{"id":9402,"date":"2021-11-21T16:37:38","date_gmt":"2021-11-21T09:37:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=9402"},"modified":"2021-11-21T17:16:53","modified_gmt":"2021-11-21T10:16:53","slug":"vi-sao-noi-nuoc-ngot-la-nguon-tai-nguyen-thien-nhien-vo-cung-qui-bau","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/vi-sao-noi-nuoc-ngot-la-nguon-tai-nguyen-thien-nhien-vo-cung-qui-bau\/","title":{"rendered":"V\u00ec sao n\u00f3i n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt l\u00e0 ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean thi\u00ean nhi\u00ean v\u00f4 c\u00f9ng qu\u00ed b\u00e1u?"},"content":{"rendered":"\n<p>Th\u1ebf gi\u1edbi m\u00e0 ch\u00fang ta sinh s\u1ed1ng kh\u1eafp n\u01a1i \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u00f4ng ng\u00f2i, h\u1ed3 bi\u1ec3n, n\u01b0\u1edbc m\u01b0a v\u00e0 b\u0103ng tuy\u1ebft\u2026 H\u1ec5 m\u1edf v\u00f2i n\u01b0\u1edbc ra l\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 n\u01b0\u1edbc s\u1ea1ch. N\u01b0\u1edbc t\u1ed3n t\u1ea1i \u1edf kh\u1eafp n\u01a1i v\u00e0 b\u1ea5t c\u1ee9 gi\u1edd n\u00e0o. Song trong \u0111\u00f3 n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt l\u00e0 ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean v\u00f4 c\u00f9ng qu\u00ed b\u00e1u c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, l\u00e0 ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu \u0111\u1ed1i v\u1edbi cu\u1ed9c s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 kh\u00f4ng g\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 thay th\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong 9 h\u00e0nh tinh l\u1edbn c\u1ee7a h\u1ec7 M\u1eb7t Tr\u1eddi, duy nh\u1ea5t ch\u1ec9 c\u00f3 n\u01b0\u1edbc tr\u00ean Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t t\u1ed3n t\u1ea1i d\u01b0\u1edbi ba tr\u1ea1ng th\u00e1i: th\u1ec3 r\u1eafn, th\u1ec3 l\u1ecfng v\u00e0 th\u1ec3 kh\u00ed. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 khi\u1ebfn cho Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t c\u00f3 s\u1ef1 s\u1ed1ng v\u00e0 c\u00f3 lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi. Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t c\u00f2n c\u00f3 t\u00ean \u201cQu\u1ea3 c\u1ea7u n\u01b0\u1edbc\u201d v\u00ec tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ee7a n\u00f3 71% di\u1ec7n t\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c n\u01b0\u1edbc bao ph\u1ee7. Nh\u01b0ng trong \u0111\u00f3 bi\u1ec3n v\u00e0 n\u01b0\u1edbc m\u1eb7n \u0111\u00e3 chi\u1ebfm 97,5%. N\u1ebfu kh\u00f4ng k\u1ec3 c\u00e1c n\u00fai b\u0103ng \u1edf B\u1eafc C\u1ef1c v\u00e0 Nam C\u1ef1c th\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 t\u1ed5ng l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt l\u00e0 0,26% tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u.<\/p>\n\n\n\n<p>Li\u00ean h\u1ee3p qu\u1ed1c \u0111\u00e3 \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t b\u00e1o c\u00e1o ch\u1ec9 r\u00f5 t\u1ed5ng l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc ti\u00eau hao to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi \u1edf th\u1ebf k\u1ec9 XX \u0111\u00e3 t\u0103ng l\u00ean 6 l\u1ea7n. Hi\u1ec7u su\u1ea5t ti\u00eau hao n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt tr\u00ean to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u00e3 t\u0103ng l\u00ean 2,5%, cao g\u1ea5p \u0111\u00f4i t\u1ec9 l\u1ec7 t\u0103ng tr\u01b0\u1edfng d\u00e2n s\u1ed1. \u0110\u1ebfn n\u0103m 2025 l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc cung c\u1ea5p b\u00ecnh qu\u00e2n cho \u0111\u1ea7u ng\u01b0\u1eddi m\u1ed7i n\u0103m s\u1ebd gi\u1ea3m \u0111i 1\/3.<\/p>\n\n\n\n<p>Hi\u1ec7n nay to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi c\u00f3 h\u01a1n 100 qu\u1ed1c gia (trong \u0111\u00f3 bao g\u1ed3m c\u1ea3 Trung Qu\u1ed1c) thi\u1ebfu n\u01b0\u1edbc, 26 qu\u1ed1c gia thi\u1ebfu n\u01b0\u1edbc nghi\u00eam tr\u1ecdng, 40% d\u00e2n s\u1ed1 b\u1ecb kh\u1ed5 v\u00ec thi\u1ebfu n\u01b0\u1edbc. H\u00e0ng n\u0103m c\u00f3 25 tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi v\u00ec n\u01b0\u1edbc b\u1ecb \u00f4 nhi\u1ec5m m\u00e0 ch\u1ebft, c\u00f3 1 t\u1ec9 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng n\u01b0\u1edbc s\u1ea1ch.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u1eadp k\u1ec9 70 c\u1ee7a th\u1ebf k\u1ec9 XX \u1edf Ch\u00e2u Phi n\u1ea1n h\u1ea1n h\u00e1n k\u00e9o d\u00e0i li\u00ean t\u1ee5c 20 n\u0103m. M\u1eb7t \u0111\u1ea5t b\u1ed1c h\u01a1i, hoa m\u00e0u ch\u1ebft kh\u00f4, gi\u1ebfng n\u01b0\u1edbc, s\u00f4ng ng\u00f2i c\u1ea1n ki\u1ec7t d\u1eabn \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3i kh\u1ed5. H\u00e0ng n\u0103m c\u00f3 h\u00e0ng ngh\u00ecn, h\u00e0ng v\u1ea1n tr\u1ebb em v\u00ec d\u00f9ng n\u01b0\u1edbc th\u1ea3i m\u00e0 ch\u1ebft.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u00e1c n\u01b0\u1edbc \u1edf V\u00f9ng V\u1ecbnh c\u00f3 ngu\u1ed3n d\u1ea7u m\u1ecf chi\u1ebfm 1\/2 tr\u1eef l\u01b0\u1ee3ng to\u00e0n c\u1ea7u. Tuy d\u1ea7u m\u1ecf ch\u1ea3y th\u00e0nh s\u00f4ng, nh\u01b0ng n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt l\u1ea1i qu\u00ed h\u01a1n d\u1ea7u. H\u1ecd \u0111\u00e0nh ph\u1ea3i d\u00f9ng d\u1ea7u m\u1ecf qu\u00ed b\u00e1u \u0111\u1ec3 ch\u01b0ng c\u1ea5t n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt, d\u00f9ng nh\u1eefng con t\u00e0u vi\u1ec5n d\u01b0\u01a1ng l\u1edbn \u0111\u1ec3 ch\u1edf n\u01b0\u1edbc kho\u00e1ng. Nghe n\u00f3i gi\u00e1 n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt \u1edf \u1ea3 r\u1eadp X\u00eaut c\u00f2n cao g\u1ea5p h\u00e0ng ch\u1ee5c l\u1ea7n so v\u1edbi d\u1ea7u th\u00f4, qu\u1ea3 th\u1ef1c l\u00e0 n\u01b0\u1edbc qu\u00ed h\u01a1n d\u1ea7u.<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u1eeb Trung \u0110\u00f4ng v\u00e0 Ch\u00e2u Phi, nh\u1eefng v\u00f9ng v\u1ed1n ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc d\u1ed3i d\u00e0o nh\u01b0 Nam \u00c1, Braxin, Trung M\u1ef9 c\u0169ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u lo thi\u1ebfu n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt. \u0110\u00f4ng \u00c2u, M\u1ef9, Nh\u1eadt B\u1ea3n c\u0169ng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean lo thi\u1ebfu ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc, l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc cung c\u1ea5p kh\u00f4ng \u0111\u1ee7. Ngay nh\u01b0 Cana\u0111a, Nga l\u00e0 v\u00f9ng \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng ng\u01b0\u1eddi th\u01b0a c\u0169ng b\u1ecb uy hi\u1ebfp thi\u1ebfu n\u01b0\u1edbc. Trong c\u1ee5c di\u1ec7n quan h\u1ec7 qu\u1ed1c t\u1ebf to\u00e0n c\u1ea7u, t\u00ecnh tr\u1ea1ng cung c\u1ea5p n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt c\u0169ng l\u00e0 nh\u00e2n t\u1ed1 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng quan tr\u1ecdng. N\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh t\u00e0i nguy\u00ean chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c v\u00f4 c\u00f9ng qu\u00ed b\u00e1u.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 t\u1ea1o n\u00ean n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i. L\u1ecbch s\u1eed v\u0103n minh c\u1ee7a m\u1ed9t b\u1ed9 ph\u1eadn nh\u00e2n lo\u1ea1i ch\u00ednh l\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed con ng\u01b0\u1eddi \u0111i theo qu\u0129 \u0111\u1ea1o d\u00f2ng n\u01b0\u1edbc \u2013 t\u1eeb r\u1eebng n\u00fai ra s\u00f4ng, ra duy\u00ean h\u1ea3i v\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng ra \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng. Nh\u00e2n lo\u1ea1i \u1edf th\u1ebf k\u1ec9 XX \u0111ang \u0111\u1ee9ng tr\u01b0\u1edbc nguy c\u01a1 c\u0103ng th\u1eb3ng v\u1ec1 ngu\u1ed3n n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u00f4 nhi\u1ec5m m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng. V\u1eady th\u1ebf k\u1ec9 xxi nh\u00e2n lo\u1ea1i c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ee9ng tr\u01b0\u1edbc nguy c\u01a1 g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n n\u1eefa? Nguy c\u01a1 n\u01b0\u1edbc s\u1ea1ch. \u0110\u00f3 l\u00e0 nh\u1eadn th\u1ee9c chung c\u1ee7a c\u00e1c <a href=\"https:\/\/www.vietlearn.org\" data-internallinksmanager029f6b8e52c=\"2\" title=\"Vietlearn\" rel=\"nofollow\">chuy\u00ean gia<\/a> tr\u00ean to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1eeb kho\u00e1: Nguy c\u01a1 n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Th\u1ebf gi\u1edbi m\u00e0 ch\u00fang ta sinh s\u1ed1ng kh\u1eafp n\u01a1i \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u00f4ng ng\u00f2i, h\u1ed3 bi\u1ec3n, n\u01b0\u1edbc m\u01b0a v\u00e0 b\u0103ng tuy\u1ebft\u2026 H\u1ec5 m\u1edf v\u00f2i n\u01b0\u1edbc ra l\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 n\u01b0\u1edbc s\u1ea1ch. N\u01b0\u1edbc t\u1ed3n t\u1ea1i \u1edf kh\u1eafp n\u01a1i v\u00e0 b\u1ea5t c\u1ee9 gi\u1edd n\u00e0o. Song trong \u0111\u00f3 n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt l\u00e0 ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean v\u00f4 c\u00f9ng qu\u00ed b\u00e1u c\u1ee7a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,17],"tags":[],"class_list":["post-9402","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-moi-truong"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9402","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9402"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9402\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9402"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9402"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9402"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}