{"id":9802,"date":"2021-11-21T18:27:59","date_gmt":"2021-11-21T11:27:59","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vietlearn.org\/post\/?p=9802"},"modified":"2021-11-21T18:36:13","modified_gmt":"2021-11-21T11:36:13","slug":"tai-sao-co-the-dung-hoocmon-con-trung-de-diet-con-trung","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/tai-sao-co-the-dung-hoocmon-con-trung-de-diet-con-trung\/","title":{"rendered":"T\u1ea1i sao c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng hoocmon c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u1ec3 di\u1ec7t c\u00f4n tr\u00f9ng?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00f4n tr\u00f9ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t nh\u00e0 ma thu\u1eadt, cu\u1ed9c \u0111\u1eddi c\u1ee7a ch\u00fang bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i nhi\u1ec1u d\u1ea1ng, t\u1eeb tr\u1ee9ng bi\u1ebfn th\u00e0nh \u1ea5u tr\u00f9ng, t\u1eeb \u1ea5u tr\u00f9ng bi\u1ebfn th\u00e0nh nh\u1ed9ng, t\u1eeb nh\u1ed9ng bi\u1ebfn th\u00e0nh c\u00f4n tr\u00f9ng, c\u00f4n tr\u00f9ng l\u1ea1i s\u1ea3n tr\u1ee9ng\u2026 c\u00e1c giai \u0111o\u1ea1n ph\u00e1t d\u1ee5c c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u1ec1u do c\u00e1c hoocmon trong c\u01a1 th\u1ec3 b\u00e0i ti\u1ebft ra kh\u1ed1ng ch\u1ebf. Hoocmon c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n th\u00e0nh hai lo\u1ea1i l\u00e0 hoocmon n\u1ed9i c\u00f4n tr\u00f9ng v\u00e0 hoocmon ngo\u1ea1i c\u00f4n tr\u00f9ng.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hoocmon n\u1ed9i c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 m\u1ed9t ch\u1ea5t trong c\u01a1 th\u1ec3 c\u00f4n tr\u00f9ng ti\u1ebft ra, c\u00f3 th\u1ec3 th\u00fac \u0111\u1ea9y c\u00f4n tr\u00f9ng sinh tr\u01b0\u1edfng, ph\u00e1t d\u1ee5c, ho\u1eb7c th\u00fac \u0111\u1ea9y c\u00f4n tr\u00f9ng ch\u00edn, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng kh\u1ea3 n\u0103ng sinh s\u00f4i \u0111\u1eddi sau. Hoocmon l\u1ed9t x\u00e1c v\u00e0 hoocmon b\u1ea3o v\u1ec7 \u1ea5u tr\u00f9ng ch\u00ednh l\u00e0 hai lo\u1ea1i hoocmon n\u1ed9i c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng. T\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee7a hoocmon l\u1ed9t x\u00e1c l\u00e0 khi\u1ebfn cho c\u00f4n tr\u00f9ng t\u1eeb \u1ea5u tr\u00f9ng l\u1ed9t x\u00e1c th\u00e0nh nh\u1ed9ng, nh\u1ed9ng l\u1ea1i l\u1ed9t x\u00e1c th\u00e0nh c\u00f4n tr\u00f9ng tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng sinh s\u00f4i. T\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee7a hoocmon b\u1ea3o v\u1ec7 \u1ea5u tr\u00f9ng l\u00e0 duy tr\u00ec \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng th\u1eddi k\u00ec non, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng \u1ee9c ch\u1ebf \u0111\u1ed1i v\u1edbi tr\u1ee9ng. C\u00f4n tr\u00f9ng sinh tr\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn giai \u0111o\u1ea1n n\u00e0o \u0111\u00f3 t\u1ea5t nhi\u00ean s\u1ebd ti\u1ebft ra hoocmon n\u00e0o \u0111\u00f3, ho\u1eb7c ng\u1eebng s\u1ef1 ti\u1ebft ra hoocmon n\u00e0o \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 duy tr\u00ec s\u1ef1 sinh tr\u01b0\u1edfng v\u00e0 ph\u00e1t d\u1ee5c c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng. V\u00ec v\u1eady, vi\u1ec7c ti\u1ebft hoocmon l\u1ed9t x\u00e1c v\u00e0 hoocmon b\u1ea3o v\u1ec7 \u1ea5u tr\u00f9ng s\u1ebd t\u0103ng gi\u1ea3m c\u00f9ng v\u1edbi s\u1ef1 sinh tr\u01b0\u1edfng c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng. N\u1ebfu d\u00f9ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p nh\u00e2n t\u1ea1o cho qu\u00e1 nhi\u1ec1u hoocmon l\u1ed9t x\u00e1c hay hoocmon b\u1ea3o v\u1ec7 \u1ea5u tr\u00f9ng v\u00e0o c\u01a1 th\u1ec3 c\u00f4n tr\u00f9ng (v\u00ed d\u1ee5 phun hoocmon n\u1ed9i v\u00e0o l\u00e1 c\u00e2y tr\u1ed3ng, \u0111\u1ec3 cho c\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i \u0103n ph\u1ea3i), trong c\u01a1 th\u1ec3 c\u00f4n tr\u00f9ng do c\u00f3 qu\u00e1 nhi\u1ec1u hoocmon n\u1ed9i s\u1ebd sinh tr\u01b0\u1edfng kh\u00f4ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng ho\u1eb7c c\u00f4n tr\u00f9ng c\u1ee9 d\u1eebng \u1edf th\u1eddi k\u00ec \u1ea5u tr\u00f9ng, ho\u1eb7c c\u00f4n tr\u00f9ng l\u1ed9t x\u00e1c qu\u00e1 s\u1edbm, bi\u1ebfn th\u00e0nh m\u1ed9t lo\u1ea1i c\u00f4n tr\u00f9ng nh\u1ecf, kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng sinh s\u1ea3n, m\u1ea5t kh\u1ea3 n\u0103ng sinh s\u00f4i, nh\u01b0 v\u1eady c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee5c \u0111\u00edch tr\u1eeb s\u00e2u b\u1ecd.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hoocmon ngo\u1ea1i c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 g\u00ec? Nhi\u1ec1u \u0111\u1ed9ng v\u1eadt nh\u1eb1m m\u1ee5c \u0111\u00edch duy tr\u00ec s\u1ef1 sinh s\u00f4i n\u00f2i gi\u1ed1ng \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p ti\u1ebfn h\u00e0nh li\u00ean l\u1ea1c gi\u1eefa c\u00e1c c\u00e1 th\u1ec3. T\u00ecnh tr\u1ea1ng nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00f4n tr\u00f9ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ngo\u1ea1i l\u1ec7.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong gi\u1edbi t\u1ef1 nhi\u00ean, t\u1ea1i sao c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u1ef1c v\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00e1i nh\u1ecf nhoi c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ecm th\u1ea5y nhau \u0111\u1ec3 giao ph\u1ed1i? Ng\u01b0\u1eddi ta quan s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c: c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 c\u00f4n tr\u00f9ng l\u1ee3i d\u1ee5ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p v\u1eadt l\u00ed \u0111\u1ec3 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7, nh\u01b0 \u00e2m thanh\u2026 Con d\u1ebf \u0111\u1ef1c ph\u00e1t ra ti\u1ebfng k\u00eau ch\u00edt ch\u00edt c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c con c\u00e1i trong b\u00e1n k\u00ednh 10 m, con ki\u1ebfn c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1t ra s\u00f3ng si\u00eau thanh\u2026 C\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 c\u00f4n tr\u00f9ng l\u1ee3i d\u1ee5ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p h\u00f3a h\u1ecdc \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7, t\u1ee9c l\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng th\u1ea3i ra m\u1ed9t ch\u1ea5t c\u00f3 m\u00f9i v\u1ecb \u0111\u1ec3 gi\u1eef m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 th\u00f4ng tin gi\u1eefa con \u0111\u1ef1c v\u00e0 con c\u00e1i. V\u00ed d\u1ee5 c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00e1i s\u1ebd th\u1ea3i ra m\u1ed9t ch\u1ea5t \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t d\u1ee5 con \u0111\u1ef1c, trong th\u1eddi gian giao ph\u1ed1i, ph\u1ea7n b\u1ee5ng c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00e1i c\u00f3 m\u1ed9t lo\u1ea1i tuy\u1ebfn, c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebft ra ch\u1ea5t \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t d\u1eabn d\u1ee5 con \u0111\u1ef1c \u0111\u1ebfn, con \u0111\u1ef1c nh\u1edd s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap c\u1ee7a c\u01a1 quan c\u1ea3m nh\u1eadn tr\u00ean x\u00fac tu \u0111\u1ec3 nh\u1eadn bi\u1ebft ch\u1ea5t \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t n\u00e0y, t\u1eeb \u0111\u00f3 nh\u1eadn ra ch\u1ed7 \u1edf c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00e1i. \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch con \u0111\u1ef1c l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u1ec3 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c con c\u00e1i giao ph\u1ed1i, c\u00f2n con c\u00e1i l\u00e0m c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u1ec3 duy tr\u00ec m\u1eadt m\u00e3 c\u1ee7a m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7. Ch\u00fang ta g\u1ecdi chung c\u00e1c ch\u1ea5t h\u00f3a h\u1ecdc (hoocmon ngo\u1ea1i c\u00f4n tr\u00f9ng) m\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng s\u1ea3n sinh ra v\u00e0 ti\u1ebft ra \u0111\u1ec3 c\u01a1 th\u1ec3 d\u1eabn d\u1ee5, k\u00edch th\u00edch c\u00e1c c\u00e1 th\u1ec3 d\u1ecb t\u00ednh \u0111\u1ebfn ti\u1ebfn h\u00e0nh giao ph\u1ed1i l\u00e0 ch\u1ea5t th\u00f4ng tin t\u00ednh c\u00f4n tr\u00f9ng. Vi\u1ec7c nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00e1c ch\u1ea5t h\u00f3a h\u1ecdc c\u00f3 m\u00f9i, kh\u00f4ng ch\u1ec9 hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m sinh l\u00ed v\u00e0 h\u00e0nh vi c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng n\u00f3 kh\u1ed1ng ch\u1ebf ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng, c\u00f3 l\u1ee3i cho ph\u00f2ng tr\u1eeb s\u00e2u b\u1ec7nh.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hi\u1ec7n nay, \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p h\u00f3a h\u1ecdc \u0111\u1ec3 tinh luy\u1ec7n ho\u1eb7c h\u1ee3p th\u00e0nh ch\u1ea5t truy\u1ec1n d\u1eabn tin t\u1ee9c c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng, d\u1ee5 v\u00e0 ti\u00eau di\u1ec7t c\u00f4n tr\u00f9ng d\u1ecb t\u00ednh c\u00f9ng lo\u00e0i, cho v\u00e0o kh\u00f4ng kh\u00ed m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn ch\u1ea5t th\u00f4ng tin n\u00e0y, khi\u1ebfn c\u00f4n tr\u00f9ng m\u1ea5t ph\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng, ph\u00e1 ho\u1ea1i m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 th\u00f4ng tin gi\u1eefa con \u0111\u1ef1c v\u00e0 con c\u00e1i khi\u1ebfn cho c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u1ef1c v\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00e1i kh\u00f4ng th\u1ec3 giao ph\u1ed1i sinh s\u00f4i, \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec7u qu\u1ea3 ph\u00f2ng tr\u1ecb c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 h\u1ea1i.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C\u00f4n tr\u00f9ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t nh\u00e0 ma thu\u1eadt, cu\u1ed9c \u0111\u1eddi c\u1ee7a ch\u00fang bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i nhi\u1ec1u d\u1ea1ng, t\u1eeb tr\u1ee9ng bi\u1ebfn th\u00e0nh \u1ea5u tr\u00f9ng, t\u1eeb \u1ea5u tr\u00f9ng bi\u1ebfn th\u00e0nh nh\u1ed9ng, t\u1eeb nh\u1ed9ng bi\u1ebfn th\u00e0nh c\u00f4n tr\u00f9ng, c\u00f4n tr\u00f9ng l\u1ea1i s\u1ea3n tr\u1ee9ng\u2026 c\u00e1c giai \u0111o\u1ea1n ph\u00e1t d\u1ee5c c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u1ec1u do c\u00e1c hoocmon trong c\u01a1 th\u1ec3 b\u00e0i ti\u1ebft [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_disable_autopaging":false},"categories":[15,19],"tags":[],"class_list":["post-9802","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hoi-dap-khoa-hoc","category-tu-nhien"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9802","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9802"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9802\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9802"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9802"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vietlearn.org\/kien-thuc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9802"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}