{"id":9282,"date":"2021-11-21T16:23:58","date_gmt":"2021-11-21T09:23:58","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=9282"},"modified":"2021-11-21T17:16:02","modified_gmt":"2021-11-21T10:16:02","slug":"vi-sao-phai-bao-ve-cay-duoc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/vi-sao-phai-bao-ve-cay-duoc\/","title":{"rendered":"V\u00ec sao ph\u1ea3i b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00e2y \u0111\u01b0\u1edbc?"},"content":{"rendered":"\n<p>\u1ede ng\u00f5 M\u00f4l\u00f4 huy\u1ec7n H\u1ee3p Ph\u1ed1, t\u1ec9nh Qu\u1ea3ng T\u00e2y c\u00f3 m\u1ed9t b\u1edd \u0111\u00ea x\u00e2y d\u1ef1ng t\u1eeb n\u0103m 1907, n\u1eb1m tr\u00ean b\u1edd bi\u1ec3n Nam H\u1ea3i \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1 s\u1ef1 ph\u00e1 ho\u1ea1i c\u1ee7a s\u00f3ng bi\u1ec3n. G\u1ea7n 100 n\u0103m qua, b\u1edd \u0111\u00ea n\u00e0y v\u1eabn \u0111\u1ee9ng v\u1eefng, b\u1ea3o v\u1ec7 cho h\u01a1n 3.000 m\u1eabu ru\u1ed9ng \u1edf ph\u00eda trong. Khi ng\u01b0\u1eddi ta ca ng\u1ee3i con \u0111\u00ea n\u00e0y th\u00ec \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ca ng\u1ee3i lu\u00f4n 1.200 m\u1eabu r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc ph\u00eda ngo\u00e0i \u0111\u00ea, v\u00ec r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc ch\u00ednh l\u00e0 m\u00e0n ch\u1eafn b\u1ea3o v\u1ec7 t\u1ed1t nh\u1ea5t cho con \u0111\u00ea.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc l\u00e0 lo\u1ea1i r\u1eebng nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi xanh quanh n\u0103m ch\u1ecbu \u0111\u01b0\u1ee3c n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n, l\u00e0 h\u1ec7 th\u1ed1ng sinh th\u00e1i r\u1eebng r\u1ea5t \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o. \u0110\u01b0\u1edbc l\u00e0 lo\u00e0i c\u00e2y g\u1ed7 m\u00e0u \u0111\u1ecf cho n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 c\u00e2y g\u1ed7 \u0111\u1ecf. Qu\u1ea3 \u0111\u01b0\u1edbc b\u1ec1 ngo\u00e0i gi\u1ed1ng nh\u01b0 qu\u1ea3 \u0111\u1eadu n\u00e0nh, treo l\u1ee7ng l\u1eb3ng tr\u00ean c\u00e0nh, h\u1ea1t n\u1ea3y m\u1ea7m t\u1eeb tr\u00ean qu\u1ea3, khi ch\u00edn th\u00ec r\u01a1i xu\u1ed1ng trong n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n, b\u00e1m ch\u1eb7t b\u00f9n nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ecf neo c\u1ee7a con t\u00e0u, m\u1ea5y gi\u1edd sau th\u00ec c\u00e2y nh\u00fa l\u00ean. C\u00f3 l\u00fac m\u1ea7m c\u00e2y g\u1eb7p th\u1ee7y tri\u1ec1u, b\u1ecb n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n cu\u1ed1n tr\u00f4i, ch\u1edd khi n\u01b0\u1edbc r\u00fat m\u1edbi m\u1ecdc r\u1ec5 trong b\u00f9n v\u00e0 l\u1edbn l\u00ean. \u0110\u00f4ng qua xu\u00e2n l\u1ea1i c\u1ee9 th\u1ebf n\u0103m n\u00e0y qua n\u0103m kh\u00e1c, c\u00e2y \u0111\u01b0\u1edbc d\u1ef1a v\u00e0o ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c th\u1ea7n k\u00ec n\u00e0y d\u1ea7n d\u1ea7n m\u1ecdc l\u00ean th\u00e0nh r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc r\u1ea5t v\u1eefng ch\u00e3i.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00e3i bi\u1ec3n s\u00f3ng l\u1edbn, \u0111\u1ed9 mu\u1ed1i cao, thi\u1ebfu oxi, nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1edbc l\u00e0 lo\u00e0i c\u00e2y r\u1ea5t th\u00edch h\u1ee3p v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng n\u00e0y. Ch\u00fang c\u00f3 nh\u1eefng b\u1ed9 r\u1ec5 c\u00e1i v\u00e0 c\u00e1c r\u1ec5 ph\u1ee5 \u0111an ngang d\u1ecdc nhau, c\u00f9ng v\u1edbi t\u00e1n c\u00e2y r\u1eadm r\u1ea1p l\u00e0m th\u00e0nh m\u1ed9t b\u1ee9c t\u01b0\u1eddng th\u00e0nh m\u00e0u xanh tr\u00ean bi\u1ec3n, ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1 l\u1ea1i s\u00f3ng l\u1edbn c\u1ee7a v\u00f9ng bi\u1ec3n nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, b\u1ea3o v\u1ec7 c\u1ea3 v\u00f9ng \u0111\u1ed3ng ru\u1ed9ng v\u00e0 v\u00f9ng \u0111\u00ea duy\u00ean h\u1ea3i, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u00f2n c\u1ea3i thi\u1ec7n m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng t\u1ef1 nhi\u00ean \u1edf b\u00e3i bi\u1ec3n v\u00e0 v\u00f9ng duy\u00ean h\u1ea3i.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1eeb v\u1ecbnh T\u00e2y B\u1eafc Qu\u1ea3ng T\u00e2y \u0111\u1ebfn mi\u1ec1n duy\u00ean h\u1ea3i Ph\u00fac Ki\u1ebfn c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c ph\u00e2n b\u1ed1 r\u1ea3i r\u00e1c nh\u1eefng c\u00e1nh r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc kh\u00e1c nhau. R\u1ec5 \u0111\u01b0\u1edbc gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00f9n, khi\u1ebfn cho b\u1edd bi\u1ec3n d\u1ea7n d\u1ea7n bi\u1ebfn th\u00e0nh l\u1ee5c \u0111\u1ecba. R\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc l\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng cho c\u00e1c lo\u00e0i chim, c\u00e1c sinh v\u1eadt s\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc v\u00e0 vi sinh v\u1eadt sinh s\u00f4i, n\u1ea3y n\u1edf. Ch\u00fang c\u00f9ng t\u1ea1o th\u00e0nh m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng sinh th\u00e1i t\u01b0\u01a1i t\u1ed1t.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc c\u00f2n c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb kinh t\u1ebf r\u1ea5t cao. G\u1ed7 \u0111\u01b0\u1edbc \u0111\u1eb7c ch\u1eafc, l\u00e0m nguy\u00ean li\u1ec7u \u0111\u1ec3 s\u1ea3n xu\u1ea5t c\u00f4ng c\u1ee5 gia \u0111\u00ecnh, nh\u1ea1c c\u1ee5 v\u00e0 d\u00f9ng l\u00e0m v\u1eadt li\u1ec7u x\u00e2y d\u1ef1ng. V\u1ecf \u0111\u01b0\u1edbc ch\u1ee9a nhi\u1ec1u tanin, ch\u1ea5t n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 chi\u1ebft ra \u0111\u1ec3 ch\u1ebf t\u1ea1o axit amin (C76H52O46), d\u00f9ng l\u00e0m ch\u1ea5t thu\u1ed9c da ho\u1eb7c l\u00e0m thu\u1ed1c nhu\u1ed9m. L\u00e1 c\u1ee7a n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m ph\u00e2n xanh, rau nu\u00f4i gia s\u00fac, qu\u1ea3 c\u1ee7a n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0103n, nhi\u1ec1u lo\u1ea1i c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m d\u01b0\u1ee3c li\u1ec7u r\u1ea5t gi\u00e1 tr\u1ecb.<\/p>\n\n\n\n<p>Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 kho\u1ea3ng 90 v\u1ea1n m\u1eabu r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc, chi\u1ebfm 7,6% c\u1ee7a r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc th\u1ebf gi\u1edbi. Tr\u01b0\u1edbc kia v\u00ec l\u1ea5n bi\u1ec3n t\u1ea1o ru\u1ed9ng m\u1ed9t c\u00e1ch m\u00f9 qu\u00e1ng ho\u1eb7c x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c con \u0111\u00ea l\u00e0m ru\u1ed9ng mu\u1ed1i, c\u1ed9ng th\u00eam m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng b\u1ecb \u00f4 nhi\u1ec5m cho n\u00ean nhi\u1ec1u c\u00e1nh r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc b\u1ecb ph\u00e1 ho\u1ea1i, d\u1eabn \u0111\u1ebfn l\u1edbp \u0111\u1ea5t m\u00e0u m\u1ee1 \u1edf b\u00e3i bi\u1ec3n b\u1ecb s\u00f3ng v\u00e0 th\u1ee7y tri\u1ec1u cu\u1ed1n \u0111i, khi\u1ebfn cho b\u00e3i bi\u1ec3n \u0111\u1ea7y s\u1ee9c s\u1ed1ng d\u1ea7n d\u1ea7n bi\u1ebfn th\u00e0nh b\u00e3i c\u00e1t c\u1eb1n c\u1ed7i. Nh\u1eefng ng\u01b0 tr\u01b0\u1eddng g\u1ea7n b\u1edd c\u0169ng v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 m\u1ea5t d\u1ea7n m\u1ed3i n\u00ean s\u1ea3n l\u01b0\u1ee3ng c\u00e1 th\u1ea5p d\u1ea7n. Cu\u1ed1i c\u00f9ng d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 c\u00e2n b\u1eb1ng sinh th\u00e1i c\u1ee7a c\u00e1c v\u00f9ng b\u1edd bi\u1ec3n b\u1ecb ph\u00e1 ho\u1ea1i. B\u1ea3o v\u1ec7 r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc t\u1ee9c l\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 ng\u00f4i nh\u00e0 c\u1ee7a ch\u00fang ta. V\u00ec v\u1eady nh\u1eefng H\u1ed9i ngh\u1ecb h\u1ecdc thu\u1eadt qu\u1ed1c t\u1ebf v\u1ec1 r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ed5 ch\u1ee9c. C\u00e1c <a href=\"https:\/\/www.vietlearn.org\" data-internallinksmanager029f6b8e52c=\"2\" title=\"Vietlearn\" rel=\"nofollow\">chuy\u00ean gia<\/a> nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 \u0111\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c n\u0103m 1980 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u00e3 tham gia H\u1ed9i ngh\u1ecb h\u1ecdc thu\u1eadt r\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc qu\u1ed1c t\u1ebf l\u1ea7n th\u1ee9 2.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1eeb kho\u00e1: R\u1eebng \u0111\u01b0\u1edbc.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u1ede ng\u00f5 M\u00f4l\u00f4 huy\u1ec7n H\u1ee3p Ph\u1ed1, t\u1ec9nh Qu\u1ea3ng T\u00e2y c\u00f3 m\u1ed9t b\u1edd \u0111\u00ea x\u00e2y d\u1ef1ng t\u1eeb n\u0103m 1907, n\u1eb1m tr\u00ean b\u1edd bi\u1ec3n Nam H\u1ea3i \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1 s\u1ef1 ph\u00e1 ho\u1ea1i c\u1ee7a s\u00f3ng bi\u1ec3n. G\u1ea7n 100 n\u0103m qua, b\u1edd \u0111\u00ea n\u00e0y v\u1eabn \u0111\u1ee9ng v\u1eefng, b\u1ea3o v\u1ec7 cho h\u01a1n 3.000 m\u1eabu ru\u1ed9ng \u1edf ph\u00eda trong. Khi ng\u01b0\u1eddi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,17],"tags":[],"class_list":["post-9282","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-moi-truong"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9282","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9282"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9282\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9282"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9282"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9282"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}