{"id":9280,"date":"2021-11-21T16:23:45","date_gmt":"2021-11-21T09:23:45","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=9280"},"modified":"2021-11-21T17:16:02","modified_gmt":"2021-11-21T10:16:02","slug":"vi-sao-noi-rung-on-doi-la-kho-bau-bi-lang-quen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/vi-sao-noi-rung-on-doi-la-kho-bau-bi-lang-quen\/","title":{"rendered":"V\u00ec sao n\u00f3i r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi l\u00e0 kho b\u00e1u b\u1ecb l\u00e3ng qu\u00ean?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi am hi\u1ec3u \u0111\u1ecba l\u00ed \u0111\u1ec1u bi\u1ebft \u0111\u1ebfn r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, nh\u01b0ng ch\u1ecb em sinh \u0111\u00f4i c\u1ee7a r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi l\u00e0 r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi th\u00ec l\u1ea1i \u00edt ai bi\u1ebft \u0111\u1ebfn. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u0169ng d\u1ec5 hi\u1ec3u b\u1edfi v\u00ec r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi ph\u00e2n b\u1ed1 r\u1ed9ng r\u00e3i \u1edf Trung M\u1ef9, \u0110\u00f4ng Nam \u00c1 v\u00e0 Trung Phi, trong \u0111\u00f3 c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng, th\u1ef1c v\u1eadt r\u1ea5t phong ph\u00fa. Ch\u00fang c\u00f3 m\u1ed9t vai tr\u00f2 to l\u1edbn trong vi\u1ec7c duy tr\u00ec s\u1ef1 c\u00e2n b\u1eb1ng sinh th\u00e1i to\u00e0n c\u1ea7u. Song r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi \u0111ang ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi s\u1ef1 l\u1ea5n chi\u1ebfm \u0111i\u00ean cu\u1ed3ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. S\u1ed1 di\u1ec7n t\u00edch r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi c\u00f2n l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn m\u1ed9t n\u1eeda \u0111ang b\u1ecb ph\u00e1 ho\u1ea1i v\u1edbi t\u1ed1c \u0111\u1ed9 b\u00ecnh qu\u00e2n m\u1ed7i n\u0103m l\u00e0 129,5 km2. May m\u1eafn kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u1ea5t c\u1ea3 r\u1eebng \u0111\u1ec1u n\u1eb1m \u1edf v\u00f9ng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi qu\u00fd b\u00e1u. V\u00ed d\u1ee5 \u1edf b\u00e1n \u0111\u1ea3o Olympic, Wasington M\u1ef9, mi\u1ec1n \u0110\u00f4ng Nam Alaska, b\u1edd bi\u1ec3n ph\u00eda t\u00e2y \u0111\u1ea3o Moncawa Cana\u0111a, Tasmania \u1edf Australia v\u00e0 Chil\u00ea nam b\u00e1n c\u1ea7u \u0111\u1ec1u c\u00f3 nh\u1eefng c\u00e1nh r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi \u0111\u1eb9p m\u00ea ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">R\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi tuy c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng c\u00e2y g\u1ed7 cao to nh\u01b0 r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, ch\u1ee7ng lo\u1ea1i nhi\u1ec1u, c\u00f3 nhi\u1ec1u lo\u00e0i th\u1ef1c v\u1eadt k\u00ed sinh, nh\u01b0ng v\u00ec r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua th\u1eddi k\u00ec bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng r\u1ea5t l\u1edbn trong th\u1eddi k\u00ec b\u0103ng h\u00e0, cho n\u00ean so v\u1edbi r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi c\u00e1c lo\u00e0i sinh v\u1eadt \u00edt h\u01a1n nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng t\u1ed5ng l\u01b0\u1ee3ng sinh v\u1eadt c\u1ee7a r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi l\u1ea1i nhi\u1ec1u h\u01a1n. C\u00e2y v\u1eeba cao, g\u1ed7 v\u1eeba ch\u1eafc.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong m\u1eaft con ng\u01b0\u1eddi, th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng l\u01b0\u1ee3ng m\u01b0a r\u1eebng r\u1ea5t l\u1edbn. L\u01b0\u1ee3ng m\u01b0a h\u00e0ng n\u0103m trong r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi \u1edf m\u1ee9c 2.540 mm tr\u1edf l\u00ean. R\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi \u0111\u1ea1t t\u1edbi l\u01b0\u1ee3ng m\u01b0a n\u00e0y r\u1ea5t \u00edt. Nh\u01b0ng r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ecba l\u00ed r\u1ea5t \u01b0u vi\u1ec7t, \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u00f9a \u0111\u00f4ng \u1ea5m, m\u00f9a h\u00e8 m\u00e1t, kh\u00ed h\u1eadu m\u00f9a \u0111\u00f4ng r\u1ea5t \u00edt khi d\u01b0\u1edbi 0 oC. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n ti\u00ean quy\u1ebft \u0111\u1ec3 c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt sinh t\u1ed3n v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">R\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi \u1edf B\u1eafc M\u1ef9 c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u lo\u1ea1i g\u1ed7 qu\u00fd, nh\u01b0 g\u1ed7 v\u00e2n tr\u1eafng, trong r\u1eebng Olympic c\u00f3 nh\u1eefng lo\u1ea1i g\u1ed7 hi\u1ebfm, nh\u01b0 g\u1ed7 th\u00f4ng \u0111\u1ecf, th\u00f4ng tr\u1eafng. Ch\u00fang \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng lo\u1ea1i g\u1ed7 qu\u00fd tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. Trong r\u1eebng gi\u00e0 \u00f4n \u0111\u1edbi th\u1ea7n b\u00ed c\u00f3 nh\u1eefng c\u00e2y cao t\u1edbi 91 m, \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh 6 m. Trong r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi c\u00f3 nhi\u1ec1u lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt qu\u00fd hi\u1ebfm nh\u01b0 h\u01b0\u01a1u l\u1ed9c, g\u1ea5u \u0111en, th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt, r\u00e1i c\u00e1 B\u1eafc M\u1ef9, b\u00e1o v.v.. Ch\u00fang sinh s\u1ed1ng v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng th\u1ea7n b\u00ed n\u00e0y. Cu\u1ed9c s\u1ed1ng phong ph\u00fa c\u1ee7a ch\u00fang \u0111\u00e3 n\u00f3i l\u00ean b\u1ee9c tranh sinh th\u00e1i t\u1ef1 nhi\u00ean k\u00ec di\u1ec7u.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb kho\u00e1: R\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi; R\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi am hi\u1ec3u \u0111\u1ecba l\u00ed \u0111\u1ec1u bi\u1ebft \u0111\u1ebfn r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, nh\u01b0ng ch\u1ecb em sinh \u0111\u00f4i c\u1ee7a r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi l\u00e0 r\u1eebng \u00f4n \u0111\u1edbi th\u00ec l\u1ea1i \u00edt ai bi\u1ebft \u0111\u1ebfn. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u0169ng d\u1ec5 hi\u1ec3u b\u1edfi v\u00ec r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi ph\u00e2n b\u1ed1 r\u1ed9ng r\u00e3i \u1edf Trung M\u1ef9, \u0110\u00f4ng Nam \u00c1 v\u00e0 Trung Phi, trong [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,17],"tags":[],"class_list":["post-9280","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-moi-truong"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9280","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9280"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9280\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9280"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9280"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9280"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}