang h\u1ed3i ph\u1ee5c l\u1ea1i th\u0103ng b\u1eb1ng v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 do b\u01a1i l\u1ed9i \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eebng.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Th\u00e1ng 10 n\u0103m 1946, tr\u00ean m\u1ed9t b\u00e3i t\u1eafm bi\u1ec3n c\u1ee7a Achentina, c\u00f3 853 con c\u00e1 voi b\u01a1i \u0111\u1ebfn ph\u00eda b\u1edd, to\u00e0n b\u1ed9 \u0111\u1ec1u m\u1eafc c\u1ea1n tr\u00ean b\u00e3i c\u00e1t, kh\u00f4ng con n\u00e0o c\u00f2n s\u1ed1ng s\u00f3t, x\u00e1c c\u00e1 voi h\u1ea7u nh\u01b0 r\u1ea3i \u0111\u1ea7y tr\u00ean b\u00e3i t\u1eafm. T\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 khi th\u1ea3m k\u1ecbch &#8220;t\u1ef1 s\u00e1t&#8221; c\u1ee7a lo\u00e0i c\u00e1 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,10],"tags":[],"class_list":["post-8667","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-sinh-hoc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8667","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8667"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8667\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8667"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8667"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8667"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}